گونههایی که روی خشکی زندگی میکنند، ۸۵ تا ۹۵ درصد از کل تنوع زیستی فعلی زمین را تشکیل میدهند. باتوجهبه این موضوع که قارهها فقط ۳۰ درصد از سطح سیارهی ما را میپوشانند، این، مقدار درخورتوجهی است. بیشتر گونههای موجود روی خشکی از تبار گروههای اولیهی معدودی هستند که حدود ۴۰۰ میلیون سال پیش وارد خشکی شدند.
بااینحال، دانشمندان دربارهی زمان رسیدن تنوع زیستی به سطوح فعلی خود توافقی ندارند. آیا آنچه امروز میبینیم، نمونهای از همان چیزی است که در دهها یا حتی صدها میلیون سال پیش وجود داشته است؟ این تنوع زیستی بهشکل تصاعدی درحالافزایش بوده و تعداد گونههایی که امروز زندگی میکنند، بیش از همیشه است؟
در مقالهای جدید، پژوهشگران این موضوع را بررسی کردهاند که چگونه تنوع زیستی گونههای مهرهدارانی که در اکوسیستمهای محلی (جوامع اکولوژیکی) زندگی میکردند، طی ۳۷ میلیون سال گذشته تغییر کرده است. پژوهشگران حدود ۳۰،۰۰۰ منطقهی فسیلی را مطالعه کردند که فسیلهای چهاراندامان، جانوران مهرهدار زمینی مانند پستانداران، پرندگان، خزندگان (شامل دایناسورها) و دوزیستان را در خود جای داده بودند. پژوهشگران با شمارش گونههای درون هر منطقهی فسیلی، تنوع موجود در جوامع اکولوژیکی باستانی را برآورد کردند.
مقالههای مرتبط:
نتایج آنها نشان میدهند سطوح غنی از تنوع زیستی که امروزه روی خشکی دیده میشود، پدیدهی جدیدی نیست. میزان تنوع درون اکوسیستمهای چهاراندامان برای حداقل ۶۰ میلیون سال گذشته، یعنی پس از انقراض دایناسورها، بههمین شکل بوده است. این امر نشان میدهد این ایدهی غالب درست نیست که تنوع زیستی درون اکوسیستمها طی زمان بهطور پیوسته افزایش یافته است.
درعوض، این احتمال وجود دارد که نحوهی تعامل گونهها باهم، مثلا رقابت بر سر منابعی مانند جا و غذا، موجب محدودکردن تعداد گونههایی شده باشد که در یک اکوسیستم جای گرفتهاند. این بدان معنا نیست که در ۳۷۵ میلیون سال گذشته، تنوع محلی در چهاراندامان نیز افزایش نیافته است. نتایج همین مطالعه نشان میدهند تنوع زیستی فعلی حداقل ۳ برابر تنوع زیستی تقریبا ۳۰۰ میلیون سال پیش است؛ یعنی زمانیکه چهاراندامان برای نخستینبار برای زندگی روی خشکی تکامل یافتند. بااینحال، پژوهشگران میگویند افزایش در تنوع زیستی نادر است و بهطور نسبتا ناگهانی در دورههای زمینشناسی اتفاق افتاده است.
بهطور غیرمنتظره بیشترین افزایش در تنوع زیستی محلی پس از انقراض جمعی بزرگی اتفاق افتاد که ۶۶ میلیون سال پیش دایناسورها را از بین برد. چند میلیون سال بعد از این رویداد، تنوع زیستی به دوسه برابر سطح زمان پیش از انقراض رسید. این امر عمدتا بهدلیل موفقیت چشمگیر پستانداران مدرن درجهت تکامل و تصرف مناطق برجای مانده از دایناسورها بود. باوجوداین پس از این افزایش عظیم، تنوع محلی چهاراندامان در ۶۰ میلیون سال بعد افزایشی پیدا نکرد.

با نشاندادن اینکه مرزهایی برای تنوع زیستی محلی وجود دارد که برای میلیونها سال پابرجا مانده، این نتایج مدلهایی را دچار شک و تردید کرد که نشاندهندهی افزایش مداوم در تنوع زیستی هستند. البته، تنوع زیستی در سطح قارهای یا جهانی ممکن است از الگوی دیگری تبعیت کند؛ بنابراین، این نتایج همیشه در این مقیاس کاربرد ندارند. برای مثال، بهدنبال انقراضی جمعی بیشتر گونههای موجود روی یک قاره ممکن است از بین بروند؛ اما تعداد نسبتا کمی از گونههای باقیمانده میتوانند بهطور گسترده پراکنده شوند.
در این سناریو، اگرچه تنوع زیستی در کل قاره کم میشود، تنوع زیستی محلی ممکن است دچار تغییر نشود؛ زیرا همان مجموعهی کوچک از گونهها در هر جایی پیدا میشوند. درواقع، بهنظر میرسد فرایند مشابهی هماکنون در پاسخ به انسانها درزمینهی تخریب زیستگاهها درحالوقوع باشد. گونههای مهاجم بهطور گسترده پراکنده میشوند و حتی اگر تنوع منطقهای درحالکاهش باشد، گاهی تنوع محلی افزایش مییابد.
نتایج پژوهشی دیگر دربارهی تنوع زیستی مهرهداران خشکی در مقیاس قارهای و دورههای مزوزوئیک و اوایل سِنوزوئیک (حدود ۲۵۰ تا ۴۷ میلیون سال پیش) نشان میدهد در مقیاسهای زمانی بزرگ، الگوی تعداد گونهها درون قارهها با الگوی آن در مقیاس محلی مشابه است. این بدان معنا است که تنوع چشمگیری که امروزه حداقل در مهرهداران روی زمین وجود دارد، احتمالا موضوع جدیدی نیست.
«باتریام رو به اتمام است و هوا دارد تاریک میشود.» این جملهی تاثربرانگیز، ظاهرا آخرین پیغامی است که کاوشگر آپورچونیتی ناسا پیش از مرگ به زمین ارسال کرد. سازمان فضایی آمریکا، چهارشنبهی هفتهی گذشته اعلام کرد که مأموریت این مریخنورد کارکشته پس از ۱۵ سال بهصورت رسمی پایان یافته است. آپورچونیتی پیش از یافتن آرامگاه ابدیاش در درهی استقامت در سطح مریخ، پیغام یادشده را به زمین مخابره کرد و بسیاری از مردم را تحت تاثیر قرار داد.
اغلب علاقهمندان آپورچونیتی که از مدتها قبل با نگرانی اخبار مربوطبه این کاوشگر مریخی را دنبال میکردند، از دوران کودکی خود خاطرات این ربات کوچک را به یاد میآورند. آنها بهخوبی به یاد دارند که مأموریت آپورچونیتی، بهعنوان بلندپروازانهترین مأموریت کاوشگر تا آن زمان شناخته میشد؛ ماموریتی که بهصورت بالقوه میتوانست آب و حتی نشانههایی از حیات در روزگاران دور را روی سیارهی سرخ کشف کند.
در نتیجه، هنگامی که ناسا سرانجام پایان مأموریت این مریخنورد خاطرهانگیز را اعلام کرد، بسیاری دچار غم و اندوه شدند. یکی از این افراد، جیکوب مارگولیس، خبرنگار علمی بود که هفتهی گذشته این خبر غمانگیز را در صفحهی توییتر خود منتشر کرد و سایر کاربران نیز در پاسخ به وی مراتب ناراحتی و اندوه خود را ابراز داشتند.
در همان زمان بود که مارگولیس، واپسین پیغام آپورچونیتی را در قالب توییت منتشر کرد. بلافاصله پس از آن، سلبریتیهای مختلف به توییت او واکنش نشان دادند، تصاویر، ویدئوها و طرحهای گرافیکی از آن جملهی بهخصوص منتشر شدند و دیری نگذشت که آخرین پیغام مریخنورد ناسا تمام شبکههای اجتماعی را درنوردید.

افراد از آن جمله بهعنوان آخرین صحبتهای آپورچونیتی یاد کردند و خبرگزاری مطرح نیویورک دیلی نیوز نیز خبر مربوطبه آن را کار کرد. بااینحال، سوالی که مطرح میشود این است که آیا آپورچونیتی واقعا این جملهی معروف را گفت؟
مارگولیس در یادداشتی که بهتازگی منتشر کرد، گفت که توییتش تفسیری است از آنچه دو دانشمند مأموریت مریخنورد اکتشاف به او گفتند.
ابیگل فریمن، معاون علمی پروژه دربارهی لحظهای صحبت کرد که آنها مطلع شدند طوفان شن مریخ قرار بود بدتر شود و حیات آپورچونیتی در معرض خطر گیرد. دانشمندان به مریخنورد فرمان دادند که انرژیاش را حفظ کند. فریمن در اینباره گفت:
سخت است، زیرا شما میدانید که وضعیت بدتر در پیشرو است؛ اما برای توقف آن هیچکاری از دستتان ساخته نیست. تا پنجشنبه، ما میدانستیم که شرایط بد است و سپس روز جمعه، وضعیت واقعا بد بود؛ اما جز تماشا هیچ کار دیگری نمیتوانستیم انجام دهیم. سپس شنبه از راه رسید و ما پیغامی از کاوشگر دریافت کردیم و بهتزده شدیم. کاوشگر درواقع گفت که هیچ توانی برایش باقی نمانده است و این آخرین باری بود که ما صدای آن را شنیدیم.
جان کالاس، مدیر پروژه نیز جزییات دیگری را دربارهی واپسین ارتباط با آپورچنیتی ارائه داد. او گفت:
او همچنین به ما گفت که آسمان بهطرز باورنکردنی تاریک است، تا حدی که هیچ نور خورشیدی از داخل آن عبور نمیکند. این شبهنگام مریخ در حین روز بود. ما امید داشتیم که کاوشگر بتواند آن وضعیت را تاب بیاورد، آرام بگیرد و سپس وقتی طوفان تمام شود، باتری خود را مجددا شارژ کند. اما این اتفاق نیفتاد. دستکم او به ما نگفت که این اتفاق افتاد. در نتیجه، ما نمیدانیم.
در آرامش بخواب آپورچونیتی
هرچند صحبتهای دقیق آپورچونیتی به اندازهی هفت واژهای که در اینترنت معروف شد، گیرا نبود: اما واپسین پیغام این کاوشگر همچنان تاثربرانگیز است.
آپورچونیتی بیش از ۱۵ سال پیش ساخته شد، بیش از ۴۵۵ میلیون کیلومتر در اعماق فضا سفر کرد و بسیار بیش از آنچه دانشمندان انتظار داشتند، دوام آورد. حتی زمانیکه کاوشگر به لحظات پایانی خود نزدیک شد، کوتاه نیامد و پیش از آنکه در طوفان شن مریخی ناپدید شود، آخرین پیغام ارزشمند خود را به زمین ارسال کرد. تماشای چنین نمونهی آشکاری از برتری قطعا الهامبخش است.
پس از ۱۰۰ سال برای اولینبار حضور پلنگ سیاه در آفریقا در نزدیکی محل فیلمبرداری فیلم «پلنگ سیاه» مشاهده شد که یک اتفاق مهم علمی برای طرفداران این حیوان بهحساب میآید. این حیوانات زیبا که بهندرت دیده شدهاند، در تماس با انسان خجالتی هستند. تیمی از مؤسسهی پژوهشی حفاظت از باغوحش سن دیگو و حفاظت لویسابا در کنیا وجود پلنگ سیاه در لایکیپیا کونتی (منطقهای در شمال نایروبی) را تأیید کردهاند. نیکلاس پیلفولد، متخصص زیستشناسی از مؤسسهی سان دیگو میگوید:
مطمئناً پلنگ سیاه در تمام این مدت در این منطقه حضور داشته است؛ اما تاکنون هیچ مدرکی برای اثبات این موضوع نداشتیم. از آنجا که فقط حدود ۱۱ درصد از پلنگهای دنیا به رنگ سیاه هستند، تعداد این پلنگها زیاد نیست؛ هرچند پلنگهای سیاه در آفریقا بهشدت نادر هستند. جالب است بدانید که تاکنون هیچکس این حیوان را در حیاتوحش ندیده است.

پلنگ سیاه بیشتر در نواحی گرمسیری و شرجی جنوبشرق آسیا دیده میشود و رنگ تیره به آنها امکان استتار درزمان شکار را میدهد؛ اما ظاهراً پدیدهی ملانیسم (عامل بروز رنگ سیاه) ممکن است در اقلیم نیمهخشک نظیر لایکیپیا نیز اتفاق بیفتد. باوجود گزارشهای معدودی که از حضور این حیوان در آفریقا شده؛ اما تاکنون فقط یک مورد در سال ۱۹۰۹ در آدیس آبابا، پایتخت اتیوپی، تأیید شده است. این تیم پژوهشی بهدنبال گزارشهای تأییدنشده از حضور پلنگ سیاه در لایکیپیا، هشت دوربین اطراف کمپ لایکیپیا وایلدرنس نصب کردند که بر منابع آبی موجود نظیر استخرهای شنا و چشمههای طبیعی و مسیر عبورومرور حیوانات متمرکز بودند.
تاچندین شب هیچ حیوانی بهجز کفتار مشاهده نشد؛ اما بالاخره پنج دوربین از فوریه تا آوریل ۲۰۱۸ ردپای پلنگ سیاه مادهی جوانی را ثبت کردند. در طی چهار شب او بهتنهایی مشغول خوردن آب از منابع آب مصنوعی بود یا بقایای صید خود را حمل میکرد؛ اما فقط در یک مورد در طول روز او درکنار یک پلنگ مادهی بالغ با رنگ معمولی مشاهده شد. مشاهدات تأییدنشدهای از حضور این دو پلنگ در سپتامبر ۲۰۱۷ نشان میدهد که پلنگ ماده با رنگ معمولی احتمالاً مادر پلنگ سیاه است و طبق این مقاله و باتوجه به مشاهدات قبلی، پلنگ سیاه کوچکتر از پلنگ بالغ بود و رابطهی نزدیکی با او داشت.
مقالههای مرتبط
در این مقاله آمده است که این تصاویر بهطور کلی اولین گزارشهایی هستند که بعد از ۱۰۰ سال وجود پلنگ سیاه در آفریقا و برای اولینبار در کنیا را تأیید میکنند. رنگ تیرهی پوست این پلنگ را بهخاطر ژن نهفتهای میدانند که عامل ازبینرفتن عملکرد طبیعی پوست میشود. بیرون از پارک آفریقا (Out of Africa Park) در آریزونا که میزبانی دو پلنگ سیاه را برعهده دارد، میگوید بااینکه به آنها پلنگ سیاه میگویند، اما این پلنگها معمولاً قهوهای تیره هستند و همان الگوی خالهای سایر پلنگها را دارند.

البته نظریههایی نیز وجود دارد که وقوع ملانیسم را در اثر پدیدهای محیطی میدانند. دکتر پیلفولد در این مقاله می گوید:
این نظریه مطرح است که ملانیسم بهخاطر سازگاری با محیطزیست اتفاق میافتد و رنگبندی تیره باعث استتار آنها دربرابر شکارچیان یا طعمهها میشود.
تا همین اواخر تصور میشد که تعداد پلنگها نسبتاً زیاد باشد؛ اما پژوهشی در ماه می ۲۰۱۶ منتشر شد که نشان میداد تعداد پلنگها از سال ۱۷۵۰ بهاندازهی ۷۵ درصد کاهش یافته است و بههمین دلیل در فهرست قرمز گونههای درمعرض خطر اتحادیه بینالمللی حفاظت از محیطزیست بهعنوان حیوانات آسیبپذیر دستهبندی شدهاند. دو گونهی فرعی پلنگها نیز در گروههای «بهشدت درمعرض خطر» و یک گونه در گروه «درمعرض خطر» قرار گرفتهاند. فیلیپ هنسل، هماهنگکنندهی برنامهی شیر برای پانثرا (سازمانی جهانی برای حفاظت از گربههای وحشی)، در سال ۲۰۱۶ به نیویورک تایمز گفت:
فکر میکنم بزرگترین تهدید جهانی برای پلنگها این است که توجه چندانی به آنها نمیشود؛ درواقع همه براین باورند که تعداد آنها بسیار زیاد و گسترده است و درنتیجه هیچکس به آنها اهمیت نمیدهد.
پس از انتظار فراوان و انتشار عکسهای جاسوسی سرانجام فورد فوکوس ST مدل ۲۰۱۹ رونمایی شد. هاچبکدوستداشتنی فورد که در بازار آمریکا عرضه نمیشود، خود را برای رقابت با فولکسواگن گلف GTI / GTD آماده میکند و بار دیگر به خریداران اجازه میدهد تا بین پیشرانههای بنزینی و دیزلی انتخاب کنند. گفته میشود که پیشرانه تقویتشده فورد فوکوس ST نسبت به مدل پیشین ۱۲ درصد قدرت و ۱۷ درصد گشتاور بیشتر تولید میکند.

در قلب نسخهی بنزینی فورد فوکوس، پیشرانهی ۲.۳ لیتری ۴ سیلندر اکوبوست (EcoBoost) قرار دارد که توسط فورد بهعنوان نسل جدید پیشرانه این شرکت معرفی شده است. این پیشرانه ۲۷۶ اسببخار قدرت در ۵۵۰۰ دوربردقیقه و ۴۲۰ نیوتنمتر در ۳۰۰۰ دوربردقیقه تولید خواهد کرد تا بتواند در زمانی کمتر از ۶ ثانیه از حالت سکون به سرعت ۱۰۰ کیلومتربرساعت برسد.
پیشرانه اکوبوست که در مدل جدید فوکوس ST نصب شده است، از فناوری آنتیلگ بهره میبرد که برای اولینبار در فورد GT و وانت F-150 رپتور توسعه داده شد. این پیشرانه همچنین از توربوشارژر بهره میبرد و جعبهدنده ۶ سرعته دستی بهعنوان گزینه استاندارد، انتقال قدرت آن را بر عهده دارد. خریداران میتوانند با پرداخت هزینه اضافی، از جعبهدنده اتوماتیک ۷ سرعته بهره ببرند.

فورد برای علاقهمندان به محصولات دیزل نیز پیشرانه ۲ لیتری اکوبلو (EcoBlue) با قدرت ۱۸۷ اسببخار در ۳۵۰۰ دوربردقیقه و ۴۰۰ نیوتنمتر گشتاور در ۲۰۰۰ دوربردقیقه را عرضه کرده است تا قدرتمندترین مدل دیزلی هاچبک فوکوس ST را شاهد باشیم. این پیشرانه نیز میتواند به جعبهدنده ۶ سرعته دستی یا اتوماتیک هفت سرعته متصل شود.

برای اولینبار در یک خودروی محرک جلو، فورد از دیفرانسیل لغزش محدود الکترونیکی بهعنوان گزینه استاندارد در نوع اکوبوست برای پایداری بهتر در هنگام پیچیدن بهره میبرد. برای نسخه دیزل نیز از سیستم توزیع گشتاور استفاده میکند که بهطور خودکار هنگام چرخیدن، کمفرمانی را کاهش میدهد.

مقالههای مرتبط:
فوکوس ST همچنین سریعترین مدل فورد در حساسیت فرمان است و حتی عملکرد بهتری نسبت به فیستا ST نیز دارد. در مقایسه با مدل معمولی فوکوس، فرمان برقی مدل ۲۰۱۹ فوکوس ۱۵ درصد سریعتر است. حالتهای رانندگی انتخابی برای اولینبار در حالت استاندارد به نرمال، اسپرت و لغزنده محدود میشود، درحالیکه حالت رانندگی پیست همراهبا Performance Pack عرضه خواهد شد. حالت رانندگی پیست تنها برای مدل دنده دستی اکوبوست در دسترس است و شامل سیستم کنترل شروع حرکت، کالیپرهای ترمز قرمز و فناوری تطبیق دورموتور مشابه موستانگمیشود.

نسخههای استیشن و هاچبک فورد فوکوس ST تابستان در اروپا به فروش خواهد رسید. قیمت این مدلها با نزدیک شدن به زمان عرضه اعلام میشود.
یکی از مهمترین چالشهای قرن بیستویکم، این است که چگونه بهطور پایدار و با مصرف آب و کود کمتر در زمینهای محدود و نیز در شرایط رکود تولید، تهدید آفات و بیماریها و اقلیم در حال تغییر، جمعیت در حال افزایش جهان را تغذیه کنیم. لیزا اینسورث، دانشمندی از آمریکا که اخیرا جایزهی آکادمی ملی علوم در زمینهی علوم غذا و کشاورزی را دریافت کرده است، میگوید:
نشست امسال درمورد خارج شدن علم از مرزهای سنتی خویش و رسیدن به کشاورزان خردهپا در آفریقااست.
پژوهشگران در این نشست درمورد چالشهای امنیت غذایی و پیشرفت اخیر در زمینهی اصلاح یک نقص فنی در مسیر تنفس نوری گیاهان که موجب افزایش تولید محصولات کشاورزی تا ۴۰ درصد میشود، بحث و گفتوگو کردند. ارت، سخنگوی این نشست گفت:
گیاهان برای تولید غذایی که ما میخوریم، سه کار کلیدی انجام میدهند: گرفتن نور خورشید، استفاده از آن انرژی برای تولید زیستتودهی گیاهی و صرف بالاترین میزان ممکن از زیستتوده درجهت تولیداتی نظیر دانههای ذرت یا سیبزمینیهای لبریز از نشاسته.
در طول قرن گذشته اصلاحکنندگان محصولات کشاورزی بهخوبی روی حداکثر کردن مورد اول و سوم کار کردهاند و چالش بهبود فرایندی که در آن نور خورشید و کربندیاکسید تثبیت میشوند (فتوسنتز) را برای ما گذاشتهاند تا ما با بهبود آن موجب افزایش رشد گیاهان و تأمین نیاز غذایی مردم در قرن بیستویک شویم.
این کار مهم بخشی از یک پروژهی بینالمللی به نام RIPE است. پژوهشگران این پروژه در حال مهندسی محصولات کشاورزی درجهت افزایش کارآیی فتوسنتز هستند. ارت که معاون مدیر پروژهی RIPE نیز است، گفت:
گیاهان زمینی دارای یک نقص بیولوژیکی هستند که در آن یک آنزیم فتوسنتزی بهطور مکرر بهجای کربندیاکسید، اکسیژن میگیرد و گیاه ناگریز است که فرایند پیچیده و هزینهبری به نام تنفس نوری را برای کاهش این نقص بگذراند. محصولاتی نظیر سویا و گندم بیش از ۳۰ درصد از انرژی تولیدشده طی فتوسنتز را طی این فرایند از دست میدهند اما نتایج مدلسازیها نشان داده است که میتوان راههای میانبر تنفس نوری را مهندسی کرد تا گیاه انرژی خود را حفظ کرده و آن را صرف رشد خودش کند.

پژوهشگران با قرض گرفتن ژنهای جلبک و کدوتنبل، سه مسیر دیگر را برای جایگزینی مسیر طبیعی تنفس نوری در گیاه تنباکو مهندسی کردند. گیاه تنباکو گیاه مدلی است که پژوهشگران قبل از انتقال تکنولوژی به محصولات کشاورزی که مهندسی و آزمایش آنها بسیار دشوارتر و زمانبرتر است، از آن استفاده میکنند. اکنون، پژوهشگران درحال ترجمهی این کار برای تقویت تولید محصولات کشاورزی دیگر نظیر سویا، لوبیا چشم بلبلی، برنج، سیبزمینی، گوجهفرنگی و بادمجان هستند. ارت گفت:
مقدار کالری که هر ساله در جهان در اثر عمل تنفس نوری از دست میرود، باور کردنی نیست. بازگردادن حتی بخشی از این کالری موفقیت چشمگیری در میزان تولید برنج ما برای تغذیهی جمعیت ده میلیارد نفری جهان در سال ۲۰۵۰ خواهد بود.
البته ارت خاطرنشان میکند برای اینکه این تکنولوژی به محصولات کشاورزی برسد و مجوزهای توزیع در بین کشاورزان را دریافت کند، ۱۵ سال یا بیشتر زمان میخواهد. RIPE و اسپانسرهایش متعهد شدهاند که وقتی چنین روزی فرا برسد، کشاورزان خردهپا در مناطقی نظیر کشورهای جنوب صحرای آفریقا و جنوب آسیا دسترسی آزادی به این تکنولوژیها خواهند داشت.
علاوهبر این، پژوهشگران درحال انجام مطالعاتی در زمینهی بهبود تثبیت نیتروژن در غلات و ویرایش ژنوم برای افزایش پایدار تولید محصولات کشاورزی هستند. علوم کشاورزی درحال گذر از اصول سنتی خود هستند.
«فاطمه» ملقب به «امّالبنین»، دختر «حزام بن خالد بن ربیعه»، از بانوان نمونه صدر اسلام است. ایشان در مکتب اسلام راستین پرورش یافته و بانویی ادیب و باوقار بودند و از روزی که به خانه امیرمؤمنین علی(ع) آمدند، هر روز بر درخشش و بزرگی ایشان افزوده شد.
ازدواج حضرت على (ع) با امّالبنین (س) بدین صورت بود که امام از برادر خویش «عقیل» خواستند، براى او زنى از خانوادهاى اصیل، شجاع و خداپرست برگزیند تا پسرى شجاع براى او به دنیا آورد. عقیلبن ابى طالب، یکى از چهار فردى بود که در عصر خود به «نسبشناسى» شهرت داشت. چون عقیل از اصالت خاندان و فرهیختگى پدران و جنگآورى نیاکان حضرت امّالبنین(س) آگاهى داشت، ایشان را به امیرالمؤمنین (ع) معرفى کرد. امام(ع) پس از مشورت با عقیل، از امّالبنین(س) خواستگارى کردند. امّ البنین (س) نیز با کمال رضایت پیشنهاد امام(ع) را پذیرفتند و با ایشان ازدواج کردند. ثمره این ازدواج چهار فرزند به نامهای «عبدالله»، «عباس»، «عثمان» و «جعفر» بود که حضرت امالبنین(س) در واقعه کربلا فرزندانشان را در راه امام حسین (ع) به پیشگاه خداوند تقدیم کردند.
امّ البنین(س)، پس از شهادت فرزندانش، همه روزه به بقیع میرفت و به یاد فرزندان شهید خود مرثیههای بسیار سوزناکی میخواند و مردم مدینه نیز به ندبه و نوحه او گوش فرامیدادند، تا جایی که مروان بن حکم از دشمنان اهل بیت نیز همواره به نوحه خوانی حضرت(س) حاضر شده و می گریست.
حضرت ام البنین (س) در مدینه از دنیا رفت و در قبرستان بقیع به خاک سپرده شد اما از سال و چگونگی وفات وی، در منابع دسته اول روایی و تاریخی چیزی ذکر نشده است. البته برخی متأخران با استناد به منابعی سال وفات وی را روز سیزدهم جمادی الثانی سال ۶۴ هجری قمری نوشتهاند.
ضمن عرض تسلیت به مناسبت فرارسیدن سالروز وفات حضرت امالبنین(س) مادر بزرگوار قمر منیر بنیهاشم(ع)، مجموعهای از والپیپرهای جدید ویژه وفات آن حضرت (س) را برای شما کاربران عزیز آماده کردهایم.

















بسیاری از مردم ضمن ابراز انزجار از خشونت علیه حیوانات، همچنان از گوشتهای تهیهشده در کشتارگاههای صنعتی مصرف میکنند. در این نوشتار که اقتباسی از کتاب جدید دانشمند روانشناسی دکتر جولیا شاو است، شرح خواهیم داد که مفهوم «تناقض گوشت» چیست و چه پیامدهایی در تصمیمگیریهای اخلاقی ما دارد.
پول نحوهی برخورد ما را با اخلاقیات تغییر میدهد. وجود پول بههمراه شبکههای پیچیدهی توزیع و تجارت، در حکم حایلی میان ما و منشا محصولاتی که مصرف میکنیم، عمل میکند. این واقعیت تلخ میتواند باعث شود ما رویهای را در پیش بگیریم که عمیقا غیراخلاقی است.

حتی بسیاری از افرادی که امروزه گیاهخواری پیشه کردهاند، نمیتوانند (یا نمیخواهند) چنین رژیم غذایی را بهصورت دائمی و انحصاری ادامه دهند. اثبات این قضیه چندان سخت نیست. تصور شما درمورد قباحت عملی مانند شکنجهی جانوران چیست؟ آیا شما هم از گوشت تولیدشده در کشتارگاههای صنعتی مصرف میکنید؟ پذیرفتن آن سخت است؛ اما بسیاری از ما در حالی از شکنجه و آزار و اذیت حیوانات ابراز انزجار میکنیم که هر روزه خود از گوشت همان حیواناتی مصرف میکنیم که بیرحمانه سلاخی شدهاند.
ما بهسادگی میتوانیم با چسباندن یک برچسب قیمت، شکل مسئله را برای خود عوض کنیم تا از عذاب ناشی از اعمال خود خلاصی یابیم. در این شکل مدرن، ما دیگر حیواناتی را که بهدست دیگران سلاخی شدهاند، نمیبینیم؛ بنابراین احساس در ما متبلور میشود که میگوید دیگر ما مقصر نیستیم. تنها چیزی که ما روبروی خود میبینیم، یک برچسب قیمت است.
چرا اینگونه است؟ اگر ما بتوانیم درک کنیم که چرا گوشتی را میخوریم که میدانیم در شرایطی بیرحمانه تولید شده است، آنگاه خواهیم توانست علت انواع دیگری از رفتارهای خود را درک کنیم که عمیقا با اصول اخلاقی در تضاد هستند.
کشمکش درونی
روانشناسان براک باستیان و استیو لونان که درمورد این موضوع در استرالیا پژوهش میکنند، میگویند «تناقض گوشت» بهمعنای تضاد روانی میان اولویتهای رژیم غذایی مبتنیبر گوشت و واکنش اخلاقی نسبت به شکنجهی حیوانات است. آنها اینگونه استدلال میکنند که آسیبرساندن به دیگران با بینش یک فرد مدعی اخلاقمداری منافات دارد. ازاینرو، مصرف گوشت منجر به بُروز آثاری منفی در مصرفکنندگان میشود؛ چراکه این افراد با تصویری کاملا ناخوشایند از خود مواجه میشوند: «چطور میتوانم انسانی خوب باشم، درحالیکه گوشت میخورم؟»

ما مصرفکنندگان عموما از نتایج تصیمات خود هنگام خرید چشمپوشی میکنیم
این کشمکش اخلاقی تنها لذت خوردن گوشت را از ما نمیگیرد، بلکه هویت ما را نیز تهدید میکند. ما نیز برای حفاظت از هویت خود، اقدام به ایجاد رسوم و ساختارهای نوین اجتماعی میکنیم که باعث میشود احساس بهتری داشته باشیم. خوردن گوشت به آدابورسوم اجتماعی گره میخورد، بهگونهای که تعطیلات بهعنوان زمانی برای صرف گوشت با دوستان و خانواده تعریف میشود. برخی افراد نیز ممکن است از آن بهعنوان نشانهای از مردانگی یاد کنند و ادعا کنند که چنین کاری باعث میشود که فرد یک «مرد واقعی» بهنظر آید، برخی دیگر خواهند گفت ما انسانها بهعنوان شکارچیانی برتر که در راس هرم غذایی طبیعت تکامل یافتهاند، باید گوشت بخوریم. با وجود اذعان بر ارتباط میان مصرف محصولات حیوانی و بروز اکثر بیماریها، هنوز هم مردم از دوستان گیاهخوار خود میپرسند که چطور میتوانند پروتئین کافی را از محصولات گیاهی دریافت کنند. بدتر اینکه بعد از مدتی حتی فراموش میکنند این دوستان گیاهخوارشان را به مهمانیهای خود دعوت کنند!
مقالههای مرتبط:
ما برای بسیاری از تصمیمات خود (از جمله انتخاب برای خوردن گوشت)، توجیههایی پیشساخته ایجاد میکنیم، چنین رویکردی به ما اجازه میدهد که ضمن توجیه علت این رفتارهای خود، وجدان خود را از مظان اتهام تبرئه کنیم. ما به چنین عذر و بهانههایی نیاز داریم؛ در غیراینصورت، ممکن است احساس کنیم انسان بدی هستیم.
تضاد میان گفتههای فرد با اعمال او یا داشتن باورهای متناقض پدیدهای است که روانشناسان از آن با نام ناهماهنگی شناختی یاد میکنند. این عبارت اولینبار ازسویلئون فستینگر در سال ۱۹۵۷ به کار رفت. فستینگر و جیمز کارلاسمیت نتایج آزمایشهای کلاسیک خود را درمورد این اختلال در سال ۱۹۵۹ منتشر کردند. آنها این پرسش را مطرح کردند که «اگر فردی وادار به انجام دادن یا بهزبان آوردن چیزی برخلاف عقیدهی خود شود، چه اتفاقی برای آن عقیدهی او خواهد افتاد؟» آنها در خلال آزمایش خود، از ۷۱ مرد خواستند تنها دو کار را انجام دهند. درمورد اول، از افراد خواسته شد تا ۱۲ قرقرهی چوبی گرد را داخل یک سینی بگذارند، سپس سینی را خالی کنند و دوباره آنها را در سینی قرار دهند و این روند را برای نیمساعت تکرار کنند.

در بسیاری از فرهنگها، میهمانیها و مراسم را با خوردن گوشت جشن میگیرند
سپس به شرکتکنندگان یک تختهی حاوی میخهای چوبی مربعیشکل داده شد و از آنها خواسته شد که هر کدام از میخها را تنها یکربع دور در جهت عقربههای ساعت بچرخانند و سپس یک ربع دیگر و بههمین منوال، این کار را بهمدت نیمساعت دیگر ادامه دهند. در جریان این آزمایش نیز یک پژوهشگر همهچیز را بهدقت تماشا میکرد و مینوشت. این آزمایش بهعمد کسالتآور طراحی شده بود؛ اموری بهغایت کسالتآور و خستهکننده.
اگرچه شرکتکنندگان ابتدا تصور میکردند که این عملکرد آنها است که موردسنجش قرار میگیرد؛ ولی درواقع آنچه مورد توجه پژوهشگران بود، مرحلهی بعدی آزمایش بود. بعد از انجام این دو کار ملالتآور، شرکتکنندگان به اتاق انتظار برگردانده شدند. به آنها اینگونه گفته شد که فردی که در آنجا نشسته است، شرکتکنندهی بعدی خواهد بود. یکسوم شرکتکنندگان تنها در اتاق منتظر نشستند، بدون آنکه اتفاق خاصی بیفتند. بااینحال، برای دوسوم دیگر، پژوهشگر از فرد پرسید که آیا حاضر است به شرکتکنندهی بعدی دروغ بگوید یا خیر. آنها حتی برای این دروغ پیشنهاد پرداخت پول هم دادند. به نیمی از آنها گفته شد که بابت دروغ خود، مبلغ یک دلار دریافت خواهند کرد و به نیمی دیگر پیشنهاد پرداخت ۲۰ دلار برای این دروغ داده شد (۲۰ دلار در زمان انجام آزمایش، مبلغ چشمگیری محسوب میشد). درصورت موافقت شرکتکنندگان، پژوهشگر یک برگه کاغذ را به آنها میداد و به آنها دستور داده میشد تا نکاتی را که روی آن نوشته شده بازگو کنند: «خیلی لذت بخش بود»، «من بسیار لذت بردم»، « خیلی جالب بود»، «بسیار جذاب بود».
آنچه پژوهشگران واقعا میخواستند بدانند این بود که این دروغ (و پاداشی که برای آن درنظر گرفته شده بود)، چه تاثیری بر قضاوت آنها درمورد این امور کسالتآور داشته است. آنها میخواستند ببینند که آیا شرکتکنندگان تنها بهخاطر بهزبان آوردن اینکه آن کار جالب بوده است، واقعا از درون نیز به چنین نتیجهی میرسند؟ و نیز تاثیر پاداش نقدی در چنین نتیجهگیریای تا چه حد خواهد بود؟

عموم مردم از شرایط کار کارگرانی که محصولات موردنیازشان را تولید میکنند، آگاهی ندارند
در انتها شرکتکنندگان با این پرسش مواجه شدند: «به نظر شما این آزمایش تا چه اندازه لذتبخش بود؟ گروه کنترل که از آنها نخواسته شده بود دروغی بگویند، آزمایش را کسالتآور قلمداد کردند و گفتند که دیگر حاضر به انجام آن نیستند. شرکتکنندگانی که ۲۰ دلار دریافت کرده بودند نیز نظری مشابه با گروه اول داشتند. بااینحال، گروه آخر یعنی شرکتکنندگان با دریافتی یک دلار، میزان رضایت خود را از این آزمایش بیش از دو گروه دیگر اعلام کردند و مشخص شد که این گروه حتی احتمال بیشتری را برای مشارکت خود در آزمایشهای مشابه در آینده متصور هستند.
صبر کنید؛ چه اتفاقی افتاد؟ یک دلار احتمالا مبلغی کافی برای دروغگفتن شرکتکنندگان به حساب نمیآمد. بنابراین میتوان گفت این گروه نوعی ناهماهنگی شناختی را تجربه کردهاند. آنها با این چالش درونی مواجه شدند: «چرا من حاضر شدم بگویم آزمایش لذتبخش بوده، درحالیکه اینگونه نبود؟ مطمئنا دلیل آن، یک دلار ناقابل نمیتواند باشد.» از آنجا که شرکتکنندگان نمیتوانستند رفتار خود را تغییر دهند یا فرض کنند در آزمایش شرکت نکردهاند، پس تنها گزینهای که برای آنها در دسترس بود، «تغییر عقیدهی خودشان» بود: «آن آزمایش باید لذتبخش بوده باشد!»
اما در مورد گروه ۲۰ دلاری این تغییر عقیده لزومی نداشت. چراکه آنها میتوانستند دروغ خود را بهخاطر پیشنهاد دریافت مبلغی واقعا هنگفت توجیه کنند.
این اولین نمونه از مجموعهای دنبالهدار از آزمایشهایی بود که نشان میداد ما اغلب باورهای خود را با رفتارهای خود هماهنگ میکنیم و این پول است که جهت این تغییرات را مشخص خواهد کرد.
در سال ۱۹۶۲، فستینگر شکل رسمیتری به نظریات خود داد. او اظهار داشت اگرچه ما بر این باوریم که از رفتارها، باورها و نگرشهای پایداری برخوردار هستیم؛ اما گاهی اوقات نیز بیثبات میشویم. او این بیثباتی را «ناهماهنگی» و از سوی دیگر، ثبات رفتاری را «هماهنگی» نامید. او نظریهی ناهماهنگی شناختی خود را به شرح زیر خلاصه کرد:
- بُروز ناهماهنگی از نظر روانی آزار دهنده است و فرد را تحریک میکند تا این ناهماهنگی درونی را کاهش داده و به هماهنگی دست یابد.
- هنگامی که ناهماهنگی دیده میشود، درکنار تقلا برای کاهش آن، فرد سعی میکند بهصورت فعالانهای از موقعیتها و اطلاعاتی که احتمال میرود این ناهماهنگی را تشدید کند، اجتناب ورزد.
جنایتی در بستهبندی شیک
او در ادامهی توضیحات خود میگوید همانطور که احساس گرسنگی ما را به جستوجو برای غذا تحریک میکند، ناهماهنگی شناختی نیز ما را به جستجوی موقعیتهایی برای کاهش این ناهماهنگی برمیانگیزد. درمورد خوردن گوشت، دو راه برای انجام این کار وجود دارد: ما میتوانیم یا رفتار خود را تغییر دهیم یا عقیدهی خود را. ما میتوانیم دست از مصرف گوشت برداریم یا اینکه دلایلی بیاوریم که چرا مصرف گوشت از نظر اخلاقی بلامانع است.

علاوهبر تلاش خود ما در توجیه مصرف گوشت، تبلیغات و بازاریابی نیز ازجمله مواردی هستند که میتوانند هضم این قضیه را برای ما آسانتر کنند. طبق پژوهشهای روانشناسی بهنام لیز گرورهولز که روی تصاویر حیوانات در فرهنگ عموم انجام گرفته، یک راهکار برای ایجاد پذیرش در خوردن گوشت، تفکیککردن مفهوم گوشت از حیوانی است که کشته شده است. گرورهولز استدلال میکند که ما این عمل را با «تغییر شکل» حیوانات از موجوداتی دوستداشتنی به گوشتهایی قابلخوردن انجام میدهیم؛ بدین ترتیب مفاهیم «حیوانات» و «گوشت» در نظر ما کاملا متمایز و بدونارتباط به نظر میرسند. این راهکار بیشتر در فرهنگ کشورهای غربی کارایی دارد که در آن نام گوشت حیوان با خود حیوان تفاوت دارد؛ نظیر تفاوت میان واژههای گوساله (baby cow) و گوشت گوساله (veal) در فرهنگ لاتین.
بدین ترتیب ما حیوانات مردهی خود را در بستهبندی شیکتری عرضه میکنیم؛ این شگرد باعث میشود چه از لحاظ فیزیکی و چه از لحاظ لفظی و مفهومی تا حدامکان فاصلهی خود را از منشا واقعی غذایی که میخوریم، حفظ کنیم.
گرورهولز با بررسی تصاویر تجاری گوشت متوجه دو مرحلهی مختلف در این عرصه شد. مرحلهی اول تصویری از گوشت را بهشکلی کاملا بهداشتی، در بستهبندی شیک پلاستیکی و برشخورده نشان میدهد بهگونهای که بیننده بهسختی میتواند تشخیص دهد این فرآورده منشاء حیوانی دارد. مرحلهی دوم در ارتباط با مفهوم زیباسازی است که در آن حیوانات بسیارزیباتر و دوستداشتنیتر از آنچه واقعا هستند، نمایش داده میشوند. این راهبرد بیشتر در ژاپن و بخشی از کشورهای آسیایی کاربرد دارد. کنراد لورنز، اتولوژیست معتقد است در آگهیهای تجاری رایج در این فرهنگها از مفهومی با نام الگوی کودکانه (Kindchenschema) استفاده میشود؛ مفهومی که در آن از چشمانی درشت، جثهای ریزنقش و طرحهای دایرهوار استفاده میشود که بیشتر در کتابهای مصور کودکان به چشم میخورند. این مفهومسازی برای القای این حس انجام میشود که این گوشت از حیواناتی شاد و خیالی بهدست میآید. هر دوی این راهکارها باهدف انحراف اذهان عمومی از واقعیتی بهنام شکنجهی حیوانات وارد عمل میشوند.

تصمیمات اخلاقی ما عموما تحت تاثیر تصمیمگیریهای اطرافیان قرار میگیرد
اما موضوع تنها منحصر به خوردن گوشت نیست. وقتی ما حیوانات یا انسانها را به اشیا تبدیل میکنیم و بدین وسیله از تشویش ناشی از آگاهی درمورد رنجهای پنهان در پس کالاهای مصرفی خود اجتناب میکنیم، درواقع ما راه را برای بیرحمی بیشتر خود باز میکنیم. همان فرایند جنونآمیزی که در محصولی مانند گوشت شاهد آن هستیم، درمورد دیگر رفتارهای معمول و غیراخلاقی ما که با پول درارتباطاند، عینا تکرار میشود.
ما میدانیم که فقر عامل رنج و عذاب عدهی کثیری از افراد است، بااینحال بهجای اینکه ثروت خود را تقسیم کنیم، یک جفت کفش گرانقیمت دیگر هم میخریم. ما اساسا مخالف ایدهی کارکردن کودکان یا بزرگسالانی هستیم که تحت شرایط غیرقابلقبولی فعالیت میکنند؛ اما همچنان به خرید از فروشگاههای پرتخفیف ادامه میدهیم. ما خود را در تاریکی غفلت پنهان میکنیم تا هویت لطیف خود را از گزند آسیب حفظ کنیم. همهی اینها به خاطر آن است که بتوانیم در حبابی از توهم ثبات و اخلاقیات خود باقی بمانیم.
در این تلاش مداوم برای مقابله با ناهماهنگی شناختی، ما در رفتاری زامبیگونه سعی میکنیم این رفتار پرسشبرانگیز خود را به دیگران نیز بسط دهیم. ما جوامع خود را بهگونهای شکل میدهیم تا این احساس ناراحتی را بهحداقل برسانیم و چیزی ما را متوجه وجود این بیثباتی و تناقض رفتاریمان نکند. ما نمیخواهیم چنین تناقضی دائما به ما یادآوری شود و همانطور که باستیان و لونان استدلال میکنند:
ازطریق فرایند کاهش ناهماهنگی شناختی، میتوان نامیرایی ظاهری برخی از رفتارهای خاص را پنهان کرد.
این ظاهرسازی میتواند در محیطهای اجتماعی و فرهنگی خاص به شکوفایی برسد و عادات اجتماعی میتوانند با عادیسازی، نامرئی کردن و تثبیت این رفتارهای ما، حجابی روی تمام تناقضات اخلاقی ما بکشند.
اکنون زمان تحول فرا رسیده است؛ باید در شیوهی تفکرمان درمورد انسانها، حیوانات و کل سیاره تجدید نظر کنیم. وجود این ظاهرسازی بزرگ را تصدیق کنیم و بهجای اینهمه تلاش در توجیه رفتار غیراخلاقی خود، تغییر در آن را آغاز کنیم. تشخیص و رسیدگی به برخی از این تناقضات اخلاقی نهادینهشده میتواند ما را به فردی شادتر و جهان را به مکانی بهتر تبدیل کند.
شاید غیرمعقول بهنظر برسد بهعنوان متخصصی درزمینهی برندینگ نباید خیلی به نام و لوگو خود اهمیت بدهید. شرکت شما در طول زمان تکامل پیدا میکند و براساس سلیقهی مصرفکننده تغییر خواهد کرد. در بسیاری از مواقع، ممکن است وضعیتی پیش بیاید که مجبور شوید برند جدیدی انتخاب کنید؛ بنابراین، از وسواس زیاد دربارهی برند و لوگوِ خود خودداری کنید. در هفتهی گذشته، بازسازی برند تعداد زیادی از شرکتهای فناوری را شاهد بودیم.
برند شما تغییر خواهد کرد
اخیرا برند Slidely به Promo.com تغییر برند داده است. این پلتفرم ایجاد آثار دیداری بهعنوان سرویس ساخت ویدئو در سال ۲۰۱۶ آغاز بهکار کرد و با رشد کسبوکار و افزایش محبوبیت واژهی Promo بر سر زبانها افتاد. Promo.com ابتدا آدرس وبسایت شرکت بود؛ اما با شهرت این واژه این شرکت تصمیم گرفت نام دامنهی خود را ثبت کند و اکنون نام شرکت را به Promo.com تغییر داده است. این موضوع ثابت میکند کسبوکار شما تغییر خواهد کرد و همواره انعطافپذیری امری ضروری است؛ بهویژه زمانیکه مصرفکنندگان به یک نام توجه میکنند.
تام مور (Tom More)، مؤسس و مدیرعامل این شرکت میگوید:
همانطورکه برنامهها و چشماندازهای ما تکامل یافته و شفاف شده، کسبوکار ما با اهداف مهم و اساسیمان همسو شده است. مشتریان ما فقط برای ویرایش ویدئوهای خود از پلتفرم ما استفاده نمیکنند؛ بلکه هدف اصلی آنها پیشرفت است. تمام تلاشهایمان باعث شد اکنون مشتریان بسیاری ما را انتخاب کنند و این موضوع باعث پیشرفت کسبوکار ما شده است.

تغییر برند اتفاق ثابتی است که در بسیاری از مواقع، میتوان آن را بهعنوان روش در نظر گرفت. هیچ شرکتی نمیتواند برای صد سال بدون تطبیق با شرایط و تغییر اهداف مسیرش را ادامه دهد. بههمیندلیل لازم است پس از مدتی کسبوکارتان را با انتظارات مشتریان تطبیق دهید و راهحلهای جدیدی برای آنها ارائه کنید.
لوگوِ شما تغییر خواهد کرد
هفتهی گذشته، Slack لوگوِ جدید خود را اعلام کرد. بدون شک کاربران در ۲۴ ساعت اول از این موضوع ناراحت شدند که نماد هشتگی را از دست دادند که بهخوبی میشناختند. باوجوداین، Slack لوگوِ جدیدی معرفی کرد که کوچک و زیبا و مربوط با آینده است. اکنون، آنها شرکت بزرگ با نیازهای بزرگ هستند. لوگوِ جدید آنها با هدف محسوسپذیری بیشتر طراحی شده است.

مقالههای مرتبط:
لوگوِ ابتدایی آنها از ۱۱ رنگ تشکیل شده بود و هر رنگ با زاویهی ۱۸ درجه درکنار سایر رنگها قرار گرفته بود. این شرکت براساس نیازها و هدفهای جدیدش تصمیم گرفت لوگوِ جدیدی ایجاد کند؛ بهویژه زمانیکه بسیاری از شرکتها از لوگوِ مشابه آنها استفاده میکردند، ایجاد تغییری ضروری بهنظر میرسید. بههمیندلیل، این شرکت تصمیم گرفت برند خود را بازسازی کند، نه به این دلیل که لوگوِ قبلی بد بود؛ بلکه به این دلیل که تأثیر کافی را مانند سابق نداشت.
Uber و اینستاگرام لوگوِ خود را عوض میکنند و بعد از چند روز، کسی دیگر به لوگوهای آنان علاقه ندارد؛ اما همچنان از آنها استفاده میکنیم. همین موضوع نیز برای Slack صادق است. دانستن همهی این مطالب باعث میشود در مسیر کسبوکارتان، نام و لوگوِ خود را تغییر دهید. تأثیر کسبوکار و میزان بهرهوری و احساس مصرفکننده به آن در طول زمان شکل میگیرد و نیازی نیست در ابتدا همهچیز کامل باشد.
سال ۲۰۱۹، ممکن است سالی باشد که فضانوردان آمریکایی بعد از ۸ سال وقفه دوباره بتوانند از خاک آمریکا به مدار سفر کنند. با بازنشستگی شاتل در سال ۲۰۱۱، این سفرها نیز متوقف شده بود و سرانجام، پروازهای مقدماتی برنامهی خدمات تجاری ناسا در ماههای آتی آغاز میشود.
اگر روند فعلی بدون وقفه انجام شود، اسپیسایکس ممکن است اولین شرکتی باشد که با وسیلهی نقلیه اختصاصی خود دو فضانورد را به فضا میفرستد. مراحل آمادهسازی و معرفی برنامهها در مرکز فرماندهی اسپیسایکس در هاوتورن کالیفرنیا انجام میشود. در آنجا، میتوان تا حدی آنچه را بهچشم دید که قرار است فصل جدیدی در سفرهای فضایی آینده رقم برند.
اسپیکسایکس و رقیب آن، شرکت فضایی بوئینگ، درادامهی برنامههای ناسا به توسعه و ساخت دو کپسول فضایی مشغول هستند که برای فرستادن به فضا و حفظ فضانوردان در مدارهای پایین زمین کارایی دارد. بوئینگ وسیله جدیدی با نام استارلاینر CST-100 ساخته و درمقابل، اسپیسایکس کپسول دراگون را ارتقا داده که هماکنون برای حملونقل تجهیزات و منابع به ایستگاه فضایی و تخلیه بار از آن مشغول فعالیت است. پس از ۵ سال تحقیق و توسعه، بهزودی زمان آن میرسد که کپسول دراگون اسپیسایکس محمولهی ارزشمندتری همچون فضانوردان را با خود حمل کند.
هدف بزرگ برنامهی خدمات تجاری فضایی، ساخت و استفاده از دو وسیلهی ایمن آمریکایی با قابلیت انتقال دو فضانورد به ایستگاه بینالمللی فضایی و بازگشت از آن طی اجرای منظم برنامهی فضایی ناسا است. انتقال فضانوردان به فضا برنامهای بود که طی لغو برنامهی پرواز شاتلها در آمریکا لغو شد و روسیه و دیگر شرکای بینالمللی ایستگاه فضایی فضانوردان آمریکایی را منتقل کردند.

ناسا با تکیه بر مفهوم خدمات تجاری فضایی برای تحقق انتقال فضانوردان از آمریکا به فضا،شرکتهای خصوصی را تشویق کرد. همین عامل باعث مشارکت عملی و مالی بوئینگ و اسپیسایکس در این پروژه شد. ناسا علاوهبر کاهش هزینهها و رسیدن به مقصود دیرینهاش، بر تمام فعالیتها نیز نظارت میکند.
در اوت۲۰۱۸، ناسا اولین دستهی ۹ نفری از فضانوردان آمریکایی را معرفی کرد که شامل ۷ مرد و ۲ زن بودند و در تیمهای ۲ نفره و ۳ نفره تقسیم شده بودند. این فضانوردان با وسایل بوئینگ و اسپیسایکس به فضا خواهند رفت. اگر برنامه درست پیش رود، اولین فضانوردانی که در برنامهی تجاری فضانورد پرواز به فضا را تجربه خواهند کرد، باب بنکن و داگ هارلی هستند. این دو از فضانوردان کارآزمودهی ناسا هستند که اولین خدمهی پرواز دراگون اسپیسایکس خواهند بود.
درحالحاضر، هدف آنها پرواز با دراگون و انجام سفر دوهفتهای به ایستگاه فضایی بینالمللی است تا بهعنوان بخشی از آزمایش و انجام موفقیتآمیز، مجوز استفاده از وسیلهی نقلیهی جدی برای ورود به چرخهی خدمت صادر شود. آنها درون دراگون اسپیسایکس بهوسیلهی موشک فالکون ۹ همین شرکت به مدار میروند و در ایستگاه فضایی توقفی خواهند کرد. سرانجام، با ترک ایستگاه بهسمت زمین بازمیگردند تا دراگون با کمک چترهایش دراقیانوس فرود بیاید.
بنکن و هارلی از فضانوردانی هستند که سفر به فضا را با شاتل تجربه کردند و با گذراندن دورهی آموزش برای این وسیلهی جدید آماده شدهاند. ازآنجاکه فضاپیمای دراگون از ساختههای اسپیسایکس است، مسئولیت آموزش و آمادهسازی خدمه و اشخاص برای سفر نیز برعهدهی این شرکت است. با وجود این روند جدید آموزشی، فضانوردان میگویند تغییرهای شدیدی در روال و برنامهی تمرینی خود نداشتند. بنکن معتقد است آموزش وسایل نقلیه مشابه هم است؛ هر چند این وسیله هواپیما یا خودرو نیست. بنکن میگوید:
البته، راندن خودرو از سفینهی فضایی راحتتر است؛ اما منظورم این است که شما درحالیادگیری و درک سیستم هستید. آموزش میبینید چگونه با وسیلهی نقلیه ارتباط برقرار کنید و در هنگام بروز عملکرد بد و ناقص سیستم با چه دشواریهای احتمالی روبهرو خواهید شد. بهنوعی شما یاد میگیرید چگونه با ماشین در فضا زندگی کنید.

اسپیسایکس با ساخت کپسول شبیهسازی به فضانوردان فرصت داده تا در آن، آنچه تمرین کنند که در فضا تجربه خواهند کرد. این دستگاه بازسازی تقریبا کاملی از کنسول داخلی کپسول دراگون ازجمله صندلیها و دریچهها و صفحههای نمایش لمسی است که وضعیت پرواز را نمایش میدهند.
کابین درونی فضاپیمای دراگون بسیار سادهتر از درون شاتل است که هزاران سوئیچ و مدارشِکَن در کابین خلبان بهچشم میخورد. فضای درونی کپسول حقیقی نیز برای قد فضانوردان مناسبتر است و با وجود لباس فضای جدید و دستکشهایی که با صفحههای نمایشی ارتباط خوبی برقرار میکنند، فضانوردان فضای بیشتری تجربه میکنند. درعینحال، اطراف آنها محلی برای قرارگرفتن بار و دیگر وسایل نیز موجود است. درمجموع، دراگون با قابلیت حمل ۶،۰۰۰ کیلوگرم و حجم ۲۵ مترمکعب به فضا فرستاده میشود؛ هرچند در بازگشت، این اعداد کاهش پیدا میکند و قبل از ورود مجدد به زمین، بخشی بهنام ترانک و سیستم خورشیدی از دراگون جدا میشوند. روند توسعهی دراگون بهنحوی برنامهریزیشده که طی پروازها از حمل بار تا حمل ۷ فضانورد پیوسته ارتقا یابد.
بخش مهمی از روند تمرینها متمرکز به جزئیات کوچک است که تاحدممکن اشتباهها را کاهش دهد و فضانوردان بدانند چگونه میتوانند مشکلها را درصورت نیاز حل کنند. هرچند فعالیت آنها در حین پرواز بهدلیل خودکاربودن سیستم و پشتیبانی از مرکز کنترل عملیات از روی زمین چندان زیاد نیست. آموزشهای این دو فضانورد هر هفته با رفتن از خانه و مراجعه به مرکز فرماندهی اسپیسایکس ادامه خواهد داشت تا زمان موعد برای پرتاب به فضا فرابرسد.

این مأموریت که بهنام DM-2 شناخته میشود، برای ژوئن۲۰۱۹ برنامهریزی شده است؛ اما قبل از این عملیات،اسپیسایکس باید بتواند عملیات موفقی بهنام DM-1 را انجام دهد و دراگون را بدون خدمه آزمایش کند. افزونبراین، زمان عملیات DM-1 چندینبار تغییر کرده است. ناسا آن را ۷ژوئن تعیین کرده بود که با تغییراتی به ۱۷ژوئن رسید. اخیرا، آژانس فضایی اعلام کرده این عملیات در فوریه انجام میشود. این، تأخیر دیگری است که بسیاری دلیلش را تعطیلی اجباری دولت ترامپ میدانستند. درنهایت، ۲مارس (برابر با ۱۱اسفند) بهعنوان زمان پرتاب نخستین دراگون سرنشیندار تعیین شد.

با وجود این تاریخهای پیشبینیناپذیر، فضانوردان میگویند باید در برنامهی زندگی خود انعطافپذیری بیشتری داشته باشند. این وضعیت در برنامهی پرتاب شاتلها نیز تجربه شده بود. طبق تجربهای که بهدست آورده بودند، آنها دو نوع برنامه برای خود طراحی میکنند و بهنوعی برای یک زمان میتوانند از بین برنامه انتخاب و یک کار را انجام دهند.
مقالههای مرتبط:
فضانوردان در تعطیلات آخر هفته، همانقدر که آماده هستند به پیکنیک بروند، مهیا هستند تا با موشک به فضا پرتاب شوند و تنها کاری که باید انجام دهند، انتخاب اولویتها است. البته تجربه به آنها نشان داده که پرتاب راکت اولویت درجهی یک خواهد بود؛ اما برای ناسا مهمترین اولویت اطمینان از امنیت و صحت عملکرد وسایل است. در انجام عملیات DM-1 که دراگون بدون خدمه آزمایش میشود، ناسا تمام توانش را بهکار میگیرد تا ارزیابی دقیقی از این عملیات کند. هنوز سؤالهای بسیاری تا قبل از پرواز نهایی دو فضانورد بهوسیلهی فضاپیمای دراگون باید جواب داده شود تا اولین تجربهی موفق برنامهی خدمات فضایی تجاری محقق شود.

اگر بوئینگ در رقابت از اسپیسایکس پیشی بگیرد، اولین مسافران استارلاینر سه فضانورد خواهند بود. اریک بو و نیکول اُناپو، مان و فضانورد سابق و کریس فرگوسن، کارمند بوئینگ اولین پرواز را برای کسب مجوز پروازهای استارلاینر انجام خواهند داد. برای دو فضانوردی که برای سفر با دراگون درحال آمادهشدن هستند، مهمترین موضوع اولینبودن در این رقابت نیست. آنها میتوانند از فلوریدا کارشان را شروع کنند؛ همانطورکه فضانورد بنکن معتقد است صرف بخت استفاده از این وسیله و سفر به فضا دلیل کافی برای خوشحالی است.
در سال ۲۰۱۶، AMD معماری پلاریس و بهدنبال آن در سال ۲۰۱۷، معماری جدید وگا را معرفی کرد. در همان سال، این تراشهساز آمریکایی کارتهای گرافیک RX Vega 64 و Vega 56 را براساس معماری جدید و با قیمت ۴۹۹ و ۳۹۹ دلار برای رقابت با کارتهای GTX 1080 و 1070 حریف روانهی بازار کرد. برای گروه فناوریهای رادئون AMD سال ۲۰۱۸ آشفتگی کمتری در پی داشت. در این سال، این شرکت فرصت کافی دراختیار داشت تا با فراغبال یک سال تمام بر معماری وگا متمرکز شود. درواقع، این معماری نسل پنجم از معماری انقلابی GCN است.
AMD بهجای عرضهی ۳ معماری متفاوت در ۳ سال پیاپی، انرژی و زمان خود را صرف توسعهی بیشتر خانوادهی وگا کرد. در این سال، ظهور تراشههای سِرور و لپتاپ با معماری وگا را شاهد بودیم. از میان اقدامات AMD بهمنظور توسعهی خانوادهی وگا، عرضهی تراشههای گرافیکی خانوادهی Radeon Instinct برای کامپیوترهای سِرور شتاب بیشتری به حرکت روبهرشد این شرکت بخشید و باعث شد در ادامهی راه، AMD با جرئت در مسیر معرفی اولین کارت گرافیک گیمینگ جهان با فناوری ساخت ۷ نانومتری قدم بگذارد.

AMD در مراسم معرفی محصولات جدیدش در CES امسال، اولین پردازندهی گرافیکی ردهبالا با فناوری ساخت ۷ نانومتری و برپایهی معماری نامآشنای وگا را معرفی کرد و آن را رادئون ۷ (Radeon VII) نامید. Radeon VII تلاشی دیگر برای راضی نگهداشتن هواداران گیمر این شرکت است تا با مسلحشدن به قدرت بیاندازهی این کارت، دیگر حتی از کوچکترین جزئیات گرافیکی بازیهای جدید چشمپوشی نکنند.
کارت Radeon VII درمقایسهبا برادران بزرگترش، یعنی RX Vega 64 و Vega 56، گویا مسیر مستقیمی میپیماید. در زیر نقاب جذاب این کارت قدرتمند، تراشهی گرافیکی Vega 20 قرار گرفته است. درواقع، این تراشه برآمده از تراشهی Vega 10 ایامدی است که از یک سو، با بهینهسازیهایی برای انجام محاسبات پیچیدهتر و یادگیری ماشین روزآمد شده و از سوی دیگر، از فناوری ساخت ۱۴ نانومتری شرکت Globalfoundries خود را وارهانده و با فناوری ساخت ۷ نانومتری شرکت تایوانی TSMC و با ترانزیستورهای FinFET تولید شده است.

تراشهی وگا ۲۰ برای کارشناسان سختافزار چندان ناآشنا نیست. این تراشه قلب تپندهی شتابدهندههای گرافیکی کامپیوترهای سِرور AMD، یعنی Radeon Instinct MI50 و MI60 نیز محسوب میشود. AMD گویا قصد دارد سهم بیشتری در آخرین محصولاتش به این تراشه تخصیص دهد.
مقالههای مرتبط:
نمیتوان انتظار داشت تراشهای که از دل شتابدهندههای گرانقیمت سِرور بیرون میآید، ارزان بهدست عموم مصرفکنندگان برسد یا حداقل ایدهی اولیهی AMD برای استفاده از این تراشه در خلق Radeon VII، کارت گرافیک قدرتمند اما ارزانقیمت، نبوده است. دراینبین، در جناح رقیب دیرینه هم اتفاق غیرمنتظرهای افتاده است: انویدیا خود را چندان درگیر سنجش سطح عملکرد سری جدید کارتهای RTX خود بهازای هر دلار پرداختی مشتریانش نکرده است. نسل جدید کارتهای گرافیک RTX انویدیا سراپا غرق در ویژگیهای جدید و جذاب است و اینک در صحنهی رقابت حضور دارد.
رندر صحنههای بازی با جلوههای زیبای حاصل از رهگیری پرتو آنی با آن بازتابها و تشعشعها و جلوههای نوری بینظیر و تخصیص بخش بزرگی از تراشههای تورینگ به هستههایی ویژه برای خلق این صحنهها ارزان تمام نمیشود. نتیجهی کار افزایش نسبتا زیاد قیمت کارتهای گرافیک سری RTX 2000 انویدیا است، آنهم در شرایطی که سطح عملکرد آنها درمقایسهبا برادران بزرگترشان از سری GTX 1000 چندان پیشی نگرفته است. درواقع، آن بهبود عملکردی که از نسلی به نسل دیگر انتظار آن میرود، در آخرین سری کارتهای انویدیا محقق نشده است. در چنین وضعیتی، AMD برای قیمتگذاری کارتهای جدیدش فشار چندانی حس نمیکند.
سرانجام، AMD تصمیم گرفت کارت Radeon VII را با قیمت ۶۹۹ دلار وارد بازار گیمینگ کند؛ یعنی ردهی قیمتی که کارت RTX 2080 انویدیا از قبل در آن جا خوش کرده بود. پس با این وضعیت، باید منتظر مبارزهای نفسگیر میان دو رقیب برای داشتن سهم بیشتر از بازار گیمینگ در این ردهی قیمتی باشیم.

در جدول زیر، مشخصات کارت گرافیک Radeon VII درمقایسهبا سایر کارتهای همرده گردآوری شده است.
| مشخصات | Radeon VII | Geforce RTX 2080 | Radeon Vega 64 | Geforce GTX 1080 |
|---|---|---|---|---|
| معماری | Vega 20 | Turing (TU104) | Vega 10 | Pascal (GP104) |
| هستههای پردازشی | ۳۸۴۰ | ۲۹۴۴ | ۴۰۹۶ | ۲۵۶۰ |
| حداکثر قدرت محاسباتی FP32 (ترافلاپس) | ۱۳.۸ | ۱۰.۶ | ۱۲.۷ | ۸.۹ |
| واحدهای بافت نگاشت | ۲۴۰ | ۱۸۴ | ۲۵۶ | ۱۶۰ |
| کلاک پایهی پردازنده (مگاهرتز) | ۱۴۰۰ | ۱۵۱۵ | ۱۲۴۷ | ۱۶۰۷ |
| کلاک بوست پردازنده (مگاهرتز) | ۱۷۵۰ | ۱۸۰۰ | ۱۵۴۶ | ۱۷۳۳ |
| ظرفیت حافظه (گیگابایت) | ۱۶ HBM2 | ۸ GDDR6 | ۸ HBM2 | ۸ GDDR5X |
| رابط حافظه (بیت) | ۴۰۹۶ | ۲۵۶ | ۲۰۴۸ | ۲۵۶ |
| پهنای باند حافظه | ۱ TB/s | ۴۴۸ GB/s | ۴۸۴ GB/s | ۳۲۰ GB/s |
| واحدهای خروجی رندر | ۶۴ | ۶۴ | ۶۴ | ۶۴ |
| توان طراحی حرارتی | ۳۰۰ | ۲۲۵ | ۲۹۵ | ۱۸۰ |
| تعداد ترانزیستور (میلیارد) | ۱۳.۲ | ۱۳.۶ | ۱۲.۵ | ۷.۲ |
| ابعاد تراشه (میلیمترمربع) | ۳۳۱ | ۵۴۵ | ۴۸۶ | ۳۱۴ |

کارت Radeon VII سقف کلاکی برابر با ۱۸۰۰ مگاهرتز دارد؛ اما کلاک بوست رسمیاش ۱۷۵۰ مگاهرتز است. این کارت درمقایسهبا کارت RX Vega 64 که سقف کلاک ۱۶۳۰ مگاهرتزی دارد، ظرفیت و امکان اورکلاک کمتری دارد. بااینحال، بهلطف استفاده از خنککنندهی بادی تقویتشده با ۳ فن قدرتمند و واحدهای Stream Multi-Processing بازنگریشده، امکان تقویت سرعت پردازندهی گرافیکی بیشتر از سقف کلاک و نگهداشتن آن در همان حدود وجود دارد. این کاری است که برای RX Vega Frontier عملا ممکن نبود. پس، درحالیکه در این کارت بر تعداد واحدهای محاسباتی و واحدهای خروجی رندر درمقاسهبا نسل قبل اضافه نشده و حتی از میزان پردازندههای جریانی تاحدی کاسته شده، شاید بتوان به قدرت مانور بیشتر در افزایش کلاک پردازنده فکر کرد.
بزرگترین تغییری که در تراشهی وگا ۲۰ درمقایسهبا وگا ۱۰ ایجاد شده، گذشته از تغییر فناوری ساخت و کوچکترشدن تراشه، دوبرابرشدن میزان حافظهی گرافیکی و تقویت پهنای باند حافظه است. RX Vega 64 به ۸ گیگابایت حافظهی گرافیکی از نوع HBM2 با رابط ۲۰۴۸ بیتی مجهز بود که در این وضعیت، پهنای باند به ۴۸۴ گیگابایتبرثانیه میرسید. اکنون، Radeon VII به ۱۶ گیگابایت از این حافظه با رابط ۴۰۹۶ بیتی و پهنای باندی افزونبر یک ترابایتبرثانیه مجهز شده که البته عدد شگفتانگیزی است. حافظههای HBM2 یا نسل دوم حافظه با پهنای باند بالا، انواعی از حافظههای مدرن هستند که پهنای باند وسیعتر و مصرف توان کمتر و البته اندازهی کوچکتری درمقایسهبا حافظههای مرسوم GDDR دارد. برای مقایسه، کارت RTX 2080 انویدیا به ۸ گیگابایت حافظهی گرافیکی GDDR6 با رابط ۲۵۶ بیتی و پهنای باند ۴۴۸GBps مجهز است.

افزایش میزان حافظهی HBM2 در کارت Radeon VII نتیجهی مستقیم فشردهشدن تراشهی پردازنده است که امکان الحاق دو استک (Stack) حافظهی دیگر به ظرفیت ۸ گیگابایت را روی Interposer فراهم کرده است. اندازهی تراشهی پردازنده از ۴۹۵ میلیمترمربع در نسل قبل به ۳۳۱ میلیمترمربع کاهش یافته و تعداد ترانزیستورهای این تراشه از ۱۲.۵ میلیارد ترانزیستور در وگا ۱۰ به ۱۳.۲ میلیارد ترانزیستور در وگا ۲۰ رسیده است. افزونبراین، AMD سرعت حافظههای HBM2 را از ۱.۸۹ در وگا ۱۰ به 2Gbps در نسل جدید رسانده است.

نکتهی جذاب دربارهی Radeon VII این است که AMD در قلب این کارت از همان تراشهی وگا ۲۰ پردازندهی کارتهای گرانقیمت Radeon Instinct استفاده کرده است. بنابراین، امکان دارد کارت جدید بنابر عملکرد مناسبی که برای کاربران حرفهای از خود بهنمایش میگذارد و نیز قیمت منطقی، بازار شتابدهندههای گرافیکی سِرور این شرکت را کساد کند. درنتیجه، AMD برخی از مشخصههای تراشهی وگا ۲۰ را محدود یا غیرفعال کرده تا بهنوعی میان محصولات بازارهای مختلف تمایز ایجاد کند. بهطور خلاصه، کارت جدید در پردازش FP64 سرعت کمتری درمقایسهبا مدل مرجع دارد و از کد تصحیح خطای حافظه پشتیبانی نمیکند و برای کاربردهای گیمینگ بر درایورهای مرسوم Radeon تکیه میکند تا درایور استکهای حرفهای Instinct.
قطعا هرگاه از قرارگیری تراشهی شتابدهندهی سِرور در قلب کارت گرافیک گیمینگ صحبت میکنند، باید انتظار کارت قدرتمندی داشت و این موضوع دربارهی Radeon VII نیز بهخوبی صدق میکند. تلاش زیادی که AMD صرف آخرین پرچمدار خانوادهی کارتهای گرافیکش میکند، برای آن است که عملکردی رقابتپدیر به آن بدهد؛ بههمیندلیل کارت خود را به ۱۶ گیگابایت حافظهی بسیار سریع مجهز کرده است.
ظرفیت حافظهی گرافیکی بخش مهمی از توان بازاریابی این کارت را تشکیل میدهد؛ بهویژه اینکه AMD بر تولید محتوا و بازیهای رایانهای حساس به میزان حافظهی گرافیکی تأکید زیادی میکند. یکی دیگر از جنبههای عملکردی این کارت که AMD بسیار بر آن تأکید میکند، استفاده از خنککنندهای با ۳ فن مجزا است. این فنها جایگزین سیستم خنککنندهی نهچندان پاسخگوی کارت RX Vega 64 شده است.

AMD قصد خود را برای ورود به عرصهی خردهفروشی کارت جدیدش پنهان نمیکند و Radeon VII را با قیمت ۶۹۹ دلار مستقیم بهدست مصرفکنندگان میرساند. درحالیکه قطعهسازانی همچون MSI در حال تولید و عرضهی این کارت با برند خود هستند، این اقدام AMD میتواند از افزایش نابجای قیمت کارت مانع شود. البته، Radeon VII در ابتدای کار با موجودی خیلی محدودی عرضه شد و بهسرعت در تمام جهان نایاب شد که امیدواریم هرچهزودتر AMD تعداد چشمگیری از آن را تولید و عرضه کند.
درعینحال، AMD برای افزایش سطح رقابتپذیری کارت پرچمدارش آن را با باندل رایگان و جذاب متشکل از سه بازی Resident Evil 2 و Division 2 و Devil May Cry 5 عرضه میکند. ارائهی این باندل عامل افزایش ارزش خرید این کارت در میدان رقابت با حریف سرسختی همچون RTX 2080 است. البته، انویدیا هم پرچمدار خود را بههمراه دو بازی Anthem و Battlefield V بهدست طرفدارانش میرساند. درحالیکه شاید AMD نتواند پشت حریف قدری مثل RTX 2080 را بهخاک برساند، با این راهکار خواهد توانست امتیازاتی از رقیب بگیرد.

همانطورکه گفته شد، در تراشهی وگا ۲۰ نسل پنجم معماری GCN با آخرین بهروزرسانیها، اما با فناوری ساخت ۷ نانومتری بهکار رفته است. حاصل کار، تجمیع ۱۳.۲ میلیارد ترانزیستور روی تراشهای به مساحت ۳۳۱ میلیمترمربع است. اگرچه فشردهکردن مسقیم تراشهی وگا ۱۰ در آخرین نسل حرکتی انقلابی نیست، امکان کار در سرعتهای کلاک بیشتر را با تراشهی فشردهتر ممکن میکند. انویدیا میگوید ۷۰۰ میلیون ترانزیستور بیشتر در وگا ۲۰ افزایش نرخ کلاک و بهبود فرایندهای رمزنگاری ویدئو با پشتیبانی از 4K و نرخ فریم ۶۰ و بهبود قابلیتهای محاسباتی تراشهی جدید را در پی دارد. عبارت بهبود قابلیتهای محاسباتی به پردازش FP64 با نیمی از سرعت و نیز پشتیبانی از دستورالعملهای INT8 و INT4 اشاره میکند. پردازندهی Radeon VII درمقایسهبا RTX 2080 عملکرد بهتری در محاسبات FP64 با دقت مضاعف (Precision Double) دارد. بااینحال، در محاسبات FP32 با دقت واحد (Precision Single) شامل اکثر محاسبات پردازندهی گرافیکی سرعت RTX 2080 بیشتر است. سرعت انجام محاسبات FP64 در کارت پرچمدار جدید AMD از دیگر کارتهای گیمینگ این شرکت بهتر است و فقط RTX Titan V انویدیا از این نظر بر آن برتری دارد.
عرضهی رادئون VII و قرارگیری آن در رقابت با RTX 2080 به این معناست که AMD قصد دارد جایگاهش را مستحکم کند و خلأ فناوریهای جدید معرفیشده در کارتهای تورینگ را بهنوعی بپوشاند. AMD موضعگیری مشخصی درقبال فناوریهای کنونی سری RTX 2000 انویدیا دارد. این شرکت استدلال میکند ضربهای که در وضعیت کنونی این فناوریها به سطح عملکرد کارت و خروجی فریم آن در عناوین مختلف گیم میزنند و قیمت گرانی که این فناوریها در ازای افزایش کیفیت بصری بازی مطالبه میکنند، به داشتنش نمیارزد. البته، AMD از درجازدن پرهیز میکند و بهموازات ارائهی درایورهای جایگزین Direct-X Ray Tracing، درحالِ اضافهکردن پشتیبانی از WinML و DirectML به کارتهای گرافیکش است. این خطر برای AMD وجود دارد که چنانچه تلاشهای انویدیا در کوتاهمدت باعث بهثمرنشستن فناوریهای جدید رهگیری پرتو و DLSS شود، خلأ این فناوریها در کارتهای AMD از حد تحمل خارج شود.
عموما با کاهش اندازهی تراشه، ضمن تحول فناوری ساخت، فضای حفظشده به کاشت ترانزیستورهای بیشتر تخصیص مییابد. افزایش هستههای محاسباتی (پردازندههای جریانی)، بلوکهای عملیاتی روی تراشه، جانمایی بخشهای بازطراحیشده و مسیرهای تقویتشدهی داده برای افزایش حدمجاز فرکانس، راهکارهایی است که تراشهسازان با کاهش اندازهی تراشه در پیش میگیرند. در وگا ۱۰ درمقایسهبا پلاریس این راهکار در پیش گرفته شد و تعداد زیادی ترانزیستور در فضای اضافی برای برآوردن اهداف تایمینگ و فرکانس بهتر جای گرفت. در این وضعیت، ضمن کاهش توان مصرفی تراشه، میتوان به سرعتهای کلاک بیشتری دست یافت.

باوجوداین، در وگا ۲۰ این فضای اضافی دقیقا بههمان شکل فضای اضافی باقی مانده و عملا استفادهی خاصی از آن نشده است. چندین دلیل برای چنین راهبردی میتوان متصور بود: ۱. وقتی با پردازندهی گرافیکی نسبتا بزرگ و ردهبالا مواجه هستیم، توسعهی این تراشه از همان اولین گام هزینهزا است و بهرهوری را کم میکند؛ ۲. AMD این فضای اضافی را صرف افزودن استکهای حافظهی بیشتر به زیرلایهی سیلیکون (Interposer) کرده است و درنهایت، ترجیح داده با فشردهسازی مستقیم معماری شناختهشده، از پیچیدگیها و هزینههای بازطراحی تراشهی جدید بکاهد و این کار را برای قدم بعدیاش کنار گذاشته است. این همان گام منطقی «تیک» در استراتژی «تیکتاک» اینتل است.
درحقیقت، برای ساخت وگا ۲۰ تراشهی وگا ۱۰ مستقیم فشرده و کوچک شده و بهجز تعداد کنترلرهای حافظه روی پردازنده، سایر واحدهای عملیاتی وگا ۱۰ دستنخورده باقی مانده است. یکسانبودن جانمایی این دو تراشه به این معناست که در وگا ۲۰ هم ۶۴ واحد محاسباتی یا ۴۰۹۶ پردازندهی جریانی همراهبا ۲۵۶ واحد بافت نگاشت وجود دارد که درمجموع، ۴ موتور محاسباتی پردازنده را تشکیل میدهند. البته در وگا ۲۰، ۴ واحد محاسباتی و ۱۶ واحد بافتنگاشت غیرفعال شده است. هریک از موتورهای محاسباتی تراشهی وگا (Shader Engine) خود به ۴ موتور رندر تصویر متصل است که هریک میتواند ۱۶ پیکسل بهازای هر سیکل کلاک پردازنده ترسیم کند. درمجموع، ۶۴ واحد خروجی رندر (ROP) وجود دارد که توأمان با ۴ مگابایت حافظهی نهان سطح دو در تراکنش هستند؛ گرچه با وجود حافظهی بسیار سریع HBM2، میزان اتکای پردازنده بر این حافظهی نهان کمتر است.
بهعنوان نکتهی آخر، تراشهی وگا ۲۰ به مانیتورینگ دمای پیشرفتهتری درمقایسهبا نسل قبل از خود مجهز شده و بهجای ۳۲ حسگر استفادهشده برای کنترل دمای تراشهی وگا ۱۰، از ۶۴ حسگر پایش دما بهره میگیرد. این مجموعه اطلاعات دمایی و حرارتی برای بهبود و تنظیم کلاک پردازنده و نیز ایجاد کنترل بیشتر بر عملکرد سیستم خنککننده و فنها را بررسی میکند.

برآورد عملکرد
کارشناسان PCGamer توانستهاند پردازندهی کارت گرافیک پرچمدار Radeon VII را تا سقف ۱۹۵۰ مگاهرتز و حافظهاش را تا سقف ۱۱۷۵ مگاهرتز اورکلاک کنند. در گالری تصاویر زیر، نرخ فریم خروجی این کارت در دو حالت پایه و اورکلاک، در رزولوشن 1080p و با سطح تنظیمات گرافیکی متوسط آمده است. مقایسه یکبار برای میانگین خروجی در ۱۷ بازی بهروز و سپس، بهطور مجزا روی عناوین مختلف گیم انجام شده است.
تصاویر زیر نتایج نرخ فریم این کارت درمقایسهبا کارتهای دیگر در رزولوشن 1080p و با حداکثر تنظیمات گرافیکی را نشان میدهد.
در تصاویر زیر، نتایج نرخ فریم این کارت در رزولوشن 1440p و با حداکثر تنظیمات گرافیکی را درمقایسهبا دیگر کارتها ملاحظه میکنید.
درنهایت، نرخ فریم خروجی این کارت پرچمدار در رزولوشن 4k و با حداکثر تنظیمات گرافیکی بهشرح زیر است.
باتوجهبه اینکه Radeon VII برای رزولوشن 1080p ساخته نشده، عملکرد این کارت در این رزولوشن چندان جای بحث ندارد. باوجوداین در سطح تنظمیات حداکثری، Radeon VII از RTX 2080 رتبهی پایینتری دارد و متوسط پاسخگویی آن در ۱۷ بازی مختلف ۱۲۰ فریمبرثانیه است. در بازی Assassin's Creed: Origins با اختلاف فاحش از RTX 2080 عقب میافتد و حتی کارتهایی مثل GTX 1070 و RTX 2060 در این بازی عملکرد بهتری درمقایسهبا آن دارد. در این رزولوشن، عملکرد Radeon VII در بازیهایی مثل Hitman 2 و Battlefield 5 راضیکننده است؛ هرچند بازهم دقیقا جایگاهی قبل از رقیب سرسخت خود دارد.
در رزولوشن 1440p و با حداکثر تنظیمات، نتیجهی کار این کارت بهطور متوسط در ۱۷ بازی جدید، حدود ۹۴ فریمبرثانیه است که RTX 2080 با ۱۰۲ فریم و GTX 1080 Ti با ۹۸ فریم در جایگاه بهتری قرار دارند. عملکرد Radeon VII در بازی جهانباز Assassin's Creed از کارتهای RTX 2070 و RTX 2080 ضعیفتر است و بازهم تفاوت خروجی فریم در بازیای مانند Origins بارزتر است؛ اما در سایر عناوین عملکرد کارت Radeon VII مناسب است. بهجز Asassin's Creed: Odyssey در بقیهی بازیها نرخ فریم بیشتر از ۶۰ و مطلوب است و بهنظر میرسد در این رزولوشن و با بهرهمندی از مانیتوری با نرخ تازهسازی سریع، بهترین نتایج برای این کارت ثبت خواهد شد. در متوسط امتیازات، سطح عملکرد Radeon VII تقریبا ۲۷ درصد بهتر از برادر بزرگترش، یعنی RX Vega 64 است؛ ولی RTX 2080 با ۱۰ درصد و GTX 1080 Ti با ۵ درصد نرخ فریم بهتر بر کارت Radeon VII برتری دارد.
در رزولوشن 4K شرایط برای تمامی کارتها کمی دشوارتر و بار پردازش گرافیکی بسیار بیشتر است. در این رزولوشن و درمجموع ۱۷ بازی، نرخ متوسط فریم این کارت به ۴۰ فریم نمیرسد؛ اما در حالت اورکلاک، نرخ فریمی بهتر از ۴۰ و تقریبا پایاپای با RTX 2080 دارد. درمجموع نتایج در این رزولوشن، عملکرد کارت گرافیک Radeon VII حدودا ۳۴ درصد بهتر از RX Vega 64 و ۳ درصد بهتر از GTX 1080 Ti است؛ اما با اختلاف ۸ درصد نتیجه را به RTX 2080 واگذار میکند. با وجود متوسط نرخ فریم ذکرشده در ۱۷ بازی، در بازیهایی مثل Hitman 2 و Battlefield 5 نرخ فریم کارت Radeon VII حدود ۶۰ فریم یا بیشتر از آن است و درمجموع عملکرد این کارت در رزولوشن 4K رضایتبخش است. گرچه با این حجم از حافظهی گرافیکی و باتوجهبه تخصیص این کارت به رزولوشنهای بیشتر، سطح عملکرد بهتری از آن انتظار میرفت.
باتوجهبه ردهی قیمتی ۶۹۹ دلار این کارت، مسلما در این رده کارتی مانند RTX 2080 با نتایج بهتر ارزش خرید بیشتری دارد؛ بهویژه آنکه به فناوریهای جدید معماری تورینگ نیز مجهز شده که کارت گرافیک Radeon VII از آن بیبهره است. باوجوداین، Radeon VII با برخورداری از ۱۶ گیگابایت حافظهی گرافیکی بسیار سریع، متوسط سطح عملکرد رضایتبخش، فناوری ساخت ۷ نانومتری و باندلی با سه بازی رایگان این کارت را به کارتی پرطرفدار در بین گیمرها تبدیل کرده است.
کارتهای AMD ازنظر توان مصرفی همیشه جای بحث داشتهاند. نتایج مصرف انرژی Radeon VII در حالت بیباری و حالتهای فشارکاری مختلف در نمودارهای زیر دیده میشود و با سایر کارتها، بهويژه RTX 2080 و Vega 64، مقایسه شده است.
در حالت بیباری، مصرف توان این کارت ۱۲ وات و کمی بهتر از RTX 2080 است. در حالت بارگذاری متوسط، توان مصرفی این کارت ۲۶۸ وات است که ۵۳ وات بیشتر از RTX 2080 و حدود ۲۴ وات کمتر از Vega 64 است. این کاهش توان درمقایسهبا برادر بزرگتر، نتیجهی مستقیم فشردهشدن تراشه و فناوری ساخت ۷ نانومتری آن است. در حالت بارکاری بیشینه در گیمینگ، مصرف انرژی این کارت به ۳۱۳ وات میرسد که اینبار نیز بسیار پرمصرفتر از RTX 2080 ظاهر شده و نکتهی مهم آن است که توان مصرفی آن در این بارکاری ۱۰ وات بیشتر Radon RX Vega 64 است. در آزمایش Furmark نیز، حداکثر توان مصرفی Radeon VII بیش از ۳۵۰ وات است. برای این پردازندهی گرافیکی با این توان مصرفی، استفاده از منبع تغذیهی حداقل ۸۵۰ واتی یا بیشتر منطقی است.
.: Weblog Themes By Pichak :.
ورود کاربران
خوش آمدید! لطفا وارد حساب خود شوید