بلاروس به اولین کشوری در جهان تبدیل شده است که پشتیبانی از IPv6 را بهصورت قانونی اجباری کرده است. از اول ژانویهی سال ۲۰۲۰ ، کلیهی ارائه دهندگان خدمات اینترنت بلاروس باید از پروتکل IPv6 در شبکهی خود پشتیبانی کنند و آدرس IPv6 را برای همه کاربران صادر کنند. این قانون در ۱۸ سپتامبر توسط رئیس جمهور بلاروس، الكساندر لوكاشنكو به تصویب رسید.
با وجود اینکه بلاروس یک کشور اروپای شرقی و عضو بلوک اتحاد جماهیر شوروی سابق است، اما دارای یکی از جدیدترین و مدرنترین زیرساختهای اینترنت در قارهی اروپا است و شرکتهای ارائه دهندهی خدمات اینترنت محلی آن، از مدتها قبل در حال آزمایش پشتیبانی IPv6 بودند.
در حال حاضر، میزان استفاده از IPv6 در بلاروس بهطور متوسط حدود ۱۵٪ است؛ که این آمار کمتر از میانگین ۲۹٪ جهانی است. با این حال، نرخ پذیرش در طول آزمایشهای گذشته گاه بیش از ۳۰٪ افزایش یافته است. با شروع سال جدید انتظار میرود پذیرش IPv6 رشد بیشتری پیدا کند؛ زیرا ISPهای محلی این کشور باید پشتیبانی از همه اتصالات را فعال کنند.

مقالههای مرتبط:
پس از فعال شدن IPv6، دو آدرس اینترنتی IPv4 و IPv6 به مشترکین اختصاص داده میشود و اتصالات در صورت امکان بیشتر با استفاده از IPv6 انجام میشوند.
پروتکل IP با اختصاص آدرسهایی به دستگاههای متصل به اینترنت کار میکند. پروتکل IPv4 آدرس های IP را با فرمت ۳۲ بیتی پشتیبانی میکند؛ در حالی که IPv6 از آدرس های ۱۲۸ بیتی پشتیبانی میکند.
پروتکل IPv6 که بهعنوان جایگزینی برای پروتکل IPv4 طراحی شده است، در سال ۲۰۱۷ رسما بهعنوان استاندارد اینترنت تصویت شد. تقریبا تمامی ۴.۳ میلیارد فضای آدرس دهی موجود IPv4 پر شده است.
از زمان تصویب IPv6، شرکتهای ارائه دهندهی خدمات اینترنت در سرتاسر جهان و سازندگان دستگاههای ارتباطی پشتیبانی خود را از IPv6 آغاز کردهاند. کُند بودن روند پیشرفت و متداول شدن IPv6 مربوط به شرکتهای ارائه دهندهی خدمات اینترنت است.
وانهای حمام پر از آب سرد که حتی گاهی اوقات حاوی قالبهای یخ هستند، یک منظرهی عادی در اتاقهای تمرین ورزشکاران حرفهای و برخی از سالنهای ورزشی است. بسیاری از ورزشکاران تفریحی نیز پس از تمرین شدید، از حمام یخ استفاده میکنند.
اما براساس نتایج یک مطالعه جدید، خیس شدن در آب سرد پس از تمرینات وزنهبرداری میتواند روی نحوهی پاسخ عضلات به تمرینهای ورزشی اثر بگذارد و منجر به رشد کمتر ماهیچه شود. این مطالعه تأکید میکند که انتخاب روش بازیابی (ریکاوری) پس از تمرین، ممکن است روی آنچه که از تمرین بهدست میآوریم، تأثیرگذار باشد و گاهی این تأثیر درجهت مورد نظر ما نباشد.
کسی نمیگوید که حمام یخ چیز دلپذیری است؛ این کار میتواند حس دردناکی با خود بههمراه داشته باشد اما طرفداران این روش معتقدند که آب سرد موجب کاهش التهاب و درد عضلات پس از ورزش میشود و با کاهش آسیب عضلانی به ورزشکاران اجازه میدهد که زودتر به تمرین کامل بازگردند و موجب ایجاد تغییراتی در بافت میشود که در هایپرتروفی یعنی رشد عضله نقش دارد. اگرچه در سالهای اخیر برخی مطالعات نشان دادهاند که حمام یخ پس از ورزش ممکن است به شیوهای که طرفداران آن پیشبینی میکنند، تأثیر نداشته باشد. برخی از مطالعات تفاوتی را در افزایش عملکرد و رشد ماهیچه بین ورزشکارانی که پس از ورزش حمام یخ میگرفتند با آنهایی که چنین کاری نمیکردند، مشاهده نکردهاند. حداقل یک آزمایش نشان داده است که هرگونه تأثیر مثبت جسمی حاصل از خیس شدن در آب سرد ناشی از اثر دارونما است.

سوالات زیادی درمورد اثر این حمامها وجود داشته است؛ اینکه وقتی عضلات در آب سرد قرار میگیرند، در سطح مولکولی چه اتفاقی میافتد و اینکه آن اثرات مولکولی چه تأثیری روی اثربخشی تمرینهای بعدی دارند. برای مطالعهی جدیدی که در مجلهی Journal of Applied Physiology منتشر شده است، دانشمندان تصمیم گرفتند از گروهی از داوطلبان بخواهند تا حمام یخ را امتحان کنند تا پژوهشگران بتوانند وضعیت عضلات آنها را مورد بررسی قرار دهند. پژوهشگران کار خود را با ۱۶ مرد جوان سالمی آغاز کردند که قبل از آغاز آزمایش، تمرین وزنهبرداری انجام نمیدادند. آنها قدرت عضلانی فعلی و ترکیب بدنی آنها را مورد آزمایش قرار دادند که سپس آنها را به دو گروه تقسیم کردند. دانشمندان قبل و پس از نخستین جلسه، از بافت عضلهی پای ورزشکاران نمونهبرداری کردند. سپس شرکتکنندگان به مدت هفت ماه و هر هفته سه بار تمرین میکردند. در پایان هر جلسه، نیمی از شرکتکنندگان بهمنظور بازیابی بهمدت ۱۵ دقیقه آرام مینشستند اما گروه دیگر بهمدت ۱۵ دقیقه در آب سردی با دمای حدود ۱۰ درجه قرار میگرفتند. پس از آخرین تمرین، دانشمندان مجددا از عضلهی آنها نمونهبرداری کرده و قدرت عضله و ترکیب بدنی شرکتکنندگان مورد بررسی قرار دادند. آنها سپس بافت عضلانی آنها را در سطح میکروسکوپی مورد بررسی قرار داده و دو گروه را با هم مقایسه کردند. بهطور کلی، اعضای هر دو گروه قویتر شده بودند اما جدای این تشابه ظاهری، آنها ازنظر بافتی با هم اختلاف پیدا کرده بودند.
مقالههای مرتبط:
ماهیچهها از فیبرهای بلندی تشکیل شدهاند که در پاسخ به تمرینهای ورزشی رشد کرده و حجیم میشوند. همانطور که انتظار میرفت، تمام مردان شرکتکننده در آزمایش پس از هفت هفته وزنهبرداری، دارای فیبرهای عضلانی بزرگتری شده بودند. اما افزایش در اندازهی فیبرهای عضلانی درمیان کسانی که پس از ورزش مینشستند، نسبتبه کسانی که حمام یخ میگرفتند، بیشتر بود. تعجبآورتر اینکه کسانی که در آب سرد قرار میگرفتند، نسبتبه گروه دیگر، ترکیب بیوشیمیایی متفاوتی در عضلات خود داشتند. عضلات آنها حاوی سطوح پایینتری از پروتئینی بود ک موجب تحریک رشد عضلات میشود و مقادیر بالاتری از پروتئینی که در تجزیهی بافت نقش دارد، در عضلات آنها دیده میشد. آرون پترسن نویسندهی مطالعه میگوید:
بهنظر میرسید که عضلات افرادی که حمام سرد گرفته بودند، نسبتبه گروه دیگر از ورزشکاران، آمادگی بازیابی کمتر و رشد آهستهتری داشته باشد.
پترسن و همکارانش گمان میکنند که غوطهور شدن مکرر در آب سرد شاید موجب آغاز واکنشهای متابولیکی پیچیدهای درون بدن شود که بهجای اینکه موجب رشد عضلات شود، در جهت گرم نگاه داشتن عضلات عمل کند. اما برای تأیید این تئوری لازم است پژوهشهای بیشتری انجام شود.
البته این مطالعه کوچک بود و تنها شامل مردان جوان و تمرینات وزنهبرداری میشد، بنابراین شاید این یافتهها درمورد زنان، افراد مسنتر یا ورزشکارانی که به دیگر ورزشها مشغولند، صدق نکند. پترسن میگوید:
اگر افراد مایل به ساخت عضله نباشند، شاید حمام یخ پس از وزنهبرداری مفید باشد. اما براساس مطالعهی ما و پژوهش گذشته، برای کسی که میخواهد با انجام تمرینهای ورزشی عضلات قدرتمندتری داشته و عضلات او بیشتر رشد کند، روش غوطهور شدن در آب سرد پس از تمرینهای وزنهبرداری توصیه نمیشود.
بسیاری از مالکان فورد F-150 در مورد برخورد سنگ ریزه به شیشهی اتومبیلشان نگرانی دارند. در پاسخ به این نگرانی شرکت کورنینگ با همکاری هایپرفورمنس پروژهای را آغاز کرده است تا شیشهی گوریلا گلس را برای پر فروشترین خودروی بازار ایالات متحده تولید کنند. اگر در مورد شیشههای گوریلا گلس اطلاعاتی ندارید، باید اشاره کنیم که این شیشه در تلفنهای همراه هوشمند کاربرد زیادی دارد و در مقایسه با شیشههای معمولی مقاومت بیشتری در برابر شکستگی و خراش از خود نشان میدهد. همچنین میتوانید این مقالهی زومیت دربارهی گوریلا گلس و تفاوت بین نسخههای آن را مطالعه کنید. در این پروژه هدف این است که از شیشههای مشابهی در خودروها استفاده شود تا دیگر برخورد سنگ ریزه نتواند در شیشه خراش و شکستگی ایجاد کند. این شیشه قابلیت استفاده در هر نوع خودرویی را دارد؛ ولی بیشتر در وانتهای آفرودی مثل فورد F-150 استفاده خواهد شد.

به گزارش CNET قیمت شیشهی فورد F-150 در حال حاضر بین ۴۰۰ تا ۵۰۰ دلار بدون احتساب دستمزد نصب است. این مبلغ همچنین با توجه به اینکه خودرو به حسگر باران مجهز باشد یا نه، میتواند مقداری تغییر کند. برای مقایسه قیمت شیشهی گوریلا برای این خودرو ۹۰۰ دلار بدون هزینهی نصب است. گرچه این قیمت بهطرز قابل توجهی بیشتر است، ولی اگر کسی خودرو را در شرایط کارگاهی یا آفرودی استفاده میکند، چنین هزینهای برایش ارزش خواهد داشت. استفاده از گوریلاگلس بهخصوص برای مالکان F-150 راپتور که با خودروی خود زیاد به آفرود میروند، سرمایهگذاری خوبی محسوب میشود.

مقالههای مرتبط:
فورد پیش از این نیز در خصوص استفاده از شیشهی گوریلا گلس با کورنینگ همکاری کرده بود. سوپر اسپرت فورد GT جدید که در کارخانهی Multimatic فورد در کانادا تولید میشود نیز بهصورت استاندارد از شیشهی مقاوم استفاده میکند. گروه فیات کرایسلر نیز شیشهی گوریلا را بهصورت یک آپشن برای جیپ رانگلر جدید عرضه میکند.
استارتاپ سازندهی خودروهای الکتریکی کانو (Canoo) که قبلا با نام EVelozity شروع به کار کرده بود، بهتازگی از جدیدترین محصول خود رونمایی کرد. خودروی جدید این شرکت نمونهای کاملا قابل تولید است و پیشبینی میشود که تا سال ۲۰۲۱ وارد بازار شود. این خودرو کانو نام دارد و یک ون کاملا الکتریکی است. کانو بهصورت اجارهی ماهیانه در اختیار مشتریان قرار خواهد گرفت و هزینهی ماهیانه به جز کرایهی خودرو شامل تمامی سرویسها، شارژ و بیمه نیز میشود.

طراحی این ون را ریچارد کیم بر عهده داشته است که از کارهای قبلی او میتوان به بیامو i3 و i8 اشاره کرد. وی همچنین نقشی کلیدی در طراحی خودروی فارادی فیوچر داشت که در سال ۲۰۱۷ رونمایی شده بود. ریچارد کیم، خودروی کانو را محصولی میداند که دقیقا مورد نیاز بسیاری از مردم است و برخلاف بسیاری از خودروهای الکتریکی که در کلاس کراساورها یا خودروهای اسپرت تولید میشوند، در این مدل فقط و فقط به فضای جادار داخلی فکر شده است.

مقالههای مرتبط:
از نظر ظاهری تمام کابین خودرو با شیشه احاطه شده است. جلو و عقب این ون نیز طراحی تقریبا یکسان دارند. به نظر میرسد که کانو خودروی خیلی زیبایی نباشد؛ ولی طراحی آن بسیار کاربردی است. درون کابین صندلیهای نیمکتی منحنی تعبیه شدهاند که همگی دارای روکش چرمی هستند. دو صندلی جلویی هم قابلیت چرخش دارند تا رودر روی سرنشینان پشتی قرار گیرند. بهگفتهی کانو این خودرو به تمامی سخت افزارهای لازم مربوط به خودروهای کاملا خودران مجهز خواهد شد. البته خودرویی که در تصویر دیده میشود دارای فرمان و پدالهای گاز و ترمز نیز است.

زیرِ پوستهی این خودرو از یک پلتفرم ماژولار استفاده شده است که در حداقل دو خودروی دیگر از این خودروساز استفاده خواهد شد. موتور الکتریکی که در عقب خودرو نصب شده میتواند ۳۰۰ اسببخار قدرت تولید کند. باتری ۸۰ کیلووات ساعتی این خودرو نیز میتواند شعاع حرکتی ۴۰۲ کیلومتر را با هر بار شارژ فراهم کند.
اقیانوسهای جهان مدتها است که ازطریق جذب گرما و کربندیاکسید موجود در اتمسفر با تغییرات اقلیمی مبارزه میکنند. اما براساس گزارش جدید سازمان ملل، این وضعیت در حال تغییر است و پیامدهای ویرانکنندهای برای بشر بههمراه دارد. سرعت گرم شدن اقیانوسها از اوایل دههی ۱۹۹۰ دو برابر شده است و امواج گرمای دریایی روزبهروز بیشتر و شدیدتر میشوند. این روندها در حال تغییر اکوسیستمهایی دریایی هستند و موجب ایجاد طوفانهای قویتر میشوند. از آنجایی که اقیانوسها کربندیاکسید را جذب میکنند، اسیدیتر میشوند و این موضوع ازنظر بقای صخرههای مرجانی و صید جانوران دریایی تهدیدکننده است.
گزارش ویژهی مجمع بینالمللی تغییرات اقلیمی (IPCC) هشدار میدهد که بدون کاهش شدید در انتشار گازهای گلخانهای ماهیگیری با مشکل مواجه خواهد شد، میانگین قدرت طوفانها افزایش پیدا خواهد کرد و افزایش سطح آب دریا موجب بالا رفتن خطر سیلاب در مناطق کمارتفاع در سراسر جهان خواهد شد. کو بارت، نایب رئیس IPCC میگوید:
اقیانوسها نمیتوانند این میزان انتشار گازهای گلخانهای انسانی را تحمل کنند. پیامدهای این موضوع برای طبیعت و انسان بسیار شدید است.
بیش از ۱۰۰ دانشمند از ۳۰ کشور جهان در این گزارش مشارکت داشتند. IPCC در ۲۵ سپتامبر در نشستی که در موناکو برگزار شد، دررابطهبا این موضوعات، یک گزارش ۴۲ صفحهای منتشر کرد.

طبق پیشبینی گزارش مذکور، اگر انتشار گازهای گلخانهای متوقف نشود، سطح آب دریا تا سال ۲۱۰۰ به اندازهی ۱/۱ متر افزایش پیدا خواهد کرد. این مقدار حدود ۱۰ سانتیمتر بیشتر از آخرین برآورد IPCC است که درسال ۲۰۱۳ منتشر شد. ریچارد آلی زمینشناس دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا میگوید که آخرین گزارش درمورد پیشبینی میزان افزایش سطح آب دریا محافظهکارانه است. دلیل این امر آن است که دانشمندان هنوز درمورد این موضوع که چه زمانی افزایش دما موجب سقوط ناگهانی صفحات یخی بهخصوص در جنوبگان غربی میشود، مطمئن نیستند. اگر این اتفاق بیفتد، سطح دریا سریعتر از آخرین برآورد IPCC افزایش خواهد یافت. آلی میگوید:
مقالههای مرتبط:
افزایش سطح دریا میتواند از این مقدار کمی کمتر، کمی بیشتر یا بسیار بیشتر باشند. اما چندان کمتر از این پیشبینی نخواهد بود.
در این گزارش آمده است که افزایش در سطح آب دریا موجب افزایش خطر سیلاب در جریان طوفانها خواهد شد و جزر و مدهای مرتفع بیشتر و شدیدتری رخ خواهند داد. تا سال ۲۰۵۰، حوادث سیلابی که اکنون یک بار در قرن رخ میدهد، حتی اگر از میزان تولید گازهای گلخانهای بهطور قابلتوجهی کاسته شود، در بسیاری از شهرها و جزایر بهطور سالیانه رخ خواهند داد.
اما این گزارش بر این مسئله نیز تأکید میکند که انسان میتواند اثرات شدید حاصل از تغیرات اقلیمی را کاهش دهد. سطح آب دریا بسته به اینکه کشورها تا چه حد از میزان انتشار گازهای گلخانهای خود بکاهند، تا سال ۲۳۰۰ حدود ۰/۶ تا ۵/۴ متر افزایش پیدا خواهد کرد.
طبق برآورد ذکرشده در نسخهی پیشنویس گزارش ویژه، تا سال ۲۱۰۰، افزایش سطح آب دریا میتواند موجب جابهجایی ۲۸۰ میلیون نفر شود. مایکل اوپنهایمر دانشمندان علم اقلیمشناسی دانشگاه پرینستون درنیوجرسی میگوید IPCC این رقم را از تجزیهوتحلیل نهایی حذف کرده است زیرا دانشمندان معتقد بودند که یافتههای مطالعهی قبلی را بد تفسیر کردهاند.

اگر انتشار گازهای گلخانهای همچنان افزایش پیدا کند، سطح آب دریا تا سال ۲۱۰۰ حدود ۱/۱ متر افزایش خواهد یافت
گزارش IPCC همچنین سرنوشت یخهای زمین را دنبال میکند که گفته میشود کاهش آنها در دهههای آینده همچنان ادامه دارد. در شمالگان، جایی که یخ دریا هر تابستان ذوب شده و هر زمستان مجدد تشکیل میشود، حداقل میزان یخ سالیانهی تابستان از سال ۱۹۷۹ به بعد، در هر دهه، حدود ۱۳ درصد کاهش داشته است.
IPCC میگوید این میزان از تغییر احتمالا طی هزار سال گذشته بیسابقه بوده است. درحدود ۲۰ درصد از لایهی منجمد خاک در شمالگان در معرض خطر ذوب شدن قرار گرقته است و تا پایان قرن، این منطقه میتواند تا نیمی از منطقهی شمالگان که با دریاچههای کوچکی پوشانده شده است، افزایش یابد. تا سال ۲۱۰۰، مناطق کوهستانی دارای یخچالهای کوچک، از آند تا اندونزی، حدود ۸۰ درصد از یخ خود را از دست میدهند.
بارت میگوید پیام مهم این گزارش آن است که تغییرات اقلیمی روی آب مرتفعترین قلههای زمین و نیز آب موجود در اعماق اقیانوسها تاثیرگذاشته و موجب تغییر اکوسیستمها میشود. بدون کاهش شدید در انتشار گازهای گلخانهای، کل زیستتودهی جانوران دریایی تا سال ۲۱۰۰ تا ۱۵ درصد کاهش خواهد یافت و این موضوع موجب کاهش میزان صید ماهیگیران تا ۲۴ درصد خواهد شد. کتی میلز اکولوژیست شیلات مؤسسهی پژوهشی خلیج مین در پورتلند میگوید چنین تغییراتی هماکنون در بسیاری از مناطق در حال وقوع هستند. برای مثال، در اقیانوس اطلس شمالی، افزایش دما موجب شده است هونهنگان بهدنبال آبهای سردتر به سمت شمال بروند و این امر موجب افزایش احتمال گیر افتادن این جانوران در دامها میشود. جین لوبچنکو اکولوژیست دریایی دانشگاه اورگن میگوید:
این تغییرات اقیانوسی بهمعنای مشکلات بزرگی برای آیندهی انسانها است.

ترویج انرژیهای تجدیدپذیر و ماهیگیری پایدار، کاهش انتشارات حاصل از حملونقل دریایی و محافظت از اکوسیتمهای ساحلی میتواند موجب کاهش انتشارات کربنی و محدود کردن اثر تغییرات اقلیمی شود. لوبچنکو میگوید این اقدامات همچنین موجب تقویت اقتصادهای ساحلی میشود و به رهایی مردم از فقر کمک میکند. واقعیت این است که اقیانوس ازنظر حل بسیاری از مشکلات نقش محوری دارد. این وضعیت کاملا جدی و وخیم است اما (در صورت انجام اقدامات مؤثر) خالی از امید نیست.
کبد بهعنوان دومین عضو بزرگ بدن انسان شناخته شده است و در سمت راست شکم قرار دارد. این عضو دستگاه گوارش حدود ۱.۳ کیلوگرم وزن دارد و نقش یک فیلتر تصفیهکن را برای تمام غذاها و نوشیدنیها، قبل از ارسال آنها به باقی نقاط بدن را ایفا میکند. در حالت عادی شما نمیتوانید کبد خود را با لمس کردن احساس کنید؛ زیرا اطراف آن با دندههای قفسهی سینه محافظت میشود. کبد از جمله اندامهایی است که قابلیت ترمیم خود بهطور طبیعی را دارد. ضمن اینکه در صورت از بین رفتن جزئی از کبد، امکان رشد دوبارهی آن وجود دارد؛ به همین دلیل افراد میتوانند بخشهایی از کبد خود را به بیماران نیازمند اهدا کنند. هر چند که در بیمارستانها و مراکز درمانی، ترجیح داده میشود که اهداکنندهی کبد، مرگ مغزی شده باشد.

بیماری کبد چرب، فقط کبد را درگیر نمیکند؛ ممکن است بیشتر افرادی که به این بیماری مبتلا میشوند، تا آخر عمر با مشکل کبدی جدی مواجه نشوند؛ اما مستعد ابتلا به مشکلاتی مانند فشار خون بالا، قند خون، سکتههای قلبی و مغزی و نارسایی کلیه باشند. بعضی موارد میتواند باعث اختلال در عملکرد کبد شود که در ادامه به آنها اشاره خواهد شد.
کبد چرب چیست؟
کبد چرب نوعی بیماری کبدی است که در اثر بزرگ شدن کبد بر اثر تجمع چربی در سلولهای آن بروز پیدا میکند. طبیعتا چربی در کبد هر انسانی وجود دارد؛ اما اگر چربی کبدی بیش از ۵ درصد باشد، فرد مبتلا به کبد چرب خواهد بود. بیماری کبد چرب در دو حالت کبد چرب الکلی و کبد چرب غیر الکلی وجود دارد. کبد چرب الکلی همانطور که نامش پیدا است در اثر مصرف بیرویهی نوشیدنیهای الکلی ایجاد میشود؛ اما دلایل ابتلا به کبد چرب غیر الکلی ناشی از مواردی مانند دیابت، چاقی و سوء تغذیه شناخته شده است.

نوع دیگر کبد چرب مربوط به کبد چرب دوران بارداری است که میتواند با نارسایی کبدی، اختلالات کلیوی، عفونت شدید و خونریزی همراه باشد. بعضی دانشمندان عملکرد هورمونها را دلیل ابتلای به کبد چرب بارداری عنوان کردهاند. بهطور میانگین، ۲۵ درصد مردم جهان مبتلا به این بیماری هستند. ضمن اینکه حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد مردم ایالات متحده به بیماری کبد چرب مبتلا هستند و البته بیشتر آنها اطلاعی از شرایط کبدی خود ندارند؛ زیرا کبد چرب بسیار تدریجی و آهسته رشد میکند.
دلایل ابتلا به کبد چرب
در سلولهای کبد انسان، مادهای به نام گلیکوژن ساخته میشود که در مواقع مورد نیاز در بدن آزاد میشود. قند موجود در مواد غذایی توسط کبد به گلیکوژن تبدیل میشود. چنانچه عملکرد کبد مختل شود، اسیدهای چرب انباشته شده و کبد، چرب خواهد شد.
مقالهی مرتبط:
در اکثر موارد، چاقی، اختلال در چربی خون و کم تحرکی از عوامل ابتلا به بیماری کبد چرب هستند، اما موارد دیگری مانند دیابت، مصرف مشروبات الکلی، تغذیهی ناسالم، مصرف برخی داروهای ضدتشنج و بیماریهای مزمن هم در بروز کبد چرب تأثیرگذار خواهند بود. دلایل مختلفی برای ابتلای به کبد چرب معرفی شده است که میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
چاقی بیش از حد
چاقی میتواند باعث تجمع سطح کمی از انباشتگی چربی کبدی شود. معمولا ۳۰ تا ۹۰ درصد از افراد بسیار چاق به کبد چرب مبتلا هستند. وقتی وزن افراد از حد نرمال خود فاصلهی زیادی میگیرد و تحرک چندانی از خود نشان نمیدهند، لوزالمعده نمیتواند انسولین کافی برای کنترل میزان قند و چربی (کلسترول) خون را تولید کند.

کبد هم که به فرایند کنترل چربی و قند کمک میکند، دچار استهلاک شده و چربی اضافی را در سلولهای خود ذخیره میکند. چنانچه این تجمع چربی افزایش پیدا کند، بافتهای کبد متورم شده و آسیب میبیند. پیشروی این آسیبها منجر به سیروز کبدی خواهد شد که در ادامه به توضیح آن خواهیم پرداخت.
چربی زاید دور شکمی
در افراد سالم و حتی لاغر، چربی بالای پیرامون شکم میتواند منجر به کبد چرب شود. از آنجا که کبد در ناحیهی سمت راست شکم قرار دارند، چربیهای تجمعیافته در این قسمت میتواند به سلولهای کبدی هم آسیب برساند.
مقاومت به انسولین
مقاومت به انسولین در کبد باعث میشود که سطح قندخون بالا رفته و احتمال تجمع چربی در کبد افزایش پیدا کند. از آنجا که سلولها توانایی پاسخ مناسب به انسولین را ندارند، خطر ابتلا به دیابت و کبد چرب بالاتر میرود.
مصرف بالای کربوهیدراتهای تصفیه شده
مصرف مداوم کربوهیدراتهای تصفیه شده، حجم چربی انباشته در کبد را افزایش میدهند؛ بهخصوص در مواردی که مصرفکنندگان جزو افراد بسیار چاق یا مقاوم به انسولین باشند.

کربوهیدراتهای تصفیه شده بهعلت ساختار سادهای که دارند، سریع هضم شده و به قند و چربی تبدیل میشود؛ تمام مواد قندی مانند قند و شکر، شربت های شیرین، آبمیوههای صنعتی و همچنین مواد نشاستهای مانند آرد سفید، برنج سفید و پاستا حاوی کربوهیدراتهای تصفیه شده هستند و مصرف بیش از اندازهی آنها میتواند خطر ابتلا به کبد چرب را افزایش دهد. سوسیس و کالباس هم حاوی مقادیر بالایی از نشاستههای تصفیه شده هستند.
مصرف بیش از حد نوشیدنیهای شیرین
نوشیدنیهای شیرین مانند نوشابههای معمولی و انرژیزا، دارای مقادیر بالایی از فروکتوز هستند که میتواند باعث تجمع چربی در کبد کودکان و بزرگسالان شود.
مصرف بعضی داروها
مصرف داروهای درمان روماتیسم، کورتونها و داروهای حجیم کنندهی عضلات در بدنسازی، از جمله عواملی هستند که زمینهی ابتلا به کبد چرب را فراهم میکنند.
علایم کبد چرب
در حالت کلی علایم کبد چرب بهویژه در مراحل ابتدایی بیماری خاموش بوده و فرد مبتلا مشکل خاصی مشاهده نمیکند. با پیشرفت این بیماری، علایم کبد چرب محسوستر شده و پررنگتر میشود.

احساس خستگی، کاهش وزن و اشتها، بیحالی و ضعف، حالت تهوع و استفراغ، مشکلات تمرکز، درد قسمت راست شکم، تغییر رنگ گردن یا زیر بغل، زردی پوست و قرنیهی چشم از جمله علایمی هستند که در کبد چرب خود را نشان میدهند.
کبد چرب ناشی از مصرف الکل
کبد چرب الکلی بهعنوان ALD شناخته میشود. مصرف بیش از حد الکل باعث تولید ترکیبی به نام دینوکئوتید آدنین نیکوتینامید پروتونیتد شده که از اکسیداسیون های اسیدهای چرب بدن جلوگیری میکند؛ ضمن اینکه این ترکیب سنتز تریگلیسیرید را افزایش میدهد که تمامی این عوامل میتواند به بروز کبد چرب کمک کند.
ابتلای به کبد چرب، حتی پس از مصرف کوتاهمدت الکل هم میتواند اتفاق بیافتد. با این حال، کبد چرب الکلی قابل پیشگیری است؛ ضمن اینکه با توقف مصرف الکل، علایم آن برطرف خواهد شد. چنانچه فرد مبتلا به کبد چرب الکلی، به مصرف الکل ادامه دهد، با این مشکلات مواجه خواهد شد:
بزرگ شدن کبد
بزرگتر شدن کبدن معمولا علایم خاصی از خود نشان نمیدهد؛ اما در مواردی میتواند با درد در ناحیهی سمت راست شکم همراه باشد.
هپاتیت الکلی
در این حالت کبد متورم شده و بهصورت علایمی مانند تب، حالت تهوع، استفراغ، درد شکم و زردی در شخص مبتلا خود را نشان خواهد داد.
سیروز الکلی
سیروز الکلی باعث زخمی شدن بافتهای کبد خواهد شد. این حالت هم میتواند همان علایم هپاتیت الکلی را از خود نشان دهد:
- آب آوردگی شکم (پزشکان به این وضعیت، آسیت میگویند.)
- بالا رفتن فشار خون در ناحیهی کبد
- خونریزی از بدن
- سردرگمی و تغییرات خلق و خو
- بزرگ شدن طحال
- نارسایی کبدی که در مواردی میتواند منجر به مرگ شود
کبد چرب الکلی در صورت بدتر شدن شرایط میتواند به هپاتیت الکلی تبدیل شود و چنانچه شرایط وخیمتر شود، هپاتیت الکلی میتواند به سیروز منجر شود.
انواع کبد چرب
از نقطه نظر میزان پیشرفت بیماری، کبد چرب به ۴ درجه تقسیمبندی میشوند که هر کدام از انواع بیماریهای کبد چرب علایم و راهکارهای درمانی مربوط به خود را دارد:

کبد چرب درجه ۱: کبد چرب ساده (اﺳﺘﺌﺎﺗﻮز)
در این حالت، مقداری چربی اضافی در سلولهای سطح خارجی کبد انباشته شده است؛ کبد چرب درجه۱ معمولا به دلایلی مانند تغذیهی ناسالم و مصرف غذاهای پرچرب و شیرین و نداشتن تحرک کافی بروز پیدا میکند. با این حال هنوز شرایط خطرناکی شروع نشده و بیمار علایم خاصی را مشاهده نمیکند. در واقع این مرحله با آزمایش خون تشخیص داده میشود؛ ضمن اینکه سونوگرافی و MRI هم قادر به تشخیص کبد چرب درجهی ۱ هستند. کبد چرب با تمام کمخطر بودنش میتواند برای افراد کهنسال مشکلآفرین باشد.
علایم کبد چرب درجه ۱
کبد چرب درجه ۱ معمولا هیچکدام از علایم کبد چرب را ندارد و بدون دارو و با پرهیز غذایی قابل درمان است. در واقع همان چکاب پزشکی که انجام میدهید، میتواند شما را متوجه وجود این موضوع کند.
کبد چرب درجه ۲: کبد چرب غیر الکلی (NASH)
بیماری کبد چرب درجه ۲ یا کبد چرب غیر الکلی بهعنوان مرسومترین بیماری مزمن در جهان شناخته شده است. در کبد چرب درجه ۲ شرایط حادتر شده و التهاب کبدی خودش را نشان میدهد.
علایم کبد چرب درجه ۲
علایم کبد چرب درجه ۲ نسبت به درجه ۱ محسوستر بوده و سریعتر خود را نشان میدهند. مصرف مشروبات الکلی میتواند یکی از عوامل مبتلا به کبد چرب درجه ۲ باشد. بسته به میزان پیشرفت کبد چرب درجه ۲ علایمی مانند درد در ناحیهی شکم، مشاهدهی کبودی در بدن، بزرگی شکم، خونریزی خودبهخودی از بینی، خستگی و خارش پوست میتواند از علایم کبد چرب درجه ۲ باشد.
کبد چرب درجه ۳: فیبروز کبدی
بعضی از افراد مبتلا به کبد چرب درجهی ۲، بیماریشان به این مرحله پیشرفت میکند؛ در این حالت بافتهای سالم کبدی زخمی میشوند و نمیتوانند به درستی کار کنند. به این ترتیب زخمهای فیبروزی شروع به پیشروی میکنند. البته در این شرایط هنوز هم بافتهای سالمی برای انجام وظایف کبد وجود دارد. هر چند که این شرایط فقط با اصلاح رژیم غذایی درمان درمان نمیشود و نیاز به راهکارهای درمانی جدیتری وجود دارد.
علایم کبد چرب درجه ۳
در کبد چرب درجه ۳، ممکن است بیمار به ناگهان بیهوش شود یا به وضعیت کما برود! همچنین ممکن است در بیماران مبتلا به کبد چرب درجه ۳ نیاز به انجام دیالیز باشد.
کبد چرب درجه ۴: سیروز کبدی
این مرحله، شدیدترین حالت کبد چرب است. در این حالت، حجم بافتهای زخمی بیشتر شده و کبد دچار مچالهگی و تورم خواهد شد. به این شرایط، سیروز کبدی گفته میشود. معمولا سیروز کبدی بعد از سنین ۵۰ تا ۶۰ سالگی اتفاق میافتد. در مواردی مشاهده شده که افراد مبتلا به سیروز کبدی دچار دیابت نوع ۲ هم هستند. آسیبهای ناشی از سیروز کبدی برگشتناپذیر خواهد بود. روند پیشرفت سیروز تدریجی بوده و پس از سالها باعث توقف کامل عملکرد کبد میشود که به این حالت نارسایی کبد میگویند. در نهایت این افراد نیاز به پیوند کبد پیدا خواهند کرد. در مواردی نادر، سیروز میتواند به سرطان کبد منجر شود.
علایم کبد چرب درجه ۴
کبد چرب درجهی ۴ یا همان سیروز کبدی، علایمی مشابه با حالتهای قبلی دارد و فرد مبتلا ممکن است دچار کاهش وزن، بیاشتهایی، ضعف، خارش، زردی پوست و دیگر موارد شود. احساس گیجی، تورم پاها و شکم و ناتوانی جنسی از جمله علایم جدی این بیماری هستند.
تشخیص بیماری کبد چرب چگونه است؟
چنانچه پزشک شما با توجه به علایمی که برای او توضیح میدهید، به بیماری کبد چرب مشکوک شود، سوالاتی در خصوص مصرف الکل، سابقهی کبد چرب در خانواده، سوابق دارویی گذشته و حال و همچنین تغییرات وضعیت بدنی از شما خواهد پرسید. چنانچه بهتازگی احساس خستگی میکنید، کماشتها شدهاید یا هر مورد ناگهانی دیگر را مشاهده کردهاید، با پزشک خود در میان بگذارید.

پزشک با استفاده از ۴ روش میتواند ابتلای به کبد چرب در شما را تأیید کند:
بررسی فیزیکی
ممکن است پزشک شما با لمس یا ایجاد فشار در ناحیهی کبد به التهاب آن پی ببرد. چنانچه کبد شما در اثر التهاب بزرگ شده باشد، قابل لمس خواهد بود؛ البته در شرایطی هم کبد شما دچار التهاب شده اما از لحاظ ابعادی بزرگتر نشده است.
آزمایش خون
در بسیاری از موارد، آزمایش خون با مشخص کردن افزایش آنزیمهای کبدی میتواند وجود این اختلال را تأیید کند. برای مثال ممکن است پزشک شما از آزمایشگاه بخواهد تا فاکتورهای آلانین آمینوترانسفراز (ALT) یا آسپارتات ترانس آمیناز (AST) را در خون شما اندازهگیری کند.
بالاتر بودن میزان این آنزیم ها از حالت استاندارد، بهمعنای التهاب کبدی هستند. البته کبد چرب، میتوانند یکی از علل مربوط به التهاب کبد باشد و هر التهاب کبدی بهمعنای کبد چرب نیست. در صورتی که آزمایش خون، التهاب کبدی را تأیید کرد، ممکن است پزشک شما روش دیگری در خصوص تشخیص علت التهاب را تجویز کند.
تصویربرداری
پزشک برای تشخیص دقیقتر نوع التهاب کبد میتواند، سونوگرافی، MRI یا سیتیاسکن را پیشنهاد دهد. روش دیگری هم به نام الاستوگرافی بافت نرم با امواج فراصوت (VCTE) وجود دارد که با بررسی سفتی بافتها، بیماری را تشخیص میدهد.
بیوپسی کبد
بیوپسی کبد بهترین روش برای تشخیص نوع و شدت بیماری کبد است. البته از این روش زمانی استفاده میشود که روشهای دیگر پاسخ قطعی در تشخیص بیماری نداده باشند. در بیوپسی کبد، پزشک با سوزن بخشی از بافت داخل کبد را جدا میکند. در این حالت، برای کاهش احساس درد در حین برداشت نمونه، مقداری بیحسی موضعی تزریق میشود. به این ترتیب، بیوپسی میتواند وجود بیوپسی کبد را تأیید کند.
درمان کبد چرب چگونه است؟

در حال حاضر هیچ داروی مشخصی برای درمان کبد چرب معرفی نشده است و تحقیقات زیادی برای کشف چنین دارویی لازم است. در بسیاری از موارد، تغییر در سبک زندگی میتواند به بهبود بیماری کبد چرب کمک کند؛ مواردی مانند قطع مصرف نوشیدنیهای الکلی، کاهش وزن و تغییر رژیم غذایی در این میان، مفید خواهند بود.
در موارد پیچیدهتر مانند سیروز لازم به مصرف دارو، جراحی و در نهایت پیوند کبدی است. از طرفی، شواهدی وجود دارد که نشان میدهد مصرف متعادل ویتامین E میتواند در پیشگیری و درمان کبد چرب مؤثر باشد.
رژیم غذایی مناسب برای کبد چرب
چنانچه مبتلا به کبد چرب هستید، لازم است این موارد را در رژیم غذایی خود لحاظ کنید:
- مواد غذایی گیاهی ماننده میوهها و سبزیجات را در رژیم غذایی خود قرار دهید.
- از مصرف کربوهیدراتهای تصفیه نشده مانند شیرینیجات، برنج سفید، نان سفید و دیگر غلات تصفیهشده خودداری کنید.
- سهم چربیهای اشباع و چربیهای ترانس را در رژیم غذایی خود محدود کنید و کمتر سراغ غذاهای سرخکردنی بروید.
- سویا را جایگزین گوشت کنید. گوشت قرمز سرشار از چربیهای اشباع است که میتواند شرایط کبد چرب را وخیمتر کند.
- از آجیلجات مانند پسته و بادام و فندق در حد اعتدال استفاده کنید.

همچنین ممکن است پزشک شما توصیه کند به منظور کاهش وزن، کالری روزانهی دریافتی خود را کاهش دهید. نتایج یک بررسی نشان داده است که کم کردن ۵۰۰ کالری از رژیم غذایی روزانه میتواند ۸ درصد از وزن بدن را در مدت سه ماه کاهش دهد که بهدنبال آن، از چربی کبد به میزان قابل توجهی کاسته خواهد شد. البته توجه داشته باشید که رژیمهای لاغری غیراصولی میتواند، یکی از دلایل وخیمتر شدن وضعیت کبد شود.
درمان کبد چرب با ورزش
ورزش یکی از کاربردیترین و سادهترین روشهای درمان کبد چرب است. ورزش مستمر بهصورت پیادهروی یا دویدن آهسته بهصورت روزانه، به همراه رعایت رژیم غذایی میتواند یکی از موثرترین راهکارهای درمانی کبد چرب باشد. بعضی از حرکات ورزشهایی مانند یوگا هم میتوانند به تنظیم چربی و کلسترول کمک کنند. از طرفی، انجام ورزشهای استقامتی، هر چند تأثیر چندانی در کاهش وزن ندارد، اما از میزان چربی کبد کم میکند.
چه کسانی در معرض ابتلا به کبد چرب هستند؟
کبد چرب میتواند در اثر تغذیهی نامناسب گریبانگیر هر فرد یا گروهی در جامعه باشد؛ با این حال، بعضی از افراد بهعلت شرایط خاص بدنی ممکن است بیش از سایرین در خطر ابتلا به کبد چرب قرار داشته باشند. برای مثال این افراد بیش از سارین در معرض ابتلا به بیماری کبد چرب هستند:
- افراد بسیار چاق
- افراد مقاوم به انسولین
- مبتلایان به دیابت نوع ۲
- زنان مبتلا به سندرون تخمدان پلیکیستیک
- زنان باردار
- افرادی که سابقه ی ابتلا به هپاتیت C داشتهاند
- افرادی که داروهایی مانند متوترکسات، تاموکسیفن و آمیودارون مصرف میکنند
- افرادی که کلسترول، تریگلیسیرید و فشار خون بالا دارند
- افراد مبتلا به سندروم متابولیک
از طرفی، نتایج تحقیقات نشان داده است که کبد چرب در زنان بین ۴۰ تا ۶۰ سال، شایعتر از مردان است. در این میان، کودکان هم در معرض بیماری کبد چرب هستند. برخلاف باور عموم که بعضی بیماریها را مختص دوران بزرگسالی میداند، کودکان هم به دلایلی مانند تغذیهی ناسالم و تحرک کم ممکن است به بیماری کبد چرب مبتلا شوند. از این رو دقت در وضعیت تغذیه و ورزش کودکان اهمیت زیادی به منظور پیشگیری از بروز این بیماری در آنها دارد.
آیا کبد چرب ژنتیکی است؟
تحقیقاتی در خصوص ژنتیکی بودن بیماری کبد چرب صورت گرفته است؛ اما نتایج قدرتمندی که بتواند این بیماری را مرتبط به ژنها بداند، کشف نشده است. با این حال در بعضی گزارشها ژنهایی مرتبط با کبد چرب معرفی شدهاند.
کبد چرب و هپاتیت
در علم پزشکی به التهاب و ورم کبد، هپاتیت گفته میشود که بسته بهشدت و نوع هپاتیت به دستههای D، C، B، A و E تقسیم میشوند. از طرفی هپاتیت میتواند ناشی از تجمع چربی در کبد باشد؛ با این حال، بیماری هپاتیت با کبد چرب متفاوت است.
در هپاتیت سلولهای کبدی تخریب میشوند، حال آنکه در کبد چرب سلولهای کبدی به سمت تخریب نمیروند. در واقع، هپاتیت حالت پیشرفتهتری از کبد چرب است و یک کبد چرب به مرور زمان میتواند به هپاتیت نوع C مبتلا شود؛ در این شرایط ویروسها هم وارد ماجرا خواهند شد! برخلاف هپاتیت که یک بیماری مسری است، امکان سرایت کبد چرب وجود ندارد.
کبد چرب و مرگ
هر چند بیماری کبد چرب در مراحل اولیه بیخطر به نظر میرسد و درمان و کنترل آن به راحتی صورت میگیرد، اما پیشرفت این بیماری میتواند منجر به مرگ افراد شود. مهمترین علت مرگ و میر کبد چرب ناشی از عوارض قلبی عروقی است. در مجموع، سالانه ۳۲۰۰۰ مرگ زودرس ناشی از بیماریهای گوارش و کبد در کشور ثبت میشود که ۵۰۰۰ مورد آن مربوط به سیروز کبدی است.
طب سنتی و کبد چرب

طب سنتی طبع کبد را گرم و تر میداند؛ از این رو برای درمان بیماریهای کبد، معمولا آن دسته از ترکیباتی را پیشنهاد میدهد که دارای طبع گرم و مرطوب باشند:
- خاکشیر یکی از راهکارهای طب سنتی برای درمان کبد چرب معرفی شده است.به طوری که مصرف دو قاشق غذاخوری از جوشاندهی خاکشیر قبل از صبحانه میتواند نقش موثری در سلامت کبد داشته باشد.
- زنجبیل هم از جمله ترکیباتی است که با افزایش میزان متابولیسم بدن و کاهش جذب چربی، نقش پیشگیریکننده از کبد چرب را دارد.
- استفاده از چاشنی زردچوبه در برنامهی غذایی میتواند باعث ذخیرهی کمتر چربی در کبد شود.
- گیاه خارمریم با نام لاتین Milk thistle هم از جمله راهکارهای بسیار قدیمی برای درمان مشکلات کبدی بوده است. این گیاه روند بازسازی سلولهای کبد را تقویت میکند.
- مصرف آب به همراه عسل هم میتواند در روند درمان کبد چرب مؤثر واقع شود.
- البته آبلیمو هم بهعلت داشتن مواد آنتیاکسیدان، تأثیر قابل توجهی در بازسازی سلولهای کبدی دارد و از جمله ترکیباتی است که طب سنتی، آن را در درمان کبد چرب پیشنهاد میدهد.
کبد چرب و سیگار
مصرف سیگار میتواند باعث پیشرفت کبد چرب شود؛ ضمن اینکه سیگار در حالت عادی هم تأثیر نامطلوبی روی کبد میگذارد. طی یک مطالعه که توسط گروهی از محققان ژاپنی صورت گرفت، تأثیر تعداد روزهای مصرف سیگار بر درصد پیشرفت کبد چرب مورد بررسی قرار گرفت. نمودار زیر این تأثیرات را نشان میدهد:

بسیاری از پزشکان، از بیماران مبتلا به کبد چرب میخواهند که در اولین اقدامات درمانی خود، سیگار را ترک کنند تا از پیشرفت بیماری جلوگیری شود. نيكوتين باعث آزادسازی واسطههای عصبي كاتكول آمين ها درخون ميشود كه اين بهدنبال آن، چربی موجود در سلولهای چربی آزاد خواهد شد.
کبد چرب و استرس
تحقیقات پژوهشگران دانشگاه جورج واشنگتن نشان داده است که استرس میتواند به خودی خود و مستقل از دیگر دلایل کبد چرب، منجر به بروز این بیماری شود. استرس باعث اختلال در یک فرایند تاشدگی پروتئینی خواهد شد؛ این فرایند در مغز انجام میشود و مختل شدن عملکرد آن منجر به بروز کبد چرب خواهد شد.
یکی از گروههایی که بیشتر در معرض ابتلا به کبد چرب هستند، افراد مبتلا به سندروم متابولیک است. شرایط این بیماری به گونهای که زمینههای لازم برای بروز کبد چرب را مهیا میکند. کنترل استرس یکی از عواملی است که برای جلوگیری از حادتر شدن شرایط سندروم متابولیک توصیه میشود.
پیشگیری از کبد چرب
یک سبک زندگی سالم نهتنها از بروز کبد چرب پیشگیری میکند، بلکه مانع از ابتلا به بیماریهای دیگر هم خواهد شد. پس اولین قدم در پیشگیری از کبد چرب، تغییر دادن سبک زندگی است.

در خصوص تغییر سبک زندگی به یک شیوهی سالم، این روشها پیشنهاد میشود:
- در صورتی که اضافهوزن دارید، اقدام به متناسب کردن وزن خود کنید. مهم نیست این فرایند چقدر زمانگیر باشد! ضمن آن که بهشدت توصیه میشود به هیچ عنوان سراغ رژیمهای لاغری سختگیرانه و افراطی نروید؛ زیرا چنین رژیمهایی میتوانند عامل ابتلا به کبد چرب باشند.
- چنانچه شغل شما ایجاب میکند، زمان زیادی از روز را پشت میز بنشینید و تحرک چندانی نداشته باشید، از ساعت بیکاریتان برای ۲۰ دقیقه پیادهروی استفاده کنید. سعی کنید در بعضی مواقع، بهجای فست فود، ورزش را جرو برنامهی تفریحی خود قرار دهید.
- از آنجا که میوهجات و سبزیجات سرشار از آنتیاکسیدان هستند، آنها را در برنامهی غذایی خود جای دهید.
- از مصرف غذاهای پرچرب خودداری کنید و نسبت به هیدروکربن دریافتی روزانه حساسیت لازم را به خرج دهید.
- قند خونتان را جدی بگیرید؛ چنانچه زمینهی ابتلای به دیابت را دارید، اقدامات لازم برای کنترل آن را انجام دهید.
همانطور که گفته شد، کبد چرب یک بیماری خاموش است که بدون زنگ هشدار خاصی افراد را مبتلا میکند. هر چند که این بیماری نوظهور است اما افراد زیادی را در سرتاسر جهان گرفتار خود کرده است. تاکنون داروی خاصی برای کبد چرب ساخته نشده است و تنها راهکار فعلی پیش رو پیشگیری و جلوگیری از پیشرفت این بیماری است.
فناوری و تمام دستاوردهای آن امروز بهعنوان عضوی جدانشدنی از زندگی ما شناخته میشوند. حوزههای متعدد خدماتی و تولیدی در سالهای اخیر توسط این پدیده متحول شدهاند. تقریبا همهی زمینههای زندگی انسان از تعاملهای اجتماعی تا خرید تحت تأثیر فناوری قرار دارد.
از میان حوزههایی که توسط فناوری متحول شدهاند، خدمات مالی هم جایگاه ویژهای دارند. در سالهای گذشته استارتاپهای متعددی در حوزهی نوظهوری بهنام فینتک (Fintech) ظهور کردهاند که از فناوری برای تسهیل فعالیتهای مالی و اقتصادی کاربران استفاده میکنند. فینتک ترکیبی از دو کلمهی خدمات مالی (Financial) و فناوری (Technology) محسوب میشود که در نام خود، حوزهی عملکرد و هدف را شرح میدهد. فینتک به کاربران امکان میدهد تا فرایندهایی همچون سرمایهگذاری، پرداخت و حتی دریافت وام را آسانتر انجام دهند.
مقالههای مرتبط:
نسل جوان امروزی از هر خدماتی مبتنی بر فناوری و خصوصا اینترنت استقبال میکنند. آنها با گوشیهای هوشمند رشد کردهاند و انجام خدمات مالی با استفاده از فناوریهایی همچون اینترنت، وب و اپلیکیشنها، میپسندند. آنها دوست دارند خدمات مالی را مانند دیگر خدمات همچون اشتراکگذاری عکس با دوستان، رزرو خدمات و درخواست شغل بهصورت مدرن و با استفاده از جدیدترین فناوریها انجام دهند. استارتاپها و دیگر فعالان حوزهی کسبوکار به این نیاز و درخواست کاربران پی بردهاند و سرمایهگذاری عظیمی روی آن انجام دادهاند.
شهرت فینتک تنها بهخاطر رویکرد جدید آن به خدمات مالی نیست. این فناوریها امکان جمعآوری کلانداده را نیز فراهم میکنند که کاربردهای فراوانی خواهد داشت. تحلیل کلاندادههای استخراج شده از خدمات فینتک میتواند منجر به طراحی و تولید محصول و خدمات دیگر شود که چرخهی اقتصادی فناوری را تکمیل میکند. در این مطلب زومیت معرفی کلی از فناوری فینتک خواهیم داشت که آشنایی اولیه را با فناوری انقلابی مالی فراهم میکند.

فینتک چیست؟
فینتک در تعریف ساده به فناوری جدیدی گفته میشود که با هدف بهبود و خودکارسازی ارائه و استفاده از خدمات مالی توسعه مییابد. این فناوری در لایههای هستهای تلاش میکند تا به شرکتها، مالکان کسبوکار و مشتریان نهایی، خدماتی همچون مدیریت بهتر عملیات، فرایندها و بهطور کلی زندگی مالی بهینهتر را ارائه کند. فناوری که با استفاده از نرمافزارها و الگوریتمهای ویژه در کامپیوترهای شخصی و بیش از آن، گوشیهای هوشمند ارائه میشود.
عبارت فینتک در ابتدای قرن ۲۱ ظهور کرد و بیشتر به فناوریهای پشتصحنهی مدیریت سازمانهای مالی میپرداخت. از آن زمان تغییر جهت قابلتوجهی در فناوری رخ داد که آن را بیشازپیش مبتنی بر مصرفکنندهی نهایی کرد. درنتیجه تعاریف فینتک نیز بهمرور مبتنی بر مشتریان شدند. این فناوری امروز بخشهای متعددی دارد و صنایع گوناگون را تحت تأثیر قرار داده است. بهعنوان مثال میتوان به آموزش، بانکداری مخصوص مشتری، جذب سرمایه، فعالیتهای غیرانتقاعی و مدیریت سرمایهگذاری اشاره کرد.
برخی از دستهبندیهای مالی، بیتکوین و دیگر رمزارزها را هم در زیرمجموعهی فینتک قرار میدهند. شاید درحال حاضر بتوان رمزارزها را خبرسازترین دستهی فینتک دانست، اما هزینهها و سرمایهگذاریهای اصلی در صنعت بانکداری جهانی سنتی دیده میشود که ارزش بازار چندین تریلیون دلاری دارد.

درک مفهوم فینتک
از دیدگاه کلی عبارت فینتک را میتوان به هرگونه نوآوری اعطا کرد که نحوهی انجام تراکنشهای مالی کاربران را متحول میکند. نوآوریهای مورد نظر میتوانند شامل موارد سنتیتر همچون حسابداری دوطرفه تا پول دیجیتال باشند. البته میتوان ادعا کرد که از زمان انقلاب اینترنت و گوشیهای هوشمند، فناوریهای مالی رشد انفجاری داشتهاند. فینتک که زمانیکه تنها به آسانسازی فرایندهای مدیریتی سازمانهای مالی میپرداخت، امروز بهعنوان خدماتی مخصوص مشتری شناخته میشود که تأثیرات گستردهتر هم دارد.
خدمات مالی مبتنی بر فناوری امروزه در نقاط گوناگون جهان در سطوح گستردهای ارائه میشوند. بهعنوان سادهترین مثال میتوان به تبادل پول با گوشی هوشمند اشاره کرد. نمونههای پیشرفتهتر حتی نقد کردن چک، دریافت اعتبار بهصورت غیرحضوری، جذب سرمایه و مدیریت سرمایهگذاری را بدون دخالت نیروی انسانی انجام میدهند. آمارها نشان میدهد که یکسوم از کاربران امروز دنیای فناوری حداقل از دو سرویس فینتک یا بیشتر استفاده میکنند. بهعلاوه آن کاربران، فینتک را بهعنوان بخش مهمی از زندگی روزمرهی خود میشناسند.

کاربرد فینتک
امروزه استارتاپهای فینتک که بیشترین جذب سرمایه را انجام میدهند، خصوصیات مشترکی دارند: آنها بهگونهای طراحی شدهاند تا ارائهدهندگان سنتی سرویسهای مالی را به چالش بکشند و بهنوعی تهدیدی برای آنها محسوب شوند. استارتاپها چابکی بیشتری دارند و به دستهی بزرگتری از کاربران خدمترسانی میکنند. بهعلاوه کاربران همیشگی خدمات مالی هم با استفاده از فناوریها، عملکرد سریعتری خواهند داشت.
از میان استارتاپهای نوآور و ساختار شکن صنعت فینتک در سطح جهانی میتوان به Affirm اشاره کرد که با هدف حذف کارتهای اعتباری از فرایند خرید آنلاین کاربران فعالیت میکند. آنها وامهای کوتاهمدت را با روشی جدید به کاربران ارائه میکنند تا بدون نیاز به کارتهای اعتباری، پرداختهای آنلاین را انجام دهند. شاید خدمات و بازپرداختهای Affirm در ابتدا گران باشند، اما ارائهی کارت و اعتبار به مشتریان بدون تاریخچهی اعتباری خدمت قابلتوجهی محسوب میشود که شاید ارزش هزینهی بیشتر ابتدایی را داشته باشند.
فرایندهای رهن و اجاره در کشورهای گوناگون با ساختارهای متفاوتی انجام میشوند. دراینمیان استارتاپهای هر منطقه تلاش میکنند تا نقشی در آسانسازی فعالیتهای اعتباری و مالی رهن و اجاره داشته باشند. Better Morgage یکی از مشهورترین استارتاپهای این حوزه محسوب میشود که انجام فرایندها بهصورت کاملا دیجیتال را بهعنوان فناوری ساختارشکن ارائه میکند. فرایندهای دریافت و پراخت وام هم در این مسیر هدف ساختارشکنیهای متعدد هستند. از میان استارتاپهای آن حوزه میتوان به GreenSky اشاره کرد.

ارائهی خدمات مالی به شهروندان کشورهای محروم از اهداف مهم استارتاپهای فینتک محسوب میشود. بهعنوان مثال Tala به افراد بدون سابقه و حساب اعتباری در کشورهای درحال توسعه، وامهای جزئی پرداخت میکند. فرایندهای اعتبارسنجی با دادهکاوی از تراکنشهای مالی گوشی هوشمند کاربر انجام میشود. Tala تلاش دارد تا خدمات وام را بهتر و سریعتر از بانکهای محلی، وامدهندههای غیرقانونی و دیگر مؤسسههای مالی و اعتباری ارائه کند.
با توجه به رویکرد استارتاپهای فینتک میتوان ادعا کرد که هرگونه خدمات مالی نهچندان مناسب و آسان، ظرفیت ساختارشکنی و بهبود توسط آنها را دارند. درواقع اگر تا امروز برخی از خدمات مالی و اعتباری خود را با دشواریهای غیرالزامی انجام دادهاید، احتمالا استارتاپی برای رفع آنها وجود خواهد داشت یا بهزودی متولد خواهد شد. در کشورهایی که خدمات اعتباری را بهصورت گسترده به شهروندان خود ارائه میکنند، فینتک حضور و تأثیر بیشتری دارد. مفاهیم اعتباری پیچیدگیهای سنتی بالایی دارد و استارتاپها میتوانند آنها را به مفاهیم سادهتری تبدیل کنند.
افقهای توسعهی فینتک
مؤسسههای خدمات مالی تاکنون خدمات متنوعی را زیر یک چتر و عنوان ارائه میکردند. حوزهی فعالیت آنها گسترهی وسیعی از خدمات مالی از بانکداری سنتی تا وام و رهن و انواع فرایندهای تجاری را پوشش میداد. فینتک در پایهایترین سطوح خود این سرویسها را از هم مجزا میکند. سپس ترکیب خدمات سادهشده با فناوری، به استارتاپهای فینتک امکان میدهد تا با بازدهی بالاتری فعالیت کنند و هزینههای مرتبط با هر فرایند را کاهش دهند.

برای توصیف تأثیر فینتکر بر بانکداری، تجارت، سرمایهگذاری و انواع مفاهیم مالی و اعتباری، هیچ کلمهای بهتر از ساختارشکن وجود ندارد. درحال حاضر خدماتی که زمانی تحت سلطهی بانکها، نمایندههای مالی آنها و مؤسسههای عریض و طویل مالی و اعتباری بود، بهراحتی در گوشیهای هوشمند در دسترس کاربران قرار دارند. بهبیاندیگر شاهد دموکراتیتر شدن خدمات مالی هستیم.
بهعنوان نمونهای از استارتاپهای ساختارشکن میتوان اپلیکیشن تجارت سهام Robinhood را مثال زد. در دستهبندی خدمات وام و رهن و اجاره هم نمونههای متعددی وجود دارند که از میان مهمترین آنها میتوان Prosper Marketplace، Lending Club و OnDeck را نام برد که فرایندهای وامدهی شخص به شخص را تسهیل میکنند. در بخش خدمات وام به کسبوکارها نیز Kabbage، Lendio، Accion و Funding Circle از مشهورترینها هستند که به استارتاپها و دیگر انواع کسبوکار، پلتفرمهای آسان و سریعی ربرای مدیریت سرمایههای کاری ارائه میکنند.
استارتاپهای فینتک علاوه بر خدمات مالی، خدمات بیمهای را هم ارائه میکنند که البته جزئی از مجموعهی مالی و اقتصادی محسوب میشود. از میان استارتاپهای بیمهای میتوان به OScar اشاره کرد که در ماه مارس سال ۲۰۱۸ موفق به جذب سرمایهی ۱۶۵ میلیون دلاری شد. چنین سرمایهگذاری نشاندهندهی ظرفیت بالای رشد برای استارتاپهای بیمهای خواهد بود.

بانکهای سنتی با مشاهدهی پیشرفت استارتاپهای فینتک همهی تلاش خود را به کار گرفتند تا بیشازپیش به آنها شبیه شوند. درواقع آنها هم بهمرور خدمات فینتک مخصوص مصرفکننده را به خدمات خود اضافه کردند تا هرچه سریعتر با ساختارکنی استارتاپها مقابله کنند. از پیشگامان چنین حرکتی میتوان به بانک سرمایهگذاری گلدمن ساکس اشاره کرد که در سال ۲۰۱۶ پلتفرم وامدهی به مشتری را راهاندازی کرده بود.
بسیاری از کارشناسان صنعت اعتقاد دارند بانکهای سنتی برای تطبیق هرچه بهتر با شرایط درحال تغییر دنیای اقتصاد، باید فعالیتهایی بیش از سرمایهگذاری عظیم انجام دهند. آنها برای رقابت با استارتاپهای چابک باید تغییرات مهمی در فرایندهای تفکر، تصمیمگیری و حتی ساختار کلی سازمانهای خود ایجاد کنند.
فناوریهای جدید در فینتک
فناوری پدیدهای پویا و درحال رشد است که پدیدههای جدید آن با سرعت بسیار بالایی متولد میشوند و رشد میکنند. فناوریهای جدید همچون یادگیری ماشین، هوش مصنوعی، تحلیل رفتاری مبتنی بر پیشبینی و بازاریابی مبتنی بر داده توانایی ایجاد تغییرات عظیم در تصمیمگیریهای مالی را دارند.

اپلیکیشنهای امروزی مبتنی بر یادگیری، نهتنها رفتار و عادتهای پنهان کاربر را میآموزند، بلکه فعالیتهایی را هم متمرکز بر یادگیری آنها انجام میدهند. کاربران با یادگیری مفاهیم از طریق این اپلیکیشنها، فرایندهای هزینه و پسانداز خودکار و ناخودآگاه را بهتر انجام میدهند.
فناوری خدمات خودکار به مشتری، یکی از مهمترین مفاهیمی است که در فینتک استفاده میشود. استفاده از هوش مصنوعی و چتبات برای برقراری ارتباط با مشتری و رفع اشکالها، امروز اهمیت بالایی در شرکتهای فینتک دارد. بهعلاوه ثبت تاریخچهی فعالیتها و تراکنشها هم در اقدامهای ضد کلاهبرداری و موارد مشابه، کاربرد بالایی خواهد داشت.
چشمانداز فینتک
استارتاپهای جهانی فینتک در سال ۲۰۱۶ بهصورت مجموع ۱۷/۴ میلیارد دلار سرمایه جذب کردند و تا پایان سال ۲۰۱۷ به سمت شکستن آن رکورد پیش رفتند. CB Insights در گزارش خود پیرامون این استارتاپها، تعداد انواع یونیکورن را ۲۶ عدد بیان کرد که در مجموع ۸۳/۸ میلیارد دلار ارزشگذاری شدند. در سال ۲۰۱۸ همین شرکت تعداد استارتاپهای یونیکورن را در سال گذشته ۳۹ عدد بیان کرد که ۱۴۷/۳۷ میلیارد دلار ارزش دارند.

آمریکای شمالی بیشترین تعداد استارتاپهای فینتک را دارد و آسیا با فاصلهای نزدیک رتبهی دوم را به خود اختصاص میدهد. رکورد سرمایهگذاری در استارتاپهای فینتک در فصل اول سال ۲۰۱۸ شکسته شد که سهم عمدهای از آن بهخاطر افزایش سرمایهگذاری در آمریکای شمالی بود. آسیاییها نیز رشد مناسبی را در آن دوره طی کردند و شاید آمریکا را پشت سر بگذارند. دراینمیان اروپا پس از ثبت رکورد نهچندان مناسب در فصل اول ۲۰۱۸، در فصل دوم رویکرد خود را جبران کرد و رشد سرمایهگذاری در استارتاپهای آن اعلام شد.
در چشمانداز آتی فینتک، برخی حوزهها مهمتر از سایر به نظر میرسند. از میان آنها میتوان به موضوعاتی اشاره کرد که حول موارد زیر جریان دارند:
- رمزارزها و پول دیجیتال
- فناوری بلاکچین که خدمات دفتر کل توزیعشده را با سطح بالایی از امنیت به کاربران ارائه میکند.
- قراردادهای هوشمند که با استفاده از یک برنامهی کامپیوتری (عموما تحت بلاکچین) اجرای خودکار قراردادها را بین فروشنده و خریدار ممکن میکنند.
- بانکداری باز، مفهومی است که با استفاده از بلاکچین تلاش میکند تا خدمات و دادههای بانکی را در اختیار شرکتهای متفرقه قرار دهد. آنها با استفاده از این دادهها توانایی توسعهی اپلیکیشن و شبکههای گسترده خواهند داشت که بانکها را هرچه بیشتر به شرکتهای متفرقه و مشتریان نهایی نزدیک میکند. از میان استارتاپهای این حوزه میتوان به خدمات یکپارچهی مدیریت پول Mint اشاره کرد.
- فناوری موسوم به Insurtech که تلاش میکند با استفاده از مفاهیم فناورانه، صنعت بیمه را ساده و سریع کند.
- فناوری موسوم به Regtech که هماهنگی شرکتهای خدمات مالی را با قوانین مرسوم و استانداردها تسهیل میکند. از مهمترین قوانین و تنظیمگریها هم میتوان به فعالیتهای ضد پولشویی و قوانین شناخت مشتری (KYC) اشاره کرد.
- رباتهای تحلیلگر که پیشنهادهای هوشمندانهی سرمایهگذاری و خرید و فروش ارائه میکنند. از میان آنها میتوان Betterment را نام برد که پیشنهادهای سرمایهگذاری را خودکار میکند تا با کاهش هزینهها، آنها را در دسترس افراد بیشتری قرار دهد.
- خدمات بانکی به افراد با تواناییهای مالی و اعتباری پایین که توسط بانکهای سنتی قادر به دریافت خدمات نبودهاند. درواقع سازمانهای بدنهی مالی و اقتصادی کشورها به برخی از شهروندان خود خدمات ارائه نمیکنند که فینتک میتواند در این زمینه ساختارشکنی کند.
- امنیت سایبری امروز به بخشی کاملا الزامی از فینتک تبدیل شده است. سودآوری بالای جرایم سایبری مالی و ذخیرهسازی غیرمتمرکز دادهها، فینتک و امنیت سایبری را به مفاهیمی درهم تنیده تبدیل میکند.

کاربران فینتک
چهار دستهبندی بزرگ برای کاربران فینتک تعریف میشود: بانکها (بهصورت B2B)، مشتریان شرکتی آنها، کسبوکارهای کوچک (B2C) و مصرفکنندههای نهایی. روندهای کنونی به سمت بانکداری موبایلی، افزایش اطلاعات در گردش، کلانداده، تحلیلهای عمیقتر و از همه مهمتر دسترسی غیرمتمرکز به اطلاعات، فرصتهایی را برای هر چهار گروه بالا فراهم میکند تا با روشهایی جدید و ساختارشکن، به فعالیتهای مالی و اعتباری بپردازند.
در دستهبندی مصرفکنندههای نهایی، کاربران جوانتر درک بهتری از فناوری فینتک دارند و کاربرد بیشتری را هم از آن استخراج میکنند. بههرحال نسل نوجوان و جوان امروزی تمایل بیشتری هم به هزینه کردن دارد و همین فرایند هزینه کردن را ترجیحا در فضای آنلاین و مبتنی بر فناوریهای جدید انجام میدهد. البته برخی از ناظران صنعت اعتقاد دارند تمرکز بیش از حد روی نسل هزاره و نسل جوان لزوما بهخاطر درک بیشتر و تمایل بیشتر آنها به فناوری نیست، بلکه ابعاد چنین بازاری بیشتر از نسلهای قبلی است. بههرحال فینتک امروز در ارائهی خدمات به نسلهای گذشته موفقیت چندانی ندارد، چون مشکلات آنها را بهخوبی درک نمیکند.
دستهبندی کسبوکارها و خصوصا انواع نوپا، کاربردهای متعددی از فینتک استخراج میکنند. آنها قبلا برای دریافت سرمایه باید درگیری زیادی با بانکها متحمل میشدند. بهعلاوه آنها برای اضافه کردن خدمات مالی به سرویسها و محصولات خود موانع متعددی داشتند، اما امروز به لطف فناوریهای متعدد، تراکنشهای مالی از طریق شرکتهای فینتک واسط و زیرساختهای دیگر ممکن شده است.

تنظیمگری قوانین فینتک
خدمات مالی از قانونمندترین حوزههای کسبوکار در سطح جهانی محسوب میشوند. بههمین دلیل با ظهور و توسعهی شرکتهای فینتک، دولتها بیش از هرچیز نگران تنظیمگری قانونی فعالیت آنها بودهاند. با ورود و ادغام فناوری به فرایندهای خدمات مالی، مشکلات تنظیمگری قانونی آنها نیز چندبرابر شده است. در برخی موارد مشکلات بهخاطر ماهیت فناوری و از توابع آن محسوب میشوند، اما در بسیاری از نمونههای دیگر، عجلهی ذاتی بازیگران صنعت فناوری بر ساختارشکنیهای مالی، موجب بروز مشکلات قانونی میشود.
خودکارسازی فرایندها و دیجیتالی کردن دادهها، سیستمهای فینتک را در برابر حملهی مجرمان سایبری آسیبپذیر میکند. اخبار متعدد از نفوذ مجرمان سایبری به شبکههای بانکی و سرقت اطلاعات و داراییهای کاربران، نشاندهندهی ظرفیت بالای این صنعت برای درآمد مجرمان است. مصرفکنندههای نهایی خدمات، در چالشهای امنیتی بیش از همه به مسئولیتپذیری شرکتهای فینتک و همچنین عدم استفاده از اطلاعات شخصی و دادههای مالی در مقاصد دیگر اهمیت میدهند.
در برخی از نمونههای ظهور و رشد استارتاپهای فینتک، شاهد برخورد فرهنگ استارتاپی مبتنی بر حرکت سریع و ساختارشکنی با فرهنگی سنتی و محافظهکار هستیم. چنین برخوردهایی عموما نتایج نامناسب بههمراه دارند. بهعنوان مثال استارتاپ بیمهای Zenefirts مستقر در سانفرانسیسکو که در بازارهای خصوصی بیش از یک میلیارد دلار ارزشگذاری شد، در ارائهی خدمات بیمهای مدرن به مشتریان، مرتکب قانونشکنی شد که برخورد جدی مقامهای قانونی را بههمراه داشت. سازمان SEC جریمهای ۹۸۰ هزار دلاری برای آنها در نظر گرفت و سازمان بیمهی کالیفرنیا نیز هفت میلیون دلار خسارت از این استارتاپ دریافت کرد.
تنظیمگری قانونی در دنیای رمزارزهای هم چالشهای فراوانی ایجاد میکند. عرضهی اولیهی سکه یا ICO یکی از مدرنترین فرایندهای جذب سرمایه برای استارتاپها محسوب میشود که امکان جذب سرمایه بهصورت مستقیم را از اشخاص فراهم میکند. در بسیاری از کشورهای جهان این فرایند بدون تنظیمگری قانونی انجام میشود و زمینهای برای کلاهبرداری شده است.

تنوع بالا در خدمات فینتک و تعدد صنایعی که تحت تأثیر آن قرار میگیرند، ایجاد راهکاری واحد برای همهی مشکلات موجود را دشوار میکند. دولتها در اکثر موارد از قوانین موجود و سنتی خود برای تنظیمگری فینتک استفاده میکنند. البته در برخی موارد هم شاهد تصویب قوانین جدید یا بهینهسازی قوانین قدیمی برای هماهنگی با دنیای جدید فینتک هستیم.
کشورهای گوناگون در سرتاسر جهان، مراکزی را برای آزمایش و بررسی تأثیر فینتک بر صنایع گوناگون تأسیس کردهاند. از فعالیتهای قانونی مفید هم میتوان به تصویب و اجرای قانون GDPR در اروپا اشاره کرد که چارجوبی برای دسترسی سازمانها به دادههای شخصی افراد ایجاد میکند. کشورهایی همچون ژاپن و کرهی جنوبی که ICO در آنها متداولتر است، قوانین کاربردی و انعطافپذیری برای استفاده از این سبک از سرمایهگذاری تصویب و اجرا کردهاند.
فینتک در میان خیل عظیم فناوریهایی قرار دارد که برای ایجاد تحول در جامعهی بشری بهوجود آمده است. روند آهسته و پیوستهی این فناوری در سالهای گذشته باعث شد تا تمامی ذینفعها از کاربران تا کسبوکارها و دولتها، بهمرور با ظرفیت و کاربرد آن آشنا شوند. با وجود تمام چالشهای کنونی، روند رو به رشد فینتک در کشورهای گوناگون خصوصا مناطق درحال توسعه، امید به ساختارشکنی عمیقتر از سوی فناوری را زنده نگه میدارد.
فیسبوک باری دیگر بهصورت رسمی تأیید کرد که روی عینکی هوشمند مبتنی بر فناوری واقعیت افزوده (AR) کار میکند. این شرکت همچنین بهتازگی پروژهی جدیدی را با نام لایو مپس (Live Maps) معرفی کرده است که در آن قصد دارد به تولید نقشههایی سهبعدی از جهان بپردازد.
فیسبوک روز گذشته کنفرانس آکیولس کانکت (Oculus Connect) را که بهصورت ویژه برای توسعهدهندگان تدارک دیده شده است، برگزار کرد. اندرو باسورث، مدیر بخشهای واقعیت افزوده و واقعیت مجازی در فیسبوک، اعلام کرد که این شرکت توانسته تعداد کمی نمونهی اولیه از عینک واقعیت افزودهی خود تهیه کند. البته او صرفا به این گفته بسنده کرد و جزئياتی را در رابطه با آنها بهاشتراک نگذاشت.
فیسبوک همچنین در کنفرانس آکیولس کانکت، به بیان توضیحاتی درمورد پروژهی جاهطلبانهی لایو مپس پرداخت. طبق ویدئوی پخششده توسط این شرکت، پروژهی لایو مپس قرار است با بهرهگیری از دادههای مربوط به جمعیت، نقشههای سنتی و همچنین ویدئوهای ضبطشده در گوشیها و عینکهای واقعیت افزوده، دنیای ما را بهشکلی چندلایه ترسیم کند.

در حال حاضر دقیقا نمیدانیم که فیسبوک هنگام جمعآوری دادههای یادشده، چگونه میخواهد از نقض حریم خصوصی مردم جلوگیری کند. فراموش نکنید که پروژهی Street View گوگل که برای آغازبهکار دادههایی را از دنیای واقعی بهدست آورده بود، انتقاداتی را در زمینههای حریم خصوصی بههمراه داشت.
پیشتر شرکتهایی نظیر مجیک لیپ و گوگل را دیدهایم که ایدههای مشابهی را مطرح کردهاند. فیسبوک تاکنون چند بار به ساخت عینک واقعیت افزوده اشاره کرده است؛ هفتهی پیش بود که شاهد انتشار شایعاتی درمورد همکاری بین فیسبوک و Luxottica (شرکت سازندهی ری-بن) روی یکی از محصولات معرفینشده بودیم. کنفرانس آکیولس کانکت روزهای آغازین را طی میکند و احتمالا بهزودی جزئيات بیشتری در رابطه با پروژهی لایو مپس منتشر میشود.
شارپ از جدیدترین گوشیهای هوشمند سری آکواس (AQUOS) شامل سه دستگاه از جمله گوشی هوشمند پرچمدار آکواس زیرو ۲ درکنار گوشیهای هوشمند میانردهی آکواس سنس ۳ و آکواس سنس ۳ پلاس رونمایی کرد.
آکواس زیرو ۲ شارپ
گوشی هوشمند پرچمدار آکواس زیرو ۲ (AQUOS zero2) از نمایشگر ۶/۴ اینچی OLED دارای انحنا با نرخ بهروزرسانی ۲۴۰ هرتز بهره میبرد. درنتیجه از این لحاظ، از گوشی هوشمند ایسوس ROG Phone ll با نمایشگر دارای نرخ بهروزرسانی ۱۲۰ هرتز پیشی گرفته است. بهعلاوه، شارپ مفتخر است که سبکترین گوشی هوشمند ۶ اینچی بازار را تنها با وزنی برابر با ۱۴۳ گرم معرفی میکند.

مقالههای مرتبط:
گوشی هوشمند جدید شارپ از نمایشگر با رزولوشن +FHD و بریدگی قطرهای شکل بالای نمایشگر برای قرارگرفتن دوربین سلفی ۸ مگاپیکسلی بهره میبرد. آکواس زیرو ۲ مجهز به حسگر اثر انگشت زیرنمایشگر بوده و فاقد سیستم فیسآنلاک است. در پنل پشتی دستگاه نیز دوربین دوگانه شامل دوربین اصلی ۱۲ مگاپیکسلی با دیافراگم F/1.7 و دوربین ثانویهی ۲۰ مگاپیکسلی فوق عریض با دیافراگم F/2.4 میشود.
آکواس زیرو ۲ از پردازندهی اسنپدراگون ۸۵۵، ظرفیت حافظهی رم ۸ گیگابایتی و ظرفیت حافظهی داخلی ۲۵۶ گیگابایتی UFS 3.0 درکنار باتری با ظرفیت ۳۱۳۰ میلیآمپرساعتی که برای چنین نرخ بهروزرسانی نمایشگر تاحدی ظرفیت پایینی بهنظر میرسد، بهره میبرد. دستگاه جدید با استاندارد IPX5، IPX8 و IP6X در برابر نفوذ آب و گردوغبار مقاوم است. درنهایت باید گفت که پرچمدار جدید شارپ با سیستمعامل اندروید ۱۰ و در رنگهای مشکی (Astro Black) و سفید (Misty White) در دسترس کاربران قرار میگیرد.
شارپ در مورد قیمت دستگاه جدید هنوز اطلاعاتی منتشر نکرده است ولی انتظار میرود، آکواس زیرو ۲ از اوایل ماه دسامبر (اوایل آذرماه) به بازار عرضه شود.

آکواس سنس ۳
گوشی هوشمند بعدی که شارپ بهتازگی معرفی کرده، میانردهی آکواس سنس ۳ (AQUOS sense3) است که از نمایشگر ۵/۵ اینچی IGZO با کیفیت +FHD و نسبت ابعاد ۱۸ به ۹ بهره میبرد. در حاشیهی بالایی پنل جلویی دستگاه، دوربین سلفی ۸ مگاپیکسلی و در حاشیهی پایینی پنل جلویی دستگاه، حسگر اثر انگشت قرار دارد. پنل پشتی آکواس سنس ۳ نیز مجهز به دوربین دوگانه شامل دوربین اصلی ۱۲ مگاپیکسلی با دیافراگم F/2.0 و دوربین ثانویهی فوق عریض ۱۲ مگاپیکسلی با دیافراگم F/2.4 است.
آکولوس سنس ۲ شارپ با پردازندهی اسنپدراگون ۶۳۰ کوالکام بههمراه ظرفیت حافظهی رم ۴ گیگابایتی و حافظهی داخلی ۶۴ گیگابایتی درکنار باتری با ظرفیت ۴۰۰۰ میلیآمپرساعت و سیستمعامل اندروید ۹ پای به بازار عرضه میشود.

آکواس سنس ۳ پلاس
گوشی هوشمند آکواس سنس ۳ پلاس (AQUOS sense3 plus) از نمایشگر ۶ اینچی IGZO با کیفیت +FHD بهره میبرد. میانردهی جدید شارپ دارای دو اسپیکر استریو با پشتیبانی از Dolby Atmos است. دوربین سلفی دستگاه ۸ مگاپیکسلی بوده و همانند آکواس سنس ۳، پنل جلویی دستگاه مجهز به حسگر اثر انگشت در حاشیهی پایینی است.
آکواس سنس ۳ پلاس با بهرهمندی از پردازندهی اسنپدراگون ۶۳۶، ظرفیت حافظهی رم ۶ گیگابایتی و ظرفیت حافظهی داخلی ۶۴ یا ۱۲۸ گیگابایتی، درکنار باتری دارای ظرفیت ۴۰۰۰ میلیآمپرساعت و سیستمعامل اندروید ۹ پای در دسترس کاربران قرار خواهد گرفت. البته شارپ هنوز تاریخ عرضهی هیچکدام از دو گوشی هوشمند خانوادهی سنس ۳ را مشخص نکرده است.
آیا خودروهای خودران روزی کاربرد وسیع پیدا میکنند؟ احتمالاً این سوالی است که اکنون در ذهن اکثر افراد وجود دارد. اما خودروهای کاملاً خودران به اختراع دستگاهی نیاز دارند که تواناییهای شناختی انسان را داشته باشد.

واحد سازنده سیستم عصبی انسان سلول عصبی است و میلیونها عدد از آنها، یک شبکه عصبی را در سیستم عصبی مرکزی بدن تشکیل میدهند. برای تحقق بخشیدن به خودرو خودران، دانشمندان نیاز به ایجاد شبکههای عصبی مصنوعی (ANN) دارند که میتوانند همان کار شبکه عصبی بیولوژیکی انسان را انجام دهند.

بنابراین با فرض اینکه واقعاً چنین چیزی قابل دستیابی است، مورد دیگری که خودرو خودران به آن احتیاج دارد، توانایی دیدن است و در اینجا است که نظرات در صنعت یادشده متفاوت میشود. تا همین اواخر، دانش متداول حکم میکرد که مانند دوربینها، رادارها و حسگرهای مافوق صوت که قبلاً برای کنترل کروز و سیستمهای پیشرفته کمکراننده استفاده میشدند، وجود لیدار (تشخیص و سنجش نور) هم ضروری است. لیدار مانند رادار با کیفیت بالا است که برای اسکن صحنه و ایجاد یک تصویر باکیفیت و دقیق از آن، بهجای امواج رادیویی از نور لیزر بهره میبرد.

یکی از بزرگترین مشکلات حسگرهای لیدر، قیمت بالای آنها است؛ تا جایی که دقیقاً دو سال قبل قیمت تنها یکی از آنها بیش از ۶۰،۰۰۰ پوند (حدود ۷۵ هزار دلار) بود. نسخههای ارزانتر با قیمتی حدود ۴۰۰۰ پوند (حدود ۵ هزار دلار) بهزودی عرضه میشود، اما هنوز هم این قیمت زیاد است. با این حال همه اعتقاد ندارند که حتی استفاده از لیدار لازم یا مطلوب باشد؛ زیرا تسلا و دانشمندان تحقیقاتی در دانشگاه کُرنل به این نتیجه رسیدهاند.

مقالههای مرتبط:
محققان دانشگاه کُرنل دریافتند که پردازش توسط کامپیوترهای هوش مصنوعی (AI) میتواند تصاویر دوربین را که از جلو مشاهده میشود، تحریف کند. اما با تغییر دورنما در نرمافزار به نمای دید پرنده (bird’s-eye view)، دانشمندان توانستند با استفاده از دوربینهای استریو با قیمت چند دلار که در هر دو طرف شیشه جلوی خودرو قرار میگیرند، دقیقاً موقعیتیابی مشابهی را ارائه دهند.
تسلا استدلال میکند که هیچ انسانی مجهز به پروژکتورهای لیزری برای چشم نیست و کلید اصلی در درک بهتر نحوه شناسایی اشیاء توسط شبکههای عصبی و نحوهی آموزش آنها نهفته است. انسان میتواند با نگاهی اجمالی، شیء واقعی را از یک تصویر واحد تشخیص دهد. با این حال آنچه رایانه میبیند ماتریسی از اعداد است که مکان و روشنایی هر پیکسل را در یک تصویر مشخص میکند.

تسلا میگوید هیچ تراشهای بهطور خاص با تمرکز بر شبکههای عصبی و رانندگی خودران ساخته نشده، بنابراین این خودروساز سه سال گذشته را صرف طراحی چنین دستگاهی کرده است. رایانهی جدید قابلیت یکپارچهسازی دارد و از ابتدای مارس ۲۰۱۹ میتواند در خودروهای الکتریکی جدید تسلا گنجانده شود. خودروهای برقی تسلا هماکنون صدها هزار تصویر موردنیاز برای آموزش شبکههای عصبی مغز را در حالت سایه (shadow mode) جمع میکند، اما بدون اینکه عملکردهای خودران در این مرحله فعال باشد. ایلان ماسک انتظار دارد که تسلا امسال مجموعهی کاملی از ویژگیهای نرمافزارهای رانندگی خود را در خودروهای جدید نصب کند و تا سال ۲۰۲۰ در روبوتاکسیها آزمایش شوند.
متخصصان تسلا میگویند که خودروی خودران به رایانه شبکه عصبی نیاز دارد تا بتواند حداقل ۵۰ تریلیون عملیات در ثانیه را انجام دهد. برای مقایسه بد نیست بدانید که مغز انسان میتواند حدود ۱۰ تریلیون عملیات را در ثانیه مدیریت کند. کامپیوتر جدید تسلا کمتر از ۱۰۰ وات برق مصرف میکند، بنابراین میتواند ارتقا یابد. بوش و انویدیا (NVIDIA) در حال ساخت مغز مشابهی برای خودروهای خودران هستند که تا سال ۲۰۲۰ برای عرضه آماده خواهد شد.
.: Weblog Themes By Pichak :.