بعد از سالها تحقیق و توسعه، اولین وانت برقی تسلا با نام سایبرتراک (Cybertruck) رسما معرفی شد. این محصول، علاوهبر شعاع حرکتی ۸۰۰ کیلومتر با شارژ کامل، تواناییهای فنی عالی در سرعتگیری و حمل بار دارد.
برخلاف بعضی پیشبینیها، وانت برقی تسلا با ظاهری نامتعارف و البته برتریهای باورنکردنی نسبت به محصولات معمول در بازار جهانی رونمایی شد. این خودروی عجیب و خبرساز، ترکیبی از مشخصات فنی سوپراسپرتهای پیشرفته و ابروانتهای قدرتمند را فراهم میکند.

برای علاقهمندان وانتها و شاسیبلندها، معمولا تواناییهای فنی اهمیت بیشتری نسبت به ظاهر و امکانات رفاهی دارد. تسلا سایبرتراک از این نظر هم، محصولی رویایی و تخیلی بهنظر میرسد. نسخهی پایه از این خودرو، حدود ۴۰۰ کیلومتر را با شارژ کامل میپیماید و در زمان ۶.۵ ثانیه به سرعت ۱۰۰ کیلومتربرساعت میرسد. چنین آماری برای عامهی مردم راضیکننده است؛ اما نمونههای گرانتر از سایبرتراک، شعاع حرکتی 480 و ۸۰۰ کیلومتر با سرعتگیری صفر تا ۱۰۰ کیلومتربرساعت 4.5 و ۲.۹ ثانیه خواهند داشت.
دیگر اطلاعات فنی، شامل قدرت و گشتاور مدلهای مختلف این وانت، هنوز اعلام نشده است ولی بنابر اظهارات ایلان ماسک، سایبرتراک در گرانترین نمونه، فضای بار برای حمل ۱۶۰۰ کیلوگرم دارد و تریلری با وزن ۶۳۵۰ کیلوگرم را یدک میکشد. بهبیان دقیقتر، تسلا سایبرتراک با ۳ نسخه از نظر نوع پیشرانه تولید خواهد شد که یک، دو یا سه موتوره خواهد بود. نهایت سرعت برای این خودروها ۱۸۰ تا ۲۱۰ کیلومتربرساعت است، ضمن اینکه توانایی متفاوتی از نظر حمل بار یا یدککشی تریلر خواهند داشت.

طراحی بدنهی تسلا سایبرتراک الهامگرفته از خودروهای دیده شده در فیلمهای علمی تخیلی، مثل بلیدرانر (Blade Runner) و بازگشت به آینده (Back to the Future) است. حالت باریک چراغها، طرح شکستهی سقف و نمای مثلثی خودرو از جوانب، جای شکی باقی نمیگذارد که وانت تسلا، بسیار آیندهنگر و خلاقانه طراحی شده است. بدنهی این خودرو، آلیاژی جدید از ترکیبات فولاد و آلومینیوم دارد که بسیار مقاوم و البته سبکوزن خواهد بود. همچنین، بدنهی سایبرتراک در برابر شلیک گلولههای کالیبر ۹ میلیمتر، نفوذناپذیر و ضد گلوله است. شیشهها نیز، همانطور که در مراسم رونمایی دیده شد؛ مقامت بسیار خوبی در برابر ضربات و تصادفات احتمالی دارند.

ایلان ماسک برای توصیف تواناییهای سایبرتراک در فرمانپذیری و قدرت مانور از اصطلاح حرکت روی ریل استفاده کرده است. به لطف سیستم تعلیق هوا (Air suspension) و تنظیمات قابل تغییر آن، فاصلهی کف بدنه با سطح زمین تا ۴۰ سانتیمتر قابل افزایش خواهد بود. راننده میتواند هنگام حرکت در جاده با انتخاب حالت پرواز (Fly) ارتفاع بدنه را به حداقل برساند یا زمانیکه درحال حمل بار است، حالت متناسب با آن (Load mode) را انتخاب کند. هنگام رانندگی با بیشترین ارتفاع بدنه از سطح، سایبرتراک میتواند از شیب ۳۵ درجه بالا رود و از زاویهی ۲۸ درجه پایین بیاید. این وانت از فناوری خودران تسلا موسوم به اتوپایلوت و پارک خودکار نیز بهرهمند خواهد بود.

نکات جالبی در طراحی تسلا سایبرتراک وجود دارد. مثلا، پوشش قسمت بار، بهراحتی و بینیاز از صرف انرژی توسط کاربر، جمع و پشت شیشهی عقب مخفی میشود. همچنین، میتوان بعد از گشودن در عقب (ورودی قسمت بار) تکیهگاهی شیبدار از آن خارج کرد تا وسایل یا موتورسیکلت و دوچرخه بهراحتی وارد وانت شوند. در فضای داخلی، طراحی بسیار ساده با کمترین دکمه تأکید شده است تا حالتی آیندهنگر و متفاوت از خودروهای امروزی فراهم شود. نمایشگر لمسی ۱۷ اینچ و صندلیهای اسپرت با قابلیت حمل ۵ یا ۶ سرنشین به لطف نیمکت قابل جمعشدن در ردیف جلو، در تنها عکس موجود از کابین سایبرتراک دیده میشوند.

قیمت نهایی، نکتهی بسیار جالب در مورد وانت تسلا است. نسخهی استاندارد با سیستم انتقال نیرو به چرخهای عقب، آستانه قیمت ۴۰ هزار دلار خواهد داشت؛ درحالیکه قیمت قویترین مدل با شعاع حرکتی ۸۰۰ کیلومتر و تجهیزات دو دیفرانسیل مناسب برای حرکت در مسیرهای خارج جاده، از ۷۰ هزار دلار شروع میشود. این قیمتها، تقریبا معادل هزینهی خرید مدلهای پایه و فولآپشن از فورد F-150، پرفروشترین وانت امریکا است.
توییتر از دو روز پیش بهصورت آزمایشی، قابلیت زمانبندی ارسال توییتها را به نسخهی تحت وب اضافه کرده است که فعلا در دسترس افراد زیادی قرار ندارد.
حساب کاربری TweetDeck دو روز پیش با انتشار توییتی جدید بهصورت رسمی اعلام کرد که توییتر قابلیت زمانبندی ارسال توییتها را بهصورت آزمایشی آغاز کرده است؛ ظاهرا این قابلیت آزمایشی فعلا بهصورت محدود تنها از طریق نسخهی تحت وب توییتر (Twitter) در دسترس قرار دارد. چنین قابلیتی میتواند برای شرکتهایی که محصول جدید معرفی میکنند بسیار مفید باشد؛ این شرکتها خواهند توانست پیش از معرفی رسمی محصول، متن توییت آن را آماده و سپس توییت را زمانبندی کنند تا رأس ساعت، منتشر شود.
تا روز ۲۰ نوامبر ۲۰۱۹ (۲۹ آبان ۱۳۹۸) امکان زمانبندی ارسال توییتها از طریق نسخهی تحت وب توییتر وجود نداشت. کاربران برای استفاده از چنین قابلیتی مجبور بودند از TweetDeck یا سرویسهای متفرقهای نظیر Buffer استفاده کنند. اگر شما نیز بخشی از آزمایش جدید توییتر هستید و قابلیت موردبحث برایتان در دسترس قرار گرفته است، میتوانید از طریق پنجرهی مربوط به ارسال توییت جدید، توییت خودتان را زمانبندی کنید تا در ساعتی خاص منتشر شود.

در توییت جدید حساب کاربری TweetDeck آمده است:
از امروز بهبعد (۲۰ نوامبر)، بهصورت آزمایشی یکی از کاربردیترین قابلیتهای TweetDeck را که در صرفهجویی زمان تأثیر بهسزایی دارد، به توییتر اضافه میکنیم. اگر جزوی از این آزمایش هستید، دیدگاهتان را با ما در میان بگذارید.
در حال حاضر بهطور دقیق مشخص نیست که چه تعداد از کاربران توییتر قابلیت زمانبندی ارسال توییتها را در نسخهی تحت وب دریافت کردهاند. با در نظر گرفتن این موضوع که توییتر میگوید فعلا زمانبندی ارسال توییتها را بهصورت آزمایشی راه انداخته است، نمیتوان بهطور دقیق فهمید که این قابلیت برای چه تعداد کاربر در دسترس قرار گرفته است. در ضمن با توجه به آزمایشی بودن قابلیت موردبحث، هیچ تضمینی برای در دسترس قرار گرفتن آن برای تمامی کاربران در آینده وجود ندارد.
احتمال میرود توییتر بخواهد ویژگی زمانبندی توییتها را بهزودی بهشکلی گستردهتر مورد آزمایش قرار دهد تا جنبههای مختلف آن را بهتر بسنجد و بازخوردهای کاربران را دریافت کند. اگر اضافه شدن این قابلیت به پلتفرم توییتر بهصورت رسمی تأیید شود، احتمالا در آینده کاربران نسخههای موبایلی نیز به آن دسترسی پیدا خواهند کرد.
قطعی اینترنت در ایران به یک هفته نزدیک میشود و دراینمیان کسبوکارهای نوپا، با چالشهای جدی روبهرو شدهاند.
دسترسی به شبکهی جهانی اینترنت در ایران از روز یکشنبه ۲۶ آبان ۱۳۹۸ قطع شد. از آن روز کاربران تنها امکان استفاده از سرویسهای آنلاینی را داشتند که سرورهای خود را در داخل کشور راهاندازی کردهاند. شرایط کنونی که اصطلاحا اینترانت خوانده میشود، دسترسی به سرویسهای بینالمللی را برای کاربران و فعالان دنیای فناوری دشوار کرده و بسیاری از کسبوکارها نیز تحت تأثیر قرار داده است؛ کسبوکارهای نوپایی که در رخدادهای گوناگون از آنها بهعنوان ناجی اقتصاد در عصر کنونی یاد میشود و نقش مهمی در گردش مالی و حتی ارزآوری دارند.
مقالههای مرتبط:
استارتاپها، کسبوکارهایی با ایدههای عموما ساختارشکن هستند که ایدههای جدید را برای ارائهی محصول و سرویس به مشتریان، به صنعت و بازار معرفی میکنند. اغلب آنها فعالیت خود را بر بستر فناوری اطلاعات بنا میکنند که از جنبههای گوناگون نیازمند اتصال به شبکهی جهانی است. قطعا استفادهی کسبوکارهای مذکور از زیرساختهای داخلی مزیتهایی همچون دور ماندن از تهدید تحریمها را بههمراه دارد؛ اما بههرحال طولانی شدن قطعی دسترسی به شبکهی جهانی اینترنت، عملکرد فعالان استارتاپی را بیشازپیش با چالش روبهرو میکند. امروزه سرویسهای متعدد فعال در فضای فناوری اطلاعات، از زیرساخت ایرانی برای ارائهی خدمات استفاده میکنند. چنین کسبوکارهایی در هفتهی گذشته در دسترس کاربران داخلی قرار داشتند، اما آنها نیز چالشهای متعددی را تجربه کردند. در این مطلب زومیت، به بررسی جنبههای گوناگون مشکلات پیشآمده میپردازیم.
ارتباط، شریان حیاتی اکوسیستم استارتاپی
فعالان فضای استارتاپی (کارمندان و بنیانگذاران استارتاپها و فریلنسرها و افراد دورکار) برای انجام وظایف روزانهی خود نیازمند ارتباط قوی بر بستر اینترنت هستند. فعالیتهای متعدد همچون مدیریت پروژه، مدیریت وظایف، ارتباط درونسازمانی، ارتباط با مشتری و بسیاری اشکال دیگر ارتباطی، امروز به اتصال جهانی اینترنت وابسته است؛ درنتیجه، قطعی چند روز گذشته، مشکلات بسیاری را برای فعالان بههمراه داشت.

علی آجودانیان، بنیانگذار استارتاپ ویرگول که در حوزهی خبرنگاری اجتماعی و انتشار محتوا فعالیت میکند، چالشهای فنی را بهعنوان یکی از بزرگترین مشکلات قطعی اینترنت در هفتهی اخیر برشمرد. وبسایت او در سرورهای داخلی میزبانی میشود، اما بهخاطر عدم دسترسی کاربران به موتورهای جستوجو و شبکههای اجتماعی بینالمللی، در روزهای اخیر کاهش نزدیک به ۹۵ درصدی بازدیدکننده را تجربه کرد. درواقع عدم دسترسی کاربران به موتورهای جستوجو، باعث تعطیل شدن یکی از کانالهای اصلی جذب کاربر ویرگول شده است. آجودانیان دربارهی چالشهای فنی تیمش میگوید:
عدم دسترسی اعضای فنی به سرویسهای اشتراک کد مانند گیتلب و همچنین عدم توانایی در ارسال تغییرات زیرساختی به سرور اصلی، بهینهسازی و توسعهی ویرگول را با مشکل مواجه کرد. بهعلاوه سهم عمدهای از کاربران ما از طریق جستوجو و شبکههای اجتماعی به پلتفرم متصل میشدند که سهم زیادی از آنها را از دست دادیم.
امروزه اینترنت و سرویسهای ارتباطی آن مانند پیامرسانی، ایمیل، تماسهای صوتی و تصویری، تیکتهای پشتیبانی و غیره، علاوه بر کسبوکارهای مدرن، برای کسبوکارهای سنتی نیز حیاتی محسوب میشود. درواقع امروز کمتر کسبوکاری را میتوان یافت که برای ارتباط با مشتری و کارفرما یا ارتباط داخلی خود، از بستر اینترنت استفاده نکند. باتوجه به کمبودهای زیرساختی و امکاناتی اپلیکیشنهای پیامرسان داخلی، عدم اتصال به سرویسهای جهانی، چالشهای بیشماری را برای فعالان بههمراه داشت.
دیجیکالا از سرویسهای ایرانی بود که در روزهای گذشته دچار قطعی نشد و ظاهرا فعالیتهای فروشگاهی خود را مانند قبل ادامه داد. منتهی این استارتاپ قدیمی هم مانند بسیاری از گروههایی که ظاهرا آنلاین بودند، چالشهای زیادی را تجربه کرد. امیرحسن موسوی مدیر روابط عمومی دیجیکالا در گفتوگو با زومیت، چالشهایی همچون قطعی کامل چندساعتهی اینترنت در مرکز پردازش را موجب تأثیر در ارسال کالا بیان کرد. او مشکلات سیستمهای پرداخت و بازگشت پول به مشتریان را رخداد چالشزای دیگر روزهای گذشته دانست که بهصورت زنجیرهای منجر به ایجاد مشکلات دیگر شد. تیمهای داخلی دیجیکالا نیز برای ارتباط و دسترسی به اسناد و فایلهای خود نیازمند ارتباط بینالمللی هستند که قطعی اینترنت، عملکرد آنها را نیز مختل میکند.
در گفتگو زومیت با محمد رهی، بنیانگذار زودشور و مدیر فنی داروخانه آنلاین نکات جالبی از دید ایشان منعکس شد. ایشان معتقد است که بخش زیادی از کسب و کار به واسطه گوگل رونق پیدا میکند و با لفظ "قطع اینترنت" بسیاری از کاربران قید این موضوع را زده و به سراغ روشهای سنتی رفتهاند. این اتفاق باعث شده است تا بازدید وبسایتهای مختلف به کمتر از ۲۰ بازدید ثبت شده در گوگل برسد. به همین نسبت فروش سرویسهای خدماتی با کاهش شدیدی روبهرو بوده و به خاطر تعطیلات و قطعی اینترنت با چالش جدی برای تامین حقوق مواجه شدهاند.
رهی میگوید:
مردم فکر میکنند اینترنت قطع است و به دنبال رفع نیازها از طریق سرویسهای آنلاین نیستند!
در ادامه ایشان اشاره کرد:
من حداقل ۵ روز فروش کامل خود را از دست دادهام. آیا میتوانم به کارمند خود بگویم که این ماه به اندازه ۲۵ روز حقوق پرداخت میکنم؟ آیا به صاحب ملک میتوانم بگوییم که به اندازه ۲۵ روز از من اجاره بگیر؟ این ضرر و زیان را چه کسی قرار است پاسخ دهد؟
از دید ایشان بسیاری از کسبوکارها در نقشه توسعه، سرمایهگذاری قابل توجهی در شبکههای اجتماعی و کلمات کلیدی در گوگل داشتهاند و حال با عدم شفافیت وضعیت در آینده معلوم نیست چنین هزینههایی باز میگردد یا خیر اما به طور قطع میتوان گفت هزینه مجدد با چالشهای جدیدی ما را روبهرو میکند. در انتها محمد رهی اشاره کرد که ادامه چنین وضعیتی در آینده باعث بیاعتمادی مشتریان به تمامی سرویسهای آنلاین خواهد بود.

کاهش درآمد کسبوکارهای بینالمللی
دنیای اینترنت، فرصت درآمدزایی بینالمللی را در اختیار افراد و کسبوکارهای متعدد قرار میدهد. فعالانی که در ارتباط با مشتریان خارجی، ارزآوری را برای اقتصاد کشور انجام میدهند و بهنوعی یک صادرات تمیز را به چرخهی اقتصادی اضافه میکنند. کسبوکارهای گوناگون اعم از شرکتها و فریلنسرهایی که در حوزههای برنامهنویسی، طراحی، تولید محتوا، گردشگری و غیره، به مشتریان خارجی خدمترسانی میکنند، با قطع شدن اتصال جهانی اینترنت، خسارت زیادی را متحمل میشوند.
مشتریان بینالمللی برای دریافت سفارشهای خود نیاز به ارتباط با کسبوکارهای ایرانی دارند. قطعی اینترنت، تبادل اطلاعات و پروژهها را برای این کسبوکارها مختل میکند که درنتیجه، بیاعتمادی مشتریان را بههمراه خواهد داشت. ازطرفی رقبای استارتاپها و فریلسنرهای ایرانی در فضای بینالمللی، امکان ارائهی سرویس سریعتر و بعضا ارزانتر را در این شرایط پیدا میکنند که بازگشت به رقابت را حتی پس از وصل شدن اینترنت نیز دشوار میکند.
کسبوکارهای گردشگری متعددی در میان استارتاپهای ایرانی هستند که خدماتی همچون ویزا، اقامت و تورهای اختصاصی را به مسافران خارجی ارائه میکنند. این استارتاپها نقش مهمی در صنعت گردشگری ایران ایفا میکنند که بهعنوان یکی از بازوهای متحرک اقتصاد غیرنفتی شناخته میشود. رسول ذبیحی، همبنیانگذار استارتاپ تپپرشیا و از فعالان فضای گردشگری میگوید قطعی اینترنت، باعث کاهش تعداد مشتریان آنها در هفتهی اخیر شده است و بیاعتمادی بسیاری از گردشگران حاضر در ایران را نیز بههمراه داشت. او در ادامه میگوید:
در چند روز گذشته سه تور گردشگری ما با ارزش مجموع ۱۰ هزار دلار از سوی مشتریان لغو شد. چنین رقمی یک خسارت جدی برای استارتاپ محسوب میشود. بهعلاوه بسیاری از مشتریان حاضر در ایران نیز بهخاطر عدم دسترسی به اینترنت، سفر خود را کوتاه کردند.
عرفان صالحی، همبنیانگذار استارتاپ ترمهتراول است که خدمات مشابهی را به گردشگران ارائه میکند. او نیز از خسارت چند هزار دلاری در چند روز گذشته صحبت میکند که بهخاطر عدم ارتباط تیمش با مشتریان و لغو سفرها بهخاطر عدم دسترسی مناسب به اینترنت، ایجاد شد.

معدنکاوری رمزارزها از حوزههای درآمد ارزی است که در یک سال گذشته پس از فراز و فرودهای متعدد، امروز فعالان متعددی را در سمت خود مشاهده میکند. این افراد پس از گذر از موانع متعدد قانونی و کسب مجوزهای لازم، درنهایت برای معدنکاوری سودده و اتصال به استخرهای استخراج، نیاز به ارتباط بینالمللی دارند که با قطعی چند روز گذشته، عملا کسبوکار خود را از دست دادهاند.
بازاریابی دیجیتال، شاید وقتی دیگر
بازاریابی دیجیتال امروزه برای تمامی بخشهای اقتصاد در سرتاسر جهان، کانالی حیاتی برای جذب مشتری محسوب میشود. موتورهای جستوجو و شبکههای اجتماعی، مهمترین کانالهای بازاریابی دیجیتال هستند که تقریبا تمامی کسبوکارها برای جذب و ارتباط با مشتری بهکار میگیرند. قطعی نزدیک به یک هفتهای اینترنت جهانی در ایران، بهمعنای عدم دسترسی به بزرگترین موتور جستوجوی جهان و همچنین شبکههای اجتماعی اصلی همچون اینستاگرام و اپلیکیشنهای پیامرسان همچون واتساپ بود. کانالهایی که بهعنوان راهکار اولیهی کسب درآمد بسیاری از استارتاپها و حتی کسبوکارهای سنتی شناخته میشدند.
جذب مشتری از طریق گوگل، یکی از مفیدترین و پرسودترین روشهای درآمدزایی برای کسبوکارها شناخته میشود. مشتری که از طریق جستوجو، یک محصول یا سرویس را پیدا کند، درواقع مشتری بالقوه است که به بالفعل تبدیل میشود. اکنون و با عدم دسترسی کاربران عادی به گوگل و همچنین ضعف موتورهای جستوجوی داخلی در ارائهی نتایج مناسب، بسیاری از کسبوکارها با کاهش مشتری روبهرو شدهاند. درواقع کانال اصلی آنها روزبهروز ضعیفتر میشود و میلیونها و میلیاردها تومان هزینه برای کسب جایگاههای برتر جستوجو در گوگل، با ادامه پیدا کردن وضعیت کنونی، رو به نابودی میرود.
شبکههای اجتماعی علاوه بر ایجاد کانالهای بازاریابی برای کسبوکارهای گوناگون، تنها راه فروش بسیاری از کسبوکارهای خانگی نیز هستند. قطعا همهی ما تجربهی آشنایی با محصولات متعدد و حتی خرید از صفحههای اینستاگرامی را داشتهایم. اکنون و با قطع شدن تمامی راههای ارتباط با این شبکهها، شاید بسیاری از کسبوکارهای خانگی امید خود را به ادامهی فعالیت از دست دادهاند. در نظرسنجی انجامشده در زومیت، بسیاری از کاربران به وابستگی شدید به شبکههای اجتماعی برای کسب درآمد اشاره داشتند که با وضعیت کنونی، حتی تصمیم به توقف فعالیت گرفتند.

پرداختهای نهچندان آنلاین
قطعی اینترنت در هفتهی گذشته، برخلاف رخدادهای پیشین، دسترسی به سرویسهای متعدد حیاتی داخلی و بانکداری اینترنتی را مختل نکرد. درواقع سرویسهای پرداخت در بسیاری از موارد سرویسدهی نسبتا مناسبی را به مشتریان ارائه کردند و شاهد مشکل زیادی در شبکهی بانکی نبودیم. ازطرفی، کسبوکارهای نوپا اغلب درآمد خود را از طریق سرویسهای پرداخت اینترنتی کسب میکنند که ارتباط با آنها در برخی موارد دچار اختلال شد.
سرویسهای واسط پرداخت، از شرکتهایی هستند که در سالهای اخیر و با هدف بهبود فعالیت مالی استارتاپها تأسیس شدند. تعدادی از آنها سرویسهای خود را بر بستر شبکهی ملی اطلاعات ارائه میکنند و درنتیجه قطعی روزهای اخیر ضربهای به آنها وارد نکرد. منتهی سرویسهایی که شرکتهای متعدد برای اتصال به خدمات واسط پرداخت به کار میگیرند، در برخی موارد با چالش روبهرو شد که حتی کاربران را مجبور به پرداختهای سنتی همچون کارت به کارت به حساب کسبوکار مورد نظر میکرد.
با همتا یکی از سرویسهای واسط پرداخت محسوب میشود که پلتفرم خود را روی سرورهای خارج از ایران برپا کرده است. میلاد جهاندار، مدیرعامل باهمتا از قطعی ناگهانی و بدون اطلاعرسانی سرورهای خارجی گلهمند است که کسبوکار او را بهیکباره تعطیل کرد. البته جهاندار و همکارانش توانستند با استفاده از اتصالهای واسط، سرویس خود را برای مشتریان فعال کنند، اما درنهایت وضعیت موجود خسارت زیادی به آنها وارد کرد. او دربارهی وضعیت کنونی پرداخت آنلاین میگوید:
قطعی اینترنت، کاهش ۹۰ درصدی تراکنشها را در سرویس ما بههمراه داشت. اگرچه سرویسهای واسط پرداخت اکنون بهخوبی فعالیت میکنند، اما مشتریان ما که کسبوکارهای آنلاین هستند، عموما با قطعی سرورهای اصلی خود و درنتیجه کاهش مشتری روبهرو شدهاند. چنین کسبوکارهایی با ادامه پیدا کردن شرایط، نسبت به آیندهی فضای فناوری اطلاعات ناامید میشوند و چه بسا گزینههای دیگری را برای فعالیت اقتصادی خود در نظر بگیرند.

بسیاری از کسبوکارهای آنلاین، علاوه بر از دست دادن کاربران بهخاطر پیادهسازی زیرساخت خود در سرورهای خارجی، اکنون با چالش تمدید سرویسها نیز روبهرو هستند. آنها ارتباط خود را با سرویسدهندههای بینالمللی از دست دادهاند و چه بسا نسخههای پشتیبان نیز از اطلاعات خود در اختیار ندارند. ادامه پیدا کردن وضعیت کنونی شاید به از دست رفتن اطلاعات (بخوانید دسترنج سالها تلاش و توسعه) آنها بینجامد.
آینده مبهم فریلنسرها
فریلنسرها در دنیای امروز بازوی قدرتمندی در توسعهی اقتصادی محسوب میشوند. آنها بدون محدودیتهای جغرافیایی و زمانی، انواع سرویسها را به کارفرماها ارائه میکنند که علاوه بر گردش مالی، اشتغالزایی را نیز در کشور بههمراه دارد. این افراد بدون استخدام ثابت در شرکت یا سازمانی مشخص، درآمد خود را بهصورت پروژهای کسب میکنند و درنتیجه برای کسب امنیت شغلی، بیش از بازیگران دیگر نیاز به امنیت روانی دارند. فریلنسرها را میتوان فعالانی در دنیای فناوری دانست که بیش از همه به زیرساختهای ارتباطی، خدماتی و جابهجایی پول وابسته هستند.
فریلنسرهای ایرانی مانند همتایان بینالمللی خود، انواع خدمات طراحی، برنامهنویسی، ترجمه، تولید محتوا، مدیریت شبکههای اجتماعی و غیره را به کارفرماهای داخلی و خارجی ارائه میکنند. سهم عمدهای از فریلنسرهای ایرانی در خدمت کسبوکارهای داخلی هستند و بخش دیگری نیز با ارتباطات بینالمللی، نقشی هرچند کوچک در ارزآوری دارند. یک فریلنسر برای رسیدن به موفقیت، بیش از همه به تعهد کاری و تحویل پروژه در زمان مشخص نیازمند است. درواقع فریلنسرها هر پروژه را بهعنوان بخشی جدی از رزومهی کاری خود میبینند که درصورت عدم توانایی در ارائهی صحیح، نقطهی سیاهی را در کارنامهشان ایجاد میکند.
از بین رفتن زیرساختهای متداول ارتباطی مانند ایمیل و اپلیکیشنهای پیامرسان، باعث شد تا بسیاری از فریلنسرها در روزهای گذشته نتوانند پروژههای خود را در بازهی زمانی مصوب تحویل دهند. ازطرفی کارفرماهای داخلی که در حوزههای متعدد کاری خود نیازمند نتیجهی پروژهی فریلنسرها بودند، در بلاتکلیفی ماندند. کارفرماهای خارجی نیز به احتمال زیاد بهخاطر وضعیت پیشآمده، نسبت به فریلنسرهای ایرانی بیاعتماد خواهند شد.

فریلنسرها عموما افرادی هستند که برای یادگیری مهارتها و رفع اشکالات فنی خود از شبکهی جهانی اینترنت استفاده میکنند. عدم دسترسی به امکانات مذکور، آنها را در توسعهی مهارتهای شخصی نیز ناتوان کرده است. بههرحال قطعی اینترنت موجب از دست دادن فرصتهای بیشماری برای این افراد نیز میشود. محمد کرمانی، بنیانگذار فضای کاری اشتراکی آبی سفید، از مراکز خدماتدهنده به استارتاپها و فریلنسرها اعتقاد دارد باید شرایطی برای فعالیت سریعتر و بهتر این افراد، ایجاد شود. او دربارهی وضعیت کنونی فریلنسرها در فضای کار اشتراکی میگوید:
تحویل پروژه و ارتباط با کارفرما برای یک فریلنسر حیاتی است. برخی از دوستان ما برای تحویل پروژه در زمان مشخص حتی مجبور به سفر خارجی شدند. راهکارهای متعددی برای ارائهی مجوز سرویس اینترنتی به این افراد و استارتاپها وجود دارد که پیشنهاد میکنم توسط سازمانهای تأثیرگذار، اجرا شود.
قطعی چندروزه اینترنت در ایران و دسترسی محدود برخی از کسبوکارها، چالشهای متعددی را در اکوسیستم استارتاپی ایران ایجاد کرد. شاید بزرگترین چالش را بتوان در همان بیاعتمادی و کاهش امید فعالان نسبت به آیندهی کسبوکار خود جستوجو کرد. فراموش نکنید که بسیاری از بازیگران امروز دنیای اقتصاد دیجیتال ایران، گزینهی ماندن در وطن و راهاندازی کسبوکار نوپا را به مهاجرت ترجیح دادهاند. درصورت ادامه یافتن موج ناامیدی کنونی در میان آنها، تبعات قطعی چندروزهی اینترنت شاید بسیار شدیدتر از از کاهش فروش و ارقام ریالی باشد.
نمونهی اولیه و آزمایشی فضاپیمای استارشیپ اسپیس ایکس با نام Mk1 درحالی که تحت آزمایشهای زمینی قرار داشت، بهطور جزئی منفجر شد.
روز چهارشنبه، نسخهی آزمایشی استارشیپ، راکت نسل بعدی اسپیسایکس درخلال آزمایشهای زمینی در تگزاس، دچار انفجاری جزئی شد که دراثر آن، ابر دود در هوا پخش و بخشهایی از بدنهی بخش فوقانی فضاپیما به اطراف پرتاب شد. علاقهمندان به فضا که بهطور زنده در حال فیلمبرداری از استارشیپ بودند، بهموقع موفق شدند صحنهی انفجار را در بعدازظهر چهارشنبه به وقت محلی ثبت کنند.
انفجار در زمانی به وقوع پیوست که اسپیسایکس ظاهرا در تاسیساتش در بوکا چیکا تگزاس درحال انجام برخی آزمایشهای فشار روی وسیلهی نقلیهی فضاییاش بود. در روز حادثه، استریمهای زندهی محلی، استارشیپ را درحال تخلیهی منظم گاز نشان میدادند که بیانگر انجام آزمایش روی آن بود.
یک سخنگوی اسپیسایکس به خبرگزاری ورج گفت:
هدف از آزمایش روز چهارشنبه، قرار دادن سامانهها تحت فشار حداکثری بود؛ درنتیجه آنچه اتفاق افتاد، بهطور کامل دور از انتظار نبود. انفجار نه صدماتی بهدنبال داشت و نه بدبیاری مهمی محسوب میشود.
نسخهی آزمایشی مورد بحث استارشیپ که با عنوان Mk1 شناخته میشود، با هدف آزمایش طراحی این فضاپیما ساخته شده بود. درواقع، این همان نسخهای است که ایلان ماسک، مدیرعامل اسپیسایکس در اوایل ماه مهر از آن در حضور خبرنگاران رونمایی کرد. در آن زمان، ماسک ادعا کرد که این وسیلهی نقلیهی آزمایشی میتواند ظرف چند ماه آینده برخی پروازها را تا ارتفاع پایین انجام دهد و نسخهای دیگر از استارشیپ نیز قادر است ظرف ۶ ماه آینده به مدار زمین برسد.
اکنون، زمانبندی اشارهشده بهطور قطع تغییر خواهد کرد. پس از انفجار، ماسک در توییتر اشاره کرد که اسپیسایکس احتمالا دیگر نسخهی آزمایشی مذکور از استارشیپ را به پرواز درنخواهد آورد و درعوض پروازهای آزمایشی را با مدل جدیدتر و بهروزتری انجام خواهد داد که درصدد ساختش است.
استون مارتین از اولین خودروی شاسیبلند خود با نام DBX رونمایی کرد که از پیشرانهی تقویتشدهی V8 موجود در مدلهای ونتیج و DB11 استفاده میکند.
در نمایشگاه لسآنجلس، استون مارتین DBX رونمایی شد تا مسیر جدید برند بریتانیایی ۱۰۶ ساله را نشان دهد؛ زیرا این خودروساز برای اولینبار قصد دارد که در میان محصولات خود، خودروی شاسیبلند نیز تولید کند. اغلب خودروهای شاسیبلند به پرفروشترین محصول شرکتهای خودروسازی تبدیل میشوند و بهنظر میرسد که استون مارتین نیز DBX را با همین هدف طراحی کرده است.

پیشرانهی ۴ لیتری V8 مجهز به دو توربوشارژر که از مدلهای استون مارتین ونتیج و DB11 گرفته شده است، میتواند ۵۴۲ اسببخار قدرت و ۷۰۰ نیوتنمتر گشتاور تولید کند. قدرت پیشرانه از طریق جعبهدنده ۹ سرعته خودکار به سیستم تمام چرخ محرک این شاسیبلند منتقل میشود و علاوه بر آن از دیفرانسیل مرکزی فعال و دیفرانسیل لغزش محدود برقی عقب نیز بهره میبرد.

همانند سایر خودروهای شاسیبلند، فضای داخلی استون مارتین DBX نیز جادار است. در حالتی که صندلیهای ردیف دوم بالا باشند، حجم ردیف عقب به ۸۳۲ لیتر میرسد، درحالیکه با خواباندن صندلیهای ردیف دوم این حجم به ۱،۵۴۰ لیتر افزایش مییابد. سانروف پانورامیک هم روی سقف خودنمایی میکند. روی داشبورد سیستم سرگرمی و اطلاعاتی با صفحهنمایش ۱۰/۲۵ اینچی قرار دارد و نمایشگر ۱۲/۳ اینچی داشبورد نیز اطلاعات مورد نیاز را به راننده اطلاع میدهد. اپل کارپلی و دوربین ۳۶۰ درجه نیز ار امکانات استاندارد این خودرو است.

بسته انحصاری سال ۱۹۱۳، از ویژگیهای جذاب استون مارتین DBX است. در این بسته سفارشی مواردی مانند لوگوهای روی گلگیر، نشانهای روی پادری و پلاک برجسته وجود دارد. خودروساز بریتانیایی برای ۵۰۰ خریدار اول شاسیبلند استون مارتین DBX فراتر از این نیز میرود و اندی پالمر، مدیرعامل این شرکت هر دستگاه خودرو را بازرسی نهایی و امضا میکند.
مقالههای مرتبط:
در داخل کابین DBX تجهیزات لوکس استون مارتین به چشم میخورد. صندلیها کاملا از جنس چرم هستند و تودوزی سقف خودرو با آلکانترا تزیین شده است. از طریق واحد Q و سرویس شخصیسازی استون مارتین، کنسول مرکزی با چوب خالص تزئین میشود و پیشنهاد این شرکت نیز چوب گردو خواهد بود.

شاسیبلند استون مارتین از سیستم اگزوز هوشمند و قابلیت غیرفعالسازی سیلندرها بهره میبرد. مسئولان استون مارتین میگویند که وزن DBX به ۲،۲۴۵ تن میرسد و قادر است در ۴/۳ ثانیه از حالت سکون به سرعت ۹۶ کیلومتربرساعت برسد؛ درحالیکه این خودرو میتواند صفر تا صد کیلومتربرساعت را در ۴/۵ ثانیه بپیماید و بیشینه سرعت آن به ۲۹۱ کیلومتربرساعت محدود میشود.
مشابه سنوات گذشته، باز هم تحولات اقتصادی ایران منجر به افزایش قیمت در پرفروشترین خودروهای ساخت داخل شده است. اینبار، تغییر در قیمت بنزین بحرانی تازه برای خودروسازی ایران، محسوب میشود.
هجوم برای خرید توسط عامهی مردم یا خودداری تولیدکنندگان از عرضهی محصول؟ هر روز دلایل متفاوتی برای افزایش قیمت خودرو در بازار ایران مطرح میشود. فراتر از توجیهها و توضیحها، بیشترین زیان در شرایط فعلی به اقشار طبقهی متوسط و آسیبپذیر جامعه وارد خواهد شد که برای خرید ارزانترین خودروی مونتاژ داخل، نیازمند سالها پسانداز و پرداخت هزینههای سنگین اقتصادی هستند. علاوهبر این، رشد و بهبود کیفیت در صنعت خودروسازی ایران، فراموش شده است تا پاسخ به تقاضای بازار کشور و میلیونها مشتری حاضر در آن، اولویت اصلی باقی بماند.
با گذشت یک هفته از افزایش ناگهانی قیمت بنزین، تغییری چشمگیر در ارزش خودروهای داخلی دیده میشود. هرچند که قیمت رسمی مدلهای ساخت ایرانخودرو و سایپا در نمایندگیها، تفاوتی نسبت به یک ماه گذشته ندارد؛ موج جدیدی از گرانی در در بازار آزاد شروع شده است. امروز پنجشنبه ۳۰ آبان، پراید صفرکیلومتر در تمامی مدلهای ساخت ۱۳۹۸، کف قیمتی ۵۰ میلیون تومان دارد. تیبا صندوقدار و تیبا ۲، بهترتیب ۵۶ میلیون و ۶۲ میلیون تومان معامله میشوند. ساینا تیپ ساده هم ۶۳ میلیون قیمت دارد. در میان محصولات ایرانخودرو، ۲۰۶ نصدوقدار و پژو پارس ۱۰۳ میلیون، ۲۰۶ تیپ دو ۸۷ میلیون و ۲۰۶ تیپ پنج ۱۰۴ میلیون تومان فروخته میشوند.
جدول زیر، مقایسهی قیمت پرفروشترین خودروهای داخلی در ابتدا و انتهای هفتهی اخیر را نشان میدهد.
| مشخصات | قیمت (۲۶ آبان ۱۳۹۸) | قیمت (۳۰ آبان ۱۳۹۸) |
|---|---|---|
| پژو 206 تیپ ۲ | ٨٣ | ٨۶ |
| پژو 206 تیپ ۵ | ٩٩ | ۱۰۴ |
| پژو 206 SD تیپ V8 | ١٠۳ | ١٠٧ |
| پراید 111 هاچبک | ۵۲ | ۵۳ |
| پراید 131 سفید | ۴٧ | ۵۰ |
| تیبا رینگ فولادی | ۵۵ | ۵۶ |
| تیبا 2 رینگ فولادی | ۶۰ | ۶۲ |
| ساینا دندهای رینگ فولادی | ۶۲ | ۶۳ |
| پژو پارس | ۹۹ | ١٠٣ |
| پژو 405 GLX | ٧٧ | ۷۹ |
تغییر قیمت خودروهای داخلی پس از ۵۰ درصد افزایش قیمت بنزین سهمیهای و رشد ۲۰۰ درصدی بنزین آزاد، باوجود تأکید مسئولان بر جلوگیری از گرانفروشی انجام شده است. طی روزهای گذشته، کارشناسان نهادهای مختلف اقتصادی به مراکز فروش مایحتاج مردم رفتهاند تا ضمن مبارزه با محتکران و گرانفروشان، به ثبات قیمت در بازار کمک کنند. این شرایط با حضور خبرنگاران و اصحاب رسانههای مختلف در سوپرمارکتها و میوهفروشیها بازتاب داده شده است؛ اما خبری از نظارت بر بازار خودرو دیده نمیشود. التهاب در معاملات محصولات پرتقاضای ایرانخودرو و سایپا، هنگامیکه رقیبی برای آنها در بازار ایران وجود ندارد؛ نهتنها مانع از افزایش قیمتها نخواهد شد، بلکه رشد افسارگسیخته را شدت خواهد داد.
در ادامهی مطلب، نگاهی گذرا به مهمترین دلایل افزایش قیمت خودروها طی هفت روز گذشته داشتهایم. هرچندکه حدیث این ماجرا، به دفعات و طی سالهای اخیر، تکرار شده است؛ واکنش سریع مسئولان و نهادهای تصمیمگیرنده برای جلوگیری از بحران دیده نمیشود. با این اوصاف، نمیتوان توقع ثبات از بازار خودروی ایران داشت.
انگشت اتهام به سمت خودروسازان
رئیس اتحادیه نمایشگاهداران و فروشندگان خودرو با بیان اینکه سایپا و ایرانخودرو عامل گرانیهای اخیر در بازار خودرو هستند، از سازمانهای نظارتی خواست به موضوع ورود کنند. سعید موتمنی با بیان اینکه افزایش قیمتها تنها در خودروهای پرتیراژ دو شرکت خودروسازی سایپا و ایرانخودرو رخ داده و برای خودروهای بالای ۱۰۰ میلیون تومان افزایش قیمتی وجود نداشته است، اظهار کرد:
عرضه این خودروها در بازار به درستی انجام نمیشود، اگر عرضه به اندازه کافی انجام شود، گرانی در بازار خودرو ایجاد نمیشود. این گرانیها در حالی است که باتوجه به اینکه نوسان نرخ ارز در بازار وجود نداشته است، بنابراین نباید افزایش قیمتی در بازار خودرو وجود داشته باشد. گرانیهای اخیر به این دلیل است که شرکتهای خودروسازی نتوانستهاند نیاز بازار را تأمین کنند و عرضه کم بوده است.
لازم است که سازمانهای نظارتی همچون سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان ورود کرده و پاسخگو باشند.

در طرف مقابل فربد زاوه، دبیر انجمن خودروسازان با انتقاد از اظهارات رئیس اتحادیه نمایشگاهداران و فروشندگان خودرو تهران در مورد برخی افزایش قیمتهای اخیر گفت:
ایشان بیشتر از هر کسی به عوامل افزایش قیمتها در بازار نزدیک و آشنا هستند و نامبردن از خودروسازان بهعنوان عامل گرانی با هدف انحراف افکار و تشویش اذهان عمومی صورت میگیرد.
فربد زاوه کارشناس صنعت خودرو با اشاره به دلیل افزایش قیمت خودرو طی چند روز اخید، اظهار داشت:
تنها دلیل این رشد قیمتها در بازار، کم شدن عرصه از سوی شرکتهای خودروسازی است و دلیل دیگری برای آن نمیتوان متصور بود، از سوی دیگر، آنها آمار تحویلهای روزانه خود را نیز اعلام نمیکنند، تا معلوم شود، آیا تحویلها بهطور مثال نسبت به ماه گذشته با کاهش روبهرو بوده، یا اینکه به روال قبل بوده است. این موضوع تنها میتواند از روی آمار خودروهای پلاکگذاری شده مشخص شود، در این رابطه پلیس باید این آمار را اعلام کند تا بتوان براساس آن به اظهارنظر دقیق پرداخت، اما در شرایطی که بازار ارز در ثبات است و حتی کاهشی و اتفاق غیر عادی دیگری در حوزه اقتصاد کشور رخ نداده، تنها دلیل افزایش قیمتخودرو در چنین شرایطی تنها میتواند کم شدن عرضه محصولات به بازار از سوی خودروسازان باشد.
زاوه در واکنش به سخنان نعمت بخش دبیر انجمن خودروسازان که دلیل اصلی افزایش قیمت پراید به ۵۰ میلیون تومان را اعلام رسمی توقف تولید این محصول از سال آینده اعلام کرد، گفت:
بهنظر من دلیلی که اعلام شده به هیچ عنوان محلی از اعراب ندارد و این گفتهها نمیتواند دلیل افزایش قیمت خودرو باشد، تنها این امر بازی با کلمات است، همچنان که در مورد خروج پراید از خط تولید نیز این مسئله تکرار شد، از نظر بنده و باتوجه به شرایط موجود پراید حداقل تا پایان سال ۹۹ در خط تولید باقی خواهد ماند.
تورم ناشی از افزایش قیمت بنزین
برای عامهی مردم، ۲ دلیل سنتی برای تشدید تورم و کاهش ارزش پول ملی ایران وجود دارد. عامل اول، وابسته به دلار و دیگر ارزهای خارجی است که طبیعتا با افزایش قیمت آنها، پول ملی تضعیف میشود و هزینهی خرید محصولات مختلف را بالا میبرد. عامل دوم که اتفاقا منجر به تشدید عامل اول میشود، افزایش قیمت سوختهای موردنیاز وسایل نقلیه، شامل بنزین و گازوئیل است.

شاید با اقدامات موقتی و دستورها قضایی مسئولان کشور، شاهد رشد قیمتها در کوتاهمدت نباشیم اما برکسی پوشیده نیست که طی یک سال آینده، موج جدیدی از تورم به قیمت محصولات و هزینهی خدمات وارد خواهد شد. با این اوصاف، مطمئنا نمیتوان انتظار داشت قیمت خودروهای ساخت ایرانخودرو و سایپا نیز ثابت بماند. از یک سو، هزینهی تولید مواد اولیه افزایش خواهد یافت و از سویی دیگر، یقینا هزینههای مربوط به پرسنل و خدمات پسازفروش خودروهای داخلی، بیش از ماههای گذشته خواهد بود.
افزایش تقاضا برای خودروهای کممصرفتر
مقایسه بین تولیدات صنعت خودروسازی ایران و مدلهای خارجی، مشکلات مربوط به کیفیت ساخت محصولات داخلی را بهوضوح نشان میدهد. فراتر از ضعف ایمنی و کمبود امکانات رفاهی، نمیتوان هیچکدام از خودروهای داخلی را کممصرف به حساب آورد. حتی اگر فناوری موجود در مدلهای هیبریدی و برقی در بازار جهانی را فراموش کنیم، مصرف سوخت خودروهای اقتصادی ساخت ایران، بسیار بالا است.
مصرف بنزین در پراید، تیبا، ساینا و خودروهای خانوادهی پژو ۴۰۵، سمند و پارس، باتوجه به نوع پیشرانهها فراتر از استاندارد جهانی است؛ اما تفاوت بین آنها برای خریدار اهمیت دارد. مشابه سنوات گذشته، همچنان بهترین عملکرد فنی باتوجه به مصرف سوخت، در اختیار محصولات خانوادهی پژو ۲۰۶ است. طبیعتا، پراید هم مصرف سوخت کمتری در مقایسه با تیبا و ساینا دارد. با این اوصاف، توجه بازار به ۲۰۶ و پراید که خودروهای کممصرفتری نسبت به دیگر محصولات ایرانخودرو و سایپا هستند، بیشتر شده و قیمت را افزایش داده است.
معضلی بهنام سرمایهگذاری در خودرو
مردم ایران از معدود جوامع دنیا محسوب میشوند که خرید خودرو را به چشم سرمایهگذاری سودآور نگاه میکنند. تورم ناشی از رشد قیمتها در بازار یا کاهش ارزش پول ملی ایران در برابر ارزهای خارجی، مهمترین دلایل عامهی مردم در هجوم به بازار خودرو است. طبیعتا، نمیتوان افراد علاقهمند به سرمایهگذاری در این بخش را مقصر افزایش قیمت دانست؛ اما تقاضا برای محصولی مثل خودرو که تولید محدود داخلی و ممنوعیت واردات دارد، دلیلی بر رشد قیمتها است.

در ماههای گذشته، سود چندانی به سرمایهگذاران بازار مسکن، طلا و ارز نرسیده است. با این شرایط، خرید خودرو یکی از سادهترین راهها برای جلوگیری از افت ارزش پول و احتمالا رسیدن به سود در کوتاهمدت خواهد بود. طرحهای ثبت نامی ایرانخودرو و سایپا در پاییز ۱۳۹۷، هرچند با بدقولی خودروسازان در عمل به تعهدات همراه شد، بیش از حسابهای سرمایهگذاری در بانکها، سودآور بود. البته تا این لحظه، هنوز خبری از پیشفروشهای گسترده توسط غولهای خودروسازی ایران نیست؛ اما میتوان رشد قیمت در بازار آزاد را، مقدمهای بر هجوم مردم به طرحهای ثبت نامی آینده دانست. این شرایط، مسلما فعالان بازار را علاقهمند به خرید خودروهای موجود و افزایش قیمت کرده است.
بازار انحصاری بدون رقیب خارجی
میلیونها مشتری بالقوه با نقدینگی بالا، بهتنهایی بزرگترین هدیه به هر تولیدکنندهی محصول یا ارایهدهندهی خدمات است. اگر این بازار رویایی، فاقد رقیب و انحصاری باشد؛ بهترین شرایط ممکن برای کسب سود و جذب مشتری خواهد بود. چنین شرایطی، از چند دهه قبل بر بازار خودروی ایران حاکم شده که البته نتیجهای جز فشار بر اقشار کمدرآمد و عقبماندگی صنعت خودروسازی کشورمان نداشته است.

وقتی تولیدکنندهی داخلی، خود را ناتوان از پاسخ به نیازهای بازار نشان میدهد؛ مشکلات حاکم بر کلاف سردرگم خودروسازی ایران، بیشازپیش رخ مینمایند. از یک سو، دولت نمیتواند مجوز واردات برای خودروهای خارجی (حتی چینی) صادر کند؛ چراکه انتقال ارز به خارج مشکل است و البته کمبود شدید نقدینگی دلاری در ایران وجود دارد. از سویی دیگر، ایرانخودرو و سایپا تنها تولیدکنندگان خودروهای ارزانقیمت (زیر ۱۲۰ میلیون تومان) در کشور هستند که البته به دلایل مختلف، مثل وابستگی به قطعات خارجی، مواد اولیهی وارداتی و سوء مدیریت در خودکفایی، تیراژ تولید پایینتر از نیاز بازار دارند. مجموع این عوامل، همراهبا حضور دولت در جمع سهامدار اصلی ایرانخودرو و سایپا، بازاری انحصاری برای غولهای خودروسازی ایران فراهم کرده است تا ضمن بهرهمندی از افزایش قیمت در بازار داخلی، تلاشی همهجانبه برای ایجاد ثبات در بازار نداشته باشند.
چه باید کرد؟
شاید در ظاهر، عامهی مردم را علاقهمند به آزادسازی واردات خودرو و کاهش انحصار موجود در بازار بدانیم؛ اما چنین نسخهای برای شرایط امروز کشور ما، راهگشا نخواهد بود. همانطور که پیشتر به کمبود منابع ارزی و مشکلات انتقال ارز برای معامله با شرکتهای خارجی اشاره کردیم، افزایش تولید ناگهانی توسط خودروسازان داخلی به دلیل عدم خودکفایی در آنها نیز، غیرممکن خواهد بود.

شاید مهمترین مطالبهی پنهان و آشکار مردم در قبال صنعت خودروسازی ایران، شفافسازی قیمت تمامشده برای تولیدکنندگان باشد. سود یا زیان حاصل از فروش خودروهای پرتقاضا، نامشخص است. با این اوصاف، نمیتوان ارزش واقعی مدلهای پرفروش بازار را تخمین زد تا حباب قیمتی آنها آشکار شود. فراهم شدن این شرایط، مسلما به جلوگیری از رشد افسارگسیختهی قیمتها کمک خواهد کرد.
دولت که با عنوان سهامدار بزرگ خودروسازی ایران و دخیل بر مدیریت کلان ایرانخودرو و سایپا شناخته میشود، میتواند نقش پررنگتری در کنترل قیمتها و کمک به ثبات در بازار بازی کند. همچنین کاهش مالیات بر خودروها و قطعات تولیدی توسط قطعهسازان، تأثیری چشمگیر بر قیمت نهایی محصولات و فشار اقتصادی وارده بر خریداران خودروهای ساخت داخل خواهد داشت.

کمک به قطعهسازان و افزایش خودکفایی در تولید اجزاء تشکیلدهندهی خودرو، ضمن بهود اشتغال و کمک به رفع معضل بیکاری در کشور، نقش بسیار مهمی در بازگشت ایرانخودرو و سایپا به تیراژ تولید سالهای قبل دارد. این موضوع، البته نیازمند حمایت از بخش خصوصی و تفکر ملیگرا فراتر از سودآوری کوتاهمدت است تا تأثیر تحریمهای خارجی، نوسانات ارزی و بحرانهای اقتصادی بر قیمت خودروهای داخلی را کاهش دهد.
به گزارش خبرنگار حوزه دریچه فناوری گروه فضای مجازی باشگاه خبرنگاران جوان، در سال ۲۰۱۹ تعداد بسیار کمی از عناوین بسیار پرطرفدار یا رده بالا وارد بازار شدند و به نوعی میتوان گفت سال ۲۰۱۹ میزبان بازیهایی بودند که عملا یا سابقه درخشانی نداشتند و یا برای اولین بار وارد دنیای عناوین رایانهای میشدند. اما در این میان چند عنوان بسیار بزرگ نیز وارد بازار شدند که گیمرهای زیادی در انتظار عرضه این بازیها بودند و بهواسطه تریلرهایی که از این عناوین منتشر شده بود، توانسته بودند حتی قبل از عرضه در بازار طرفداران بسیار زیادی را به خود جذب کنند.
در ادامه قصد داریم شش عنوان برتر در دنیای بازیهای رایانهای را معرفی کنیم:

بازی Death Stranding
یکی از عناوین بسیار بزرگ در دنیای عناوین رایانهای بازی که توسط هیدئو کوجیما ساخته شده است و به دلیل انتشار اخبار مبهم توسط سازنده این عنوان به مرموزترین بازی رایانهای شهرت یافته، بازی Death Stranding است. نزدیک به دو هفته از انتشار این بازی میگذرد و گیمرها استقبال بسیار خوبی از این عنوان کردند. داستان این عنوان روایتگر زندگی شخصی است که در دنیایی بزرگ که به دلیل انفجار، بیشتر انسانهای آن مردهاند، در انزوا و تنهایی زندگی میکند و در این میان نیروهای ماورایی قصد دارند هر کسی را که هنوز زنده است را از بین ببرد و شخصیت اصلی داستان که سم نام دارد، در حال تلاش برای زنده ماندن است. در حال حاضر این عنوان برای کنسول PS4 در بازار عرضه شده و قرار در ماههای آینده نسخه پلتفرم کامپیوتر آن نیز عرضه شود.

بازی Super Smash Bros. Ultimate
بازی Super Smash Bros. Ultimate یکی از عناوین سبک اکشن و ماجراجویی است که توسط شرکت نیتندو ساخته شده و مثل همیشه کاراکتر محبوب نینتندو یعنی کربی در این بازی نقش آفرینی خواهد کرد. گیمر با ورود به بخش کمپین و داستانی بازی، با نقشهای بسیار وسیع و گسترده مواجه خواهد شد که در آن تمام شخصیتهای بازی به وسیله نیرویی شیطانی تسخیر شدهاند و کربی قصد دارد آنها را از شر این نیروهای شیطانی نجات دهد.
این عنوان دارای طرفداران خاص خود است و هر گیمری به دلیل گرافیک عجیب بازی، از اجرای آن احساس رضایت نخواهد کرد؛ عنوان Super Smash Bros. Ultimate به طور انحصاری در اختیار گیمرهای کنسول نینتندو سوییچ قرار دارد.

بازی Resident evil 2 remake
بازی Resident evil 2 remake آخرین عنوان عرضه شده از مجموعه Resident evil و ساخته شده توسط شرکت کپ کام است که در هنگام عرضه با استقبال بسیار خوب گیمرها مواجه شد و مانند نسخههای قبلی این مجموعه روایتگر داستانی ترسناک و اکشن است. این بازی نسخه باز سازی شده عنوان Resident evil 2 است که در سال ۱۹۹۸ وارد بازار شد و شرکت کپ کام این عنوان را با تغییراتی جزئی، اما با بهبود چشمگیر گرافیکی روانه بازار کرد. هدف شرکت کپ کام از عرضه این بازی صرفا ایجاد حس نوستالژی در گیمرها بود.
عنوان Resident evil 2 remake در حال حاضر برای کنسولهای PS4، Xbox One و پلتفرم کامپیوتر در دسترس گیمرها قرار دارد.

بازی Control
یکی دیگر از عناوین بسیار پرطرفدار به واسطه انتشار تریلرهایی بسیار زیبا، بازی Control است که داستانی اکشن و ماجراجویی دارد و گیمر در آن امکان استفاده از قدرتهای ماورایی را خواهد داشت. داستان این بازی هیچ پیچیدگی خاصی ندارد و آنچه صرفا اجرای این بازی را برای گیمرها لذت بخش خواهد کرد، گیم پلی جذاب این بازی است. داستان این بازی درباره شخصیتب به نام جسی است که عضو یکی از نیروهای امنیتی کشور آمریکاست و قصد دارد با از بین بردن رقیبان خود ریاست این سازمان آمریکایی را در دست بگیرد.
این بازی در حال حاضر برای کنسولهای PS4، Xbox One و پلتفرم کامپیوتر در بازار جهانی عرضه شده است.

بازی Sekiro shadows die twice
بازی sekiro shadows die twice یکی از عناوین نسبتا جذاب و پرطرفدار در سبک مبارزه با شمشیر بوده که توسط شرکت From Software وارد بازار شده است. داستان این بازی در ژاپن و در اواخر قرن شانزدهم جریان دارد؛ شخصیت اصلی بازی یک جنگجوی ژاپنی است که از مرگ نجات پیدا کرده، اما یکی از دستانش توسط فرماندهای سامورایی قطع شده است و هدف او در بازی انتقام گرفتن از کسی است که دستش را قطع کرده؛ گیمر در این بازی یک بازوی فولادی در اختیار دارد که میتوانند سلاحهای مختلفی را روی آن نصب کند.
این بازی هم اکنون برای کنسولهای PS4، Xbox One و پلتفرم کامپیوتر عرضه شده است.

بازی The outer worlds
بازی The outer worlds یکی از عناوینی است که در اواخر سال ۲۰۱۹ وارد بازار شد؛ این عنوان تک نفره و در سبک عملی تخیلی و توسط شرکت Obsidian Entertainment ساخته شده است. داستان این بازی در آیندهای موازی با جهان امروزی جریان دارد، اما در این بازی رییس جمهوری آمریکا که در سال ۱۹۰۱ کشته شده بود، زنده است؛ گیمر در این بازی مسافر یک سفیه فضایی است که دچار نقص فنی شده و سفر ده سال این سفینه به سفری شصت ساله تبدیل شده است. بازی the outer worlds برای کنسولهای PS4، Xbox One، نینتندو سوییچ و پلتفرم کامپیوتر در دسترس گیمرها قرار دارد.
بیشتر بخوانید: مدت زمان گیم پلی بازی Star Wars Jedi: Fallen Order اعلام شد
عناوین گفته شده شش کاندید برترین بازیهای رایانهای سال ۲۰۱۹ محبوب هستند که قرار است یکی از آنها به عنوان برترین بازی سال انتخاب شود؛ به نظر شما کدام یک از این شش عنوان برترین عنوان سال خواهد بود؟
باتوجه به پیگیری تعداد زیادی از کاربران، در ادامه میتوانید فهرستی از وبسایت و سرویسهای فعال در زمان اختلال اینترنت بینالمللی یا تحریمها را مشاهده و در صورت تمایل از آنها استفاده کنید.
پس از اختلال شدید اینترنت و عدم دسترسی به وبسایتهای خارجی و موتورهای جستوجو، بسیاری از کاربران زومیت با مشکلات گستردهای در زمینهی رفع نیازهای خود روبهرو شدند. جستجوی موردی ساده در اینترنت تا مسیریابی و انجام خریدهای اینترنتی، تنها بخشی از کاربردهای روزانهی کاربران است که در حال حاضر دچار چالش شده است. به همین دلیل تصمیم گرفتیم فهرستی از سرویس و وبسایتهای ضروری داخلی تهیه کنیم که ممکن است در شرایط فعلی پاسخگوی نیاز برخی کاربران باشد.
در نظر داشته باشید که فهرست زیر تنها برای رفع نیازهای ضروری تهیه شده است و انتشار آن بههیچ وجه بهمعنای توصیهی زومیت برای جایگزینی سرویسهای دلخواه کاربران با نمونههای دیگر نیست. از شما همراهان گرامی زومیت صمیمانه درخواست میکنیم که با درنظرگرفتن محدودیتهای بهوجود آمده، ما را یاری کنند و با مشارکت در بخش نظرات این مطلب، وبسایتهای مفید دیگری را که احتمالا از قلم افتاده است به دوستانمان، معرفی کنیم.
امیدواریم که هرچه زودتر اختلال بهوجود آمده در شبکه، رفع شود تا تمامی کاربران از بهترین سرویس مطابق با نیازهای خود بدون هرگونه محدودیتی بهره ببرند.
موتور جستوجو
| نام | نشانی |
|---|---|
| جستجوگر وب پارسیک | www.parseek.ir |
| گوگلر | www.googler.ir |
| موتور جستجوی ایرانی یوز | yooz.ir |
| موتور جستجوی پارسی جو | parsijoo.ir |
ادارات، وزارتخانهها و خدمات دولتی
| نام | نشانی |
|---|---|
| امور مالیاتی کشور | e3.tax.gov.ir/Entrance |
| سامانه ثنا | eblagh1.adliran.ir |
| مرکز اطلاعات راههای کشور | www.141.ir |
| اطلاعات پرواز فرودگاههای کشور | fids.airport.ir |
| خدمات الکترونیک پلیس | www.epolice.ir |
| سازمان تأمین اجتماعی | tamin.ir |
| سازمان ثبت احوال | www.sabteahval.ir |
| خدمات الکترونیک انتظامی | www.epolice.ir |
| سازمان هواشناسی کشور | www.irimo.ir/far/index.php |
| شرکت کنترل کیفیت هوا | www.31.24.238.89 |
| سازمان ثبت اسناد و املاک کشور | www.ssaa.ir |
| پیگیری کارت ملی | www.sabteahval.ir/tab-425.aspx |
| درگاه خدمات الکترونیک قضایی | www.adliran.ir |
| سامانه رهگیری محصولات پستی | www.najatracking.post.ir |
| پیگیری کارت سوخت | www.sokht.epolice.ir:7001 |
| سازمان تأمین اجتماعی | www.tamin.ir |
| مرکز لرزهنگاری کشور | www.irsc.ut.ac.ir/index.php?lang=fa |
| سازمان آموزش فنی و حرفهای | www.irantvto.ir |
بانکها
| نام بانک | نشانی وبسایت |
|---|---|
| بانک مرکزی ایران | cbi.ir |
| بانک ملی ایران | bmi.ir |
| پست بانک | www.postbank.ir |
| بانک تجارت | www.tejaratbank.ir |
| بانک رفاه | www.refah-bank.ir |
| بانک سپه | www.banksepah.ir |
| بانک قوامین | www.ghbi.ir/fa |
| بانک کشاورزی | www.bki.ir |
| بانک مسکن | www.bank-maskan.ir |
| بانک انصار | www.ansarbank.com/fa/home |
| بانک سامان | sb24.com/portal/Home |
|
بانک پاسارگاد |
www.bpi.ir |
| بانک ملت | www.bankmellat.ir |
| بانک پارسیان | parsian-bank.ir |
| بانک سرمایه | www.sbank.ir |
| بانک صادرات | www.bsi.ir |
| بانک شهر | www.shahr-bank.ir |
بیمه
| نام | نشانی |
|---|---|
| استعلام بیمهنامه | www.centinsur.ir |
| بیمه ایران | www.iraninsurance.ir/home |
| بیمه دانا | www.dana-insurance.com |
| بیمه البرز | www.alborzinsurance.ir |
| بیمه معلم | www.mic.co.ir/fa |
| بیمه ما | www.bimehma.com |
| بیمه پارسیان | www.parsianinsurance.ir |
| آتیه سازان | www.atiyehsazan.ir |
| بیمه آسیا | www.bimehasia.com |
| بیمیتو | www.bimito.com |
| ازکی | www.azki.com |
بیمارستانها
| نام | نشانی |
|---|---|
| بیمارستان میلاد | www.miladhospital.com |
| بیمارستان رسول اکرم | hrmc.iums.ac.ir |
| بیمارستان فارابی | www.farabih.tums.ac.ir |
| بیمارستان امام خمینی | www.ikhc.tums.ac.ir |
| بیمارستان مصطفی خمینی | www.mkht.ir/index.php?lang=fa |
| مرکز قلب تهران | www.thc.tums.ac.ir |
خبرگزاریها
| نام خبرگزاری | نشانی وبسایت |
|---|---|
| خبرگزاری فارس | www.farsnews.com |
| خبرگزاری مهر | www.mehrnews.com |
| ایرنا | www.irna.ir |
|
ایسنا |
www.isna.ir |
| ایلنا | www.ilna.news |
| تابناک | www.tabnak.ir |
| تسنیم | www.tasnimnews.com |
| شانا | www.shana.ir |
| خبرآنلاین | www.khabaronline.ir |
| باشگاه خبرنگاران جوان | www.yjc.ir |
| عصر ایران | www.asriran.com |
| زومجی | zoomg.ir |
مسیریاب و نقشه
| نام | نشانی |
|---|---|
| مسیریاب دال | daalapp.com |
|
مسیریاب بلد |
balad.ir |
|
مسیریاب نشان |
neshan.org |
دانلود و بهروزرسانی نرمافزار و اپلیکیشن
| نام | نشانی |
|---|---|
| کافه بازار | cafebazaar.ir |
| سیبچه | sibche.com |
| مایکت | myket.ir |
| سافت ۹۸ | soft98.ir |
| یاس دانلود | yasdl.com |
| پی سی ورلد | p30world.com |
| سرزمین دانلود | sarzamindownload.com |
| دانلود ها | downloadha.com |
| سافت گذر | softgozar.com |
| چارخونه | www.charkhoneh.com |
| ایران اپس | www.iranapps.ir |
| پیسی دانلود | www.p30download.com |
| دانلود فارسی | www.download.ir |
| فایل نیکو | www.fileniko.com |
تاکسی اینترنتی
| نام | نشانی |
|---|---|
| اسنپ | snapp.ir |
| تپ سی | tap30.ir |
| کارپینو | www.carpino.ir |
| الوپیک | alopeyk.com |
| ماکسیم | www.taximaxim.ir |
تماشای آنلاین و دانلود فیلم
| نام | نشانی |
|---|---|
| نماوا | www.namava.ir |
| فیلم نت | filmnet.ir |
| فیلیمو | www.filimo.com |
| آپارات | www.aparat.com |
| گپ فیلم | www.gapfilm.ir |
| پرشین دانلود | www.dlpersian.ir |
| uptvs | www.uptvs.com |
موسیقی آنلاین و پادکست
| نام | نشانی |
|---|---|
| نواک | navaak.com |
| شنوتو | shenoto.com |
| ناملیک | namlik.me |
| بیپ تونز | beeptunes.com |
| nex1music | www. nex1music.ir |
| والا موزیک | www.vmusic.ir |
خرید اینترنتی
| نام | نشانی |
|---|---|
| دیجی کالا | www.digikala.com |
| زنبیل | www.zanbil.ir |
| مقدادآیتی | meghdadit.com |
| لیون کامپیوتر | www.lioncomputer.com |
| ایران رنتر | iranrenter.com |
| اوکالا | okala.com |
| ترب | www.torob.com |
| ایمالز | www.emalls.ir |
| dcakala | www.dcakala.com |
| پورومیکس | www.poromix.com |
| یدک جو | www.yadakjo.ir |
| ایتی مال | etmall.ir |
| پاتوق یو | patoghu.com |
| پولوتک | www.polotak.com |
سفارش غذا
| نام | نشانی |
|---|---|
| اسنپفود | snappfood.ir |
| چیلیوری | chilivery.com |
| ریحون | www.reyhoon.com |
| دلینو | www.delino.com |
| چنگال | changal.com |
| زیتون | zeytoon.pizza |
پیامرسان
| نام | نشانی |
|---|---|
| آی گپ | www.igap.net/fa |
| بله | bmi.ir/landing/bale |
| گپ | gap.im |
| ایتا | www.eitaa.com |
| بیسفون | cafebazaar |
| سروش پلاس | www.hi.sapp.ir |
کتابخوان
| نام | نشانی |
|---|---|
| فیدیبو | fidibo.com |
| نوار | navaar.ir |
| طاقچه | taaghche.com |
| کتابراه | www.ketabrah.ir |
| کتابناک | www.ketabnak.com |
تخفیف
| نام | نشانی |
|---|---|
| تخفیفان | takhfifan.com |
| نتبرگ | netbarg.com |
خرید بلیط و گردشگری
| نام | نشانی |
|---|---|
| کجارو | www.kojaro.com |
| علیبابا | www.alibaba.ir |
| فلایتیو | flightio.com |
| مستربلیط | mrbilit.com |
| قاصدک ۲۴ | ghasedak24.com |
| خرید بلیط | www.payaneha.ir |
| خرید بلیط اتوبوس | www.safar724.com |
| حملونقل ریلی رجا | www.raja.ir |
| چارتر | www.charter.ir |
| تیوال | www.tiwall.com |
| ایران تیک | www.irantic.com |
پزشکی و سلامت
| نام | نشانی |
|---|---|
| دکترتو | doctoreto.com |
| دکتر ساینا | drsaina.com |
| نوبت آی آر | nobat.ir |
| سلامتی ۲۴ | salamati24.com/fa |
| دکتردکتر | drdr.ir |
| دکتریاب | doctor-yab.ir |
خدمات بانکی و پولی
| نام | نشانی |
|---|---|
| آپ | asanpardakht.ir |
| 780 | www.app.780.ir |
| 724 | www.724.ir |
| همراه کارت | hamrahcard.ir |
| سکه | sekeh.behpardakht.com |
بورس و اوراق بهادار
| نام | نشانی |
|---|---|
| سامانه بورس و اوراق بهادار | www.seo.ir |
| شركت مديريت فناوری بورس تهران | www.tsetmc.com |
| کارگزاری مفید | www.emofid.com |
سایتهای کاریابی
| نام | نشانی |
|---|---|
| کاربانک | karbank.ir |
| جابینجا | jobinja.ir |
| ای استخدام | e-estekhdam.com |
| استختام | estekhtam.com |
| ایران استخدام | iranestekhdam.ir |
| کاربوم | karboom.io |
| ایران تلنت | irantalent.com |
| جاب ویژن | jobvision.ir |
| سیویتو | civito.co |
ایمیل
| نام | نشانی |
|---|---|
| ایران | mail.iran.ir |
| چاپار | chmail.ir |
| میلفا | mailfa.com |
دیکشنری
| نام | نشانی |
|---|---|
| دیکشنری آبادیس | www.dictionary.abadis.ir |
| ترگمان | www.targoman.ir |
| فرازین | www.faraazin.ir |
ورزشی
| نام | نشانی |
|---|---|
| سایت نود | www.90tv.ir |
| ورزش ۳ | www.varzesh3.com |
| طرفداری | www.tarafdari.com |
آپلود فایل
| نام | نشانی |
|---|---|
| پیکوفایل | www.picofile.com |
| پارسا اسپیس | www.parsaspace.com |
| trainbit | www.trainbit.com |
نیازمندیها
| نام | نشانی |
|---|---|
| دیوار | www.divar.ir |
| شیپور | www.sheypoor.com |
دانشگاهها
| نام | نشانی |
|---|---|
| دانشگاه آزاد اسلامی | www.iau.ac.ir |
| دانشگاه تهران | www.ut.ac.ir/fa |
| دانشگاه شریف | www.sharif.ir |
| دانشگاه خواجه نصیر | www.kntu.ac.ir |
| دانشگاه پیام نور | www.pnu.ac.ir |
| دانشگاه شهید بهشتی | www.sbu.ac.ir |
| دانشگاه علوم پزشکی تهران | www.tums.ac.ir |
| دانشگاه امیر کبیر | www.aut.ac.ir |
کاربردی
| نام | نشانی |
|---|---|
| زمان، تاریخ و اوقات شرعی | www.time.ir |
| سازمان هواشناسی کشور | irimo.ir |
| آچاره (خدمات و تعمیرات منزل) | achareh.ir |
بانک مقاله و مجلات تخصصی
| نام | نشانی |
|---|---|
| رشد | www.roshd.ir |
| ایرانداک | www.irandoc.ac.ir |
| نورمگز | www.noormags.ir |
مجددا لازم به ذکر است که این مطلب صرفا بهمعنای توصیهی زومیت به استفاده و جایگزینی سرویسهای داخلی برای کاربران نیست و برای رفع نیازهای کاربران در شرایط خاص تهیه شده است.
بسیاری از ما از سیستمعامل ویندوز ۱۰ استفاده میکنیم و شاید برخی اوقات از کندی آن گلایهمند باشیم. در این مقاله با ۱۹ روش برای افزایش سرعت و کارایی ویندوز ۱۰ آشنا میشویم.
مایکروسافت در سال ۲۰۱۵ از آخرین نسخهی سیستمعامل رومیزی محبوب خود، ویندوز ۱۰ پرده برداشت. طی ۴ سال گذشته، این غول فناوری بهطور مداوم سیستمعامل خود را بهبود بخشیده و سریعتر کرده است و از طرفی در این چندسال شاهد پیشرفتهای سختافزاری نیز بودهایم. اما در نهایت عملکرد ویندوز ۱۰ به دلایل مختلفی میتواند کند شود. سازگاری، باگها، ویروسها و بدافزارها و سختافزار از جمله دلایل این اتفاقات هستند.
اگر یک سیستم کند دارید لزوما نیازی به تعویض آن نیست؛ تنها چند نرمافزار ساده و تغییر سختافزاری لازم است تا ویندوز ۱۰ شما را حسابی سریع کند.
در این راهنما ۱۹ روش مختلف برای افزایش سرعت و بهبود کارایی سیستم معرفی میکنیم. بیشتر این ابزارها رایگان بوده و از این حیث جای نگرانی نیست.
برای دسترسی سادهتر به این روشها میتوانید از فهرست زیر استفاده کنید.
با محدود شدن دسترسی کاربران ایرانی به خدمات بینالمللی، سرویسدهندههای داخلی نیز برای برطرف کردن نیازهای ضروری کاربران خود با مشکل روبهرو هستند.
.: Weblog Themes By Pichak :.