نمایشگاه SEMA امسال شاهد رونمایی دو فورد موستانگ تقویت‌شده‌ی دو تیونر قدرتمند آمریکایی بود. خودرو نخست از شلبی است و اولین بسته‌ی این تیونر معروف برای موستانگ شلبی GT500 محسوب می‌شود. این خودرو جدید که Dragon Snake نام دارد، به‌طور رسمی به‌عنوان خودرو مفهومی رونمایی شده است و از کیت بدنه‌ی اسپرت و رینگ‌های جدید استفاده می‌کند.

تمام قسمت‌های فیبرکربنی شامل کاپوت و اسپویلر عقب از خودروهای مخصوص مسابقات دِرَگ برگرفته شده‌اند و با دیدن آن‌ها به‌سرعت متوجه خواهید شد که این فورد موستانگ GT500 معمولی نیست. در‌حال‌حاضر،  شلبی کیت بدنه‌ی پهنی را برای موستانگ جدید عرضه می‌کند و مدنظر خریدارانی قرار دارد که ظاهر استاندارد موستانگ آن‌ها را راضی نمی‌کند. درکنار سایر تغییرات ظاهری، باید به پلاک مخصوص روی داشبورد هم اشاره کرد که شماره‌ی خودرو را نشان می‌دهد. همچنین، پلاکی دیگر روی پیشرانه قرار دارد.

تغییرات اعمال‌شده در شلبی جدید فراتر از تغییرات ظاهری است. برای مثال، با نصب سوپرشارژر قوی‌تر قدرت پیشرانه‌ی ۵/۲ لیتری V8 این خودرو از ۷۶۰ اسب‌بخار به ۸۰۰ اسب‌بخار افزایش پیدا کرده است. گرچه شلبی اطلاعاتی درباره‌ی گشتاور تولیدی پیشرانه‌ی این خودرو ارائه نداده، ازآنجاکه گشتاور استاندارد این خودرو ۸۴۷ نیوتن‌متر است، می‌توان انتظار عدد بیشتری را داشت. سرعت‌گیری صفر تا صد کیلومتر مدل استاندارد GT500 حدود ۳/۳ ثانیه است و مسافت ۴۰۰ متر را در ۱۰/۷ ثانیه طی می‌کند؛ پس مدل جدید با‌توجه‌به قدرت بیشتر، حتما می‌تواند زمان بهتری ثبت کند.

Dragon Snake از سیستم اگزوز ارتقایافته و سیستم تعلیق تقویت‌شده‌ با فنرها و میل‌ موج‌گیرهای جلو و عقب استفاده می‌کند. تمامی این تغییرات در سیستم تعلیق به‌منظور دستیابی به بیشترین چسبندگی برای سرعت‌گرفتن اعمال شده‌اند. افزون‌براین، شلبی جعبه‌دنده‌ی هفت‌سرعته‌ی دوکلاچ این خودرو را نیز دستخوش تغییراتی کرده تا با قدرت بیشتر پیشرانه‌ی V8 همخوانی داشته باشد. سایر تغییرات اعمال‌شده در این مدل شامل مبدل کاتالیست اسپرت و کاهش وزن خودرو هستند. هنوز قیمت این مدل اعلام نشده؛ ولی با‌توجه‌به قیمت ۷۰ هزار و ۳۰۰ دلاری GT500 استاندارد، پیش‌بینی می‌شود Dragon Snake قیمتی بیش از ۱۰۰ هزار دلار داشته باشد. 

فورد موستانگ دیگری که در SEMA حضور داشت، محصول شرکت روش (Roush) است که حدود یک ماه پیش تیزرهای مربوط به آن به‌عنوان قوی‌ترین موستانگ سفارشی حال حاضر منتشر شده بود. حالا محصول نهایی با نام جک روش (Jack Roush Edition) مقابل دیدگان افراد حاضر در نمایشگاه قرار دارد. این مدل نه‌تنها قوی‌ترین فورد موستانگ ساخت Roush است؛ بلکه با قدرت ۷۷۵ اسب‌بخاری خود می‌تواند GT500 استاندارد فورد را در سایه‌ی خود قرار دهد. 

در‌حالی‌که شلبی پیشرانه‌ی ۵/۲ لیتری V8 موستانگ را تقویت کرده بود، Roush ترجیح داده همچنان روی پیشرانه‌ی ۵ لیتری موستانگ GT کار کند. این پیشرانه با نصب سوپرشارژر تقویت شده است. Roush سیستم اگزوز جدیدی نیز برای این خودرو طراحی کرده که خروجی Hشکل آن می‌تواند در چهار حالت مختلف با صداهای متفاوت تنظیم شود. سیستم خنک‌کاری پیشرانه نیز تقویت شده تا دمای موتور پایین نگه داشته شود. سایر بخش‌ها مانند جعبه‌دنده و دیفرانسیل نیز بهینه‌سازی شده است. محصول Roush با قدرت ۷۷۵ اسب‌بخار و گشتاور ۹۰۸ نیوتن‌متر، مدل GT500 را در قدرت و گشتاور شکست می‌دهد. 

تغییرات موستانگ جک Roush فقط به افزایش قدرت پیشرانه محدود نمی‌شود؛ بلکه سیستم تعلیق مخصوص MagneRide با فنرهای کوتاه‌تر درکنار ترمزهای تقویت‌شده‌ی برمبو نیز روی این خودرو نصب شده‌اند. تغییرات بدنه نیز نصب قطعات آیرودینامیکی R9 Aero نظیر جلوپنجره‌ی جدید با ارتفاع کمتر، اسپویلر جلو، ورودی‌های هوا روی گِل‌گیر، کاپوت جدید با خروجی‌های هوای کاربردی و دیفیوزر عقب را شامل می‌شوند. باله‌ی عقب فیبرکربن این خودرو هم از نوع فعال است و با افزایش سرعت تغییر وضعیت می‌دهد. در انتها باید به سِت رینگ‌های جدید و تودوزی چرم و جیر در این موستانگ اشاره کرد. 

Roush به مشتریانی که قصد دارند با موستانگ خود مسابقه دهند، بسته‌ای ویژه به‌نام Competition Pack عرضه می‌کند که رینگ‌های سبک‌تر و لاستیک‌هایی با چسبندگی بیشتر و جعبه‌ابزار مخصوص پیست با ابزارهای متفاوت را شامل می‌شود. Roush فقط ۶۰ دستگاه از این خودرو تولید خواهد کرد که ۵۰ دستگاه آن‌ها برای بازار آمریکا و ۱۰ دستگاه دیگر برای سایر نقاط جهان هستند. قیمت فورد موستانگ جک روش ادیشن نیز از GT500 گران‌تر خواهد بود؛ اما هنوز رقم دقیق آن اعلام نشده است.

اول اسفند ۱۳۹۷، گلکسی فولد، گوشی تاشدنی سامسونگ معر،فی شد؛ اما در پی انتشار اخبار مرتبط با مشکلات آن، کره‌ای‌ها مجبور شدند به‌منظور ایجاد بهبودهایی در این دستگاه، تاریخ عرضه‌ی آن را تا مدت نامعلومی به‌تعویق بیاندازند. درنهایت، گلکسی فولد باردیگر و پس از اعمال تغییراتی آماده‌ی عرضه به بازار شد و روز گذشته، پس از مدت‌ها انتظار وارد بازار چین شد. 

براساس آمار شبکه‌ی اجتماعی ویبو، تمامی موجودی گلکسی فولد با قیمت ۲۰۰۰ یورو (۲۲۸۸ دلار) در زمانی کمتر از پنج دقیقه در بازار چین فروخته شد. تولیدکننده‌ی کره‌ای آمار دقیقی از تعداد دستگاه‌های آماده‌ی فروش اعلام نکرده است؛ اما به‌نظر نمی‌رسد موجودی گوشی هوشمند تاشدنی گلکسی فولد تعداد درخورتوجهی باشد. شایان ذکر است گلکسی فولد فقط در یک نسخه با ظرفیت حافظه‌ی رم ۱۲ گیگابایتی و ظرفیت حافظه‌ی داخلی ۵۱۲ گیگابایتی دردسترس کاربران قرار می‌گیرد. 

دستگاه تاشدنی کره‌ای‌ها به دوربین سه‌گانه در پنل پشتی مجهز و در پنل جلویی گلکسی فولد نیز دو دوربین بالای نمایشگر AMOLED کوچک‌تر قرار داده شده است. گوشی هوشمند تاشدنی سامسونگ با شماره‌ی مدل SM-F9000 از باتری ۴،۳۸۰  میلی‌آمپرساعتی بهره می‌برد و از شبکه‌ی 5G پشتیبانی نمی‌کند. ناگفته نماند کره‌ای‌ها هنوز تاریخ عرضه‌ی بعدی گلکسی فولد را مشخص نکرده‌اند.

روز گذشته، مدت کوتاهی جزئیات مربوط به دوربین جدید کانن روی وب‌سایت فروشگاه آنلاین Adorama قرار گرفت و ساعاتی پس از این اتفاق، کانن به‌صورت رسمی مدل ویژه‌ی دوربین محبوب EOS R را با نام EOS Ra معرفی کرد که مخصوص عکس‌برداری نجومی است. نکته‌ی جالب اینکه دوربین جدید کانن بدون تبلیغات رسانه‌ای خاص و به‌دور از هیاهوی همیشگی معرفی شده است. 

اگر پیگیر بازار دوربین‌ها باشید، می‌دانید هرازگاهی شرکت‌های مختلف مدل ویژه‌ای از دوربین‌هایشان را با پسوند a (نظیر Nikon D810a) روانه‌ی بازار می‌کنند. این دوربین‌ها معمولا فروشی در حد و اندازه‌ی دوربین‌های عادی ندارند؛ اما به‌طور ویژه برای عکاسانی ساخته شده‌اند که علاقه‌ی زیادی به ثبت تصاویر پرجزئیات از آسمان شب، به‌ویژه سحابی‌ها دارند. دوربین جدید EOS Ra همچون D810a نیکون و 60Da کانن تغییرات خاصی به‌خود دیده تا بتواند در آسمان شب با دقت فراوان از سوژه‌‌های مختلف عکس‌برداری کند. به‌غیر از این موضوع، دوربین جدید کانن تغییرات چندانی درمقایسه‌با مدل معمولی به‌خود ندیده است. به‌عبارت‌دیگر، کانن می‌گوید EOS Ra را براساس سیستم EOS R ساخته و قابلیت‌های جدیدی به آن اضافه کرده است تا مخصوص عکس‌برداری نجومی شود.

کانن می‌گوید تغییراتی روی فیلتر IR در جلو حسگر فول‌‌فریم دوربین اعمال کرده است تا EOS Ra بتواند در‌مقایسه‌با EOS R به‌میزان چهاربرابر بیشتر پرتوهای هیدروژن آلفا را ثبت کند که طول‌موج ۶۵۶ نانومتر هستند. تغییری که کانن در حسگر فول‌فریم Ra اعمال کرده است، باعث می‌شود دوربین بتواند پرتوهای مادون‌قرمز ضعیفی را جذب کند که اشیای آسمانی در شب از خودشان ساطع می‌کنند. این موضوع درنهایت به‌ثبت تصاویری پرجزئيات‌تر از آسمان شب منتهی می‌شود. 

کازوتو اوگاوا، مدیر ارشد عملیاتی کانن، در اطلاعیه‌ای رسمی گفته است:

از زمان معرفی دوربین فول‌فریم بدون آینه‌ی EOS R در پاییز گذشته،‌ کانن همواره خودش را به عرضه‌ی مدل‌های جدید و نوآورانه از EOS R و تنوع فراوانی از لنزهای RF و لوازم جانبی متعهد دانسته است تا بتواند نیاز تمامی عکاسان را برآورده کند. اگر جزو آن دسته از عکاسانِ مشتاقی هستید که به ثبت موارد رویت‌نشدنی با چشم غیرمسلح علاقه دارید، EOS Ra مخصوص شما است. این دوربین جدید به‌طور ویژه برای آن دسته از عکاسان نجومی ساخته شده که به‌دنبال ثبت تصاویری سرزنده و واضح از آسمان شب هستند.

افزون‌بر آنچه گفته شد، دوربین EOS Ra کانن امکان بزرگ‌نمایی ۳۰ برابری را ازطریق منظره‌یاب الکترونیکی (EVF) و نمایش زنده (Live View) ارائه می‌دهد که پیشرفت درخورتوجهی درمقایسه‌با بزرگ‌نمایی ۱۰ برابری مدل معمولی، یعنی EOS R، به‌شمار می‌آید. افزایش میزان بزرگ‌نمایی باعث می‌شود کاربر بتواند ازطریق EOS Ra به‌شکلی ساده‌تر روی اشیای آسمانی متمرکز شود و به‌خوبی آن‌ها را بزرگ‌نمایی کند تا به بهترین عکس دست یابد.

به‌غیر از دو تغییر یادشده، دوربین کانن EOS Ra اساسا فرق چندانی با EOS R ندارد و از همان سخت‌افزار بهره می‌ببرد. دوربین فول‌فریم بدون آینه‌ی EOS Ra درحقیقت همان EOS R است که ویژگی‌هایی جدید برای عکاسی نجومی دارد. EOS Ra همچون مدل معمولی از مانت RF درکنار حسگر ۳۰/۳ مگاپیکسلی استفاده می‌کند. این دوربین همچنین مجهز به منظره‌یاب الکترونیکی OLED با ۳/۶۹ میلیون نقطه است که دقت بسیار زیادی دارد. همچنین، EOS Ra از پنل LED دات ماتریس و بدنه‌ای از جنس آلیاژ منیزیم برخوردار است.

دوربین جدید فول‌فریم کانن بسیار حساس دارد و تصاویر را با نویز بسیار کم ثبت می‌کند و امکان ضبط ویدئو زمان‌گریز (Time-Lapse) را با وضوح 4K به کاربر ارائه می‌دهد. خریداران این دوربین به برخی لوازم جانبی نیز دسترسی پیدا خواهند کرد که البته تهیه‌ی آن‌ها اختیاری است. یکی از این لوازم کیت آداپتور AC است که به‌لطف آن می‌توان دوربین را ازطریق پریز دیواری AC شارژ کرد.

لوازم جانبی دیگر یک گریپ باتری BG-E22 و سه آداپتور مانت EF-EOS R را شامل می‌شود. آداپتور یادشده امکان سازگاری بیش از ۷۰ لنز EF و EF-S را با دوربین جدید کانن فراهم می‌کند. به‌عبارت‌دیگر، EOS Ra به‌لطف آداپتور مانت ذکرشده با تمامی لنزهای RF و EF و EF-S کانن سازگاری دارد. این لنزها بسیار متنوع هستند و امکان تصویربرداری باکیفیت را فراهم می‌کنند. در بین این لنزها، موارد متنوعی نظیر لنزهای دارای دیافراگم f/1.2 و لنزهای فوق‌عریض و لنزهای EF سوپر تله‌فوتو به‌چشم می‌خورند. 

دوربین جدید کانن هم‌اکنون با قیمت ۲٬۵۰۰ دلار برای پیش‌خرید دردسترس قرار دارد. براساس اطلاعیه‌ی رسمی کانن، دوربین فول‌فریم EOS Ra در اواسط دسامبر ۲۰۱۹ (اواخر آذر ۱۳۹۸) روانه‌ی بازار خواهد شد.

دیدگاه شما کاربران زومیت درباره‌ی دوربین جدید کانن چیست؟

قیمت به‌روز و مشخصات فنی و هر اطلاعات موردنیاز دیگر برای خرید ارزان‌ و آگاهانه‌ی انواع دوربین عکاسی را در بخش محصولات زومیت بیابید. در این بخش، علاوه‌بر مشخصات فنی دقیق دوربین‌های کانن، نیکون‌، پاناسونیک، سونی و دیگر برند‌ها، امکان مقایسه‌ی دو یا چند محصول درکنار گالری تصاویر رسمی محصولات دردسترس شما خواهد بود.

گویا صحبت‌ها درباره‌ی سلطان جدید پیست نوربرگ‌رینگ درست از آب درآمده و حالا آئودی RS Q8 با ثبت زمان ۷ دقیقه و ۴۲/۲ ثانیه سریع‌ترین شاسی‌بلند این پیست است. مرسدس AMG GLC 63 S سال پیش رکورد ۷ دقیقه و ۴۹.۳ ثانیه را ثبت کرده بود؛ ولی حالا محصول آئودی به‌عنوان سریع‌ترین شاسی‌بلند تولیدانبوه در این پیست شناخته می‌شود. 

جالب است بدانید آئودی RS Q8 هنوز به‌طور رسمی رونمایی نشده است، باوجوداین، با اختلافی درحدود ۷ ثانیه توانسته رقیب قبلی را کنار بزند و عنوان نخست را ازآنِ خود کند. آئودی اسپرت امسال بسیار پرکار بود؛ به‌طوری‌که مدل‌های RS Q3 ،RS Q3 اسپرت‌بک، RS6 آوانت و RS7 اسپرت‌بک را رونمایی کرد. گفتنی است هنوز مدل RS دیگر، یعنی RS Q8، نیز باقی مانده و قرار است اواخر ماه جاری به‌عنوان پرچم‌دار شاسی‌بلندهای آئودی رونمایی شود.

RS Q8 از پیشرانه‌ی چهار لیتری V8 تویین‌توربو استفاده می‌کند که ۵۹۲ اسب‌بخار قدرت و ۸۰۰ نیوتن‌متر گشتاور دارد. آئودی RS Q8 می‌تواند در ۳/۸ ثانیه از حالت سکون به سرعت صد کیلومتر‌بر‌ساعت برسد و حداکثر سرعتش ۳۰۶ کیلومتر‌بر‌ساعت است. چنین عملکردی با‌توجه‌به وزن زیاد این خودرو چشمگیر است. 

رینگ‌های ۲۳ اینچی RS Q8 با لاستیک‌های پیرلی P Zero با ابعاد 295/35 R23 پوشیده شده‌اند. درکنار این‌ها، باید به سیستم چهارچرخ فرمان‌پذیر و دیفرانسیل عقب با قابلیت توزیع گشتاور نیز اشاره کرد. متخصصان آئودی سیستم تعلیق RS Q8 را در‌مقایسه‌با SQ8 سفت‌تر کرده‌اند تا عملکرد بهتری در پیچ‌ها از خود نشان دهد.

تصاویری غیررسمی که از آئودی RS Q8 منتشر شده‌اند، نشان می‌دهند تغییرات این مدل درمقایسه‌با نسخه‌ی استاندارد کمتر از دیگر محصولات آئودی است و تنها می‌توان به کیت بدنه و دیفیوزر عقب و خروجی‌های اگزوز بیضی‌شکل RS اشاره کرد. جلوپنجره نیز تغییرات کوچکی به خود دیده و تزیینات فیبرکربنی در جاهای مختلف خودرو دیده می‌شوند. نشانگرهای پشت فرمان آئودی RS Q8 از نوع RS هستند و تغییرات کوچکی نیز در سایر بخش‌ها کابین اعمال شده است. آئودی به‌طور رسمی در ماه جاری میلادی از این مدل رونمایی خواهد کرد و احتمال دارد سریع‌ترین شاسی‌بلند آئودی به نمایشگاه لس‌آنجلس برسد.

جنرال موتورز حضور خود در نمایشگاه سِما ۲۰۱۹ را با یکی از جدیدترین مدل‌های منحصربه‌فرد شورولت کامارو جشن گرفت. طرفداران شورولت همه‌چیز را درباره‌ی مدل‌های کامارو COPO می‌دانند که به تعداد محدودی ساخته شده و ویژه‌ی رقابت‌های درگ NHRA است. مانند هر سال، ۶۹ دستگاه از این مدل برای تولید در سال ۲۰۲۰ برنامه‌ریزی شده است. البته ۷۰ دستگاه برای تولید در سال ۲۰۲۰ وجود دارد؛ اما هیچ‌یک از آن‌ها مانند این هیولای سیاه تهدیدآمیز نیستند که در ژانویه‌ی ۲۰۲۰ به حراج گذاشته می‌شود.

شورولت کامارو COPO مدلی ویژه به‌شمار می‌رود؛ زیرا به نام جان فورس، راننده‌ی افسانه‌ای دنیای مسابقات NHRA، مزین شده است. نام این راننده که ۱۶ بار موفق شد عنوان قهرمانی NHRA را کسب کند، به‌معنای واقعی کلمه در سراسر خودرو به‌چشم می‌خورد و همچنین استفاده از طرح رنگ مشکی و نقره‌ای در بیرون و رنگ قرمز در کابین را شاهد هستیم. نمای بیرونی بدون این نام در ۶۹ مدل تولیدی COPO، به‌همراه رنگ‌های قرمز و خاکستری فولادی براق و سفید موجود است و هفت رنگ اضافی نیز در فهرست سفارشی این خودرو قرار خواهد گرفت. دو انتخاب برای سیستم محرکه وجود دارد: پیشرانه‌ی ۵/۷ لیتری خورجینی هشت سیلندر سوپرشارژ LSX و پیشرانه‌ی ۷ لیتری خورجینی هشت سیلندر با تنفس طبیعی.

ساخت ۶۹ دستگاه شورولت کامارو COPO در سال، درحقیقت ادای احترام به زمان معرفی اولین نسخه‌ی COPO در سال ۱۹۶۹ است. همان‌طورکه گفته شد، این نسخه‌ی ویژه‌ی جان فورس بخشی از تیراژ تولید سالانه محسوب نمی‌شود. شورولت کامارو COPO جان فورس سرانجام در ژانویه‌ی ۲۰۲۰ در Barrett-Jackson در اسکاتس‌دیل به حراج گذاشته می‌شود و تمام درآمد حاصل از فروش آن به وب‌سایت DonorsChoose.org اختصاص خواهد یافت.

جان فورس در بیانیه‌ی مطبوعاتی شورولت گفت:

نسخه‌ی ویژه از شورولت کامارو COPO بسیار جذاب است و از کمک به طراحی این خودرو لذت بردم. کامارو COPO خودرو قدرتمندی است و غلبه بر آن در پیست بسیار سخت خواهد بود؛ اما این مدل ویژگی برجسته‌ای نیز دارد؛ زیرا از کاری حمایت می‌کند که اعتقاد شدیدی به آن دارم. 

علاقه‌مندان می‌توانند در نمایشگاه سِما ۲۰۱۹ لاس‌وگاس شورولت کامارو COPO جان فورس مدل ۲۰۲۰ را مشاهده کنند.

نخستین ساعت هوشمند اپل در سال ۲۰۱۵ معرفی و روانه‌ی بازار شد. از آن زمان تاکنون، کوپرتینونشین‌ها قابلیت‌های بیشتری در حوزه‌ی سلامت و تندرستی به گجت پوشیدنی خود اضافه کرده‌اند.

ساعت‌های هوشمند اپل مجهز به قابلیت‌هایی همچون ثبت نوار قلب (ECG) و تشخیص سقوط هستند. به‌نظر می‌رسد اپل برنامه‌ها و طرح‌های گسترده‌تری برای ساعت هوشمند خود دنبال می‌کند و درصدد است تا دستگاهی با تمرکز بیشتر بر حوزه‌ی سلامت به بازار عرضه کند.

جف ویلیامز، مدیر بخش طراحی اپل در گفتگویی با نشریه‌ی ایندیپندنت به این موضوع اشاره کرد که طرح‌های توسعه‌ای اپل در حوزه‌ی سلامت برای اپل واچ بسیار بنیادین و اساسی هستند. وی در صحبت‌های خود افزود:

در ابتدا ایده‌های بسیار بزرگ و اساسی در حوزه‌ی سلامت برای ساعت‌های هوشمند اپل داشتیم. برخی تصور می‌کردند که چنین طرح‌های توسعه‌ای، قابلیت اجرایی ندارند؛ ولی توانستیم کارهایی هم انجام دهیم. بسیار جالب است که کاربران بتوانند اطلاعات مفیدی را در گجتی پوشیدنی روی مچ دست خود، همیشه همراه داشته باشند.

 نخستین باری که اپل در گزارشی در مورد مشخصات و ویژگی‌های مربوط به حوزه‌ی سلامت و تندرستی اپل واچ توضیح داد، بسیاری از کاربران هیجان‌زده شده‌اند. جف ویلیامز در ادامه‌ی صحبت‌های خود در مورد این موضوع صحبت می‌‌کند:

وقتی برای نخستین بار در مورد ویژگی‌های متمایز اپل واچ در حوزه‌ی سلامت توضیحاتی داده شد و ویژگی‌هایی همچون پایش ضربان قلب مورد توجه قرار گرفت، بسیاری از کاربران متعجب شده بودند. برای کاربران جالب بود که بتوانند به ساعت هوشمند خود نگاه کنند و گجت پوشیدنی بتواند در هر لحظه ضربان قلب آن‌ها را پایش کند. به‌مرور متوجه شدیم که اپل واچ می‌تواند قابلیت‌های کاربردی دیگری را نیز دراختیار کاربران قرار دهد. درنتیجه، طرح‌های توسعه‌ای بیشتری برای ساعت هوشمند اپل درنظر گرفتیم و موضوع اپلیکیشن‌های مربوط به سلامت و پزشکی که از نظر قانونی نیز تاییدیه‌های لازم را گرفته باشند، مطرح شد. 

ویلیامز به‌همراه دسای، مدیر بخش سلامت اپل، هر دو تأکید دارند که قابلیت‌های مربوط به سلامت و بهداشت تنها یکی از ویژگی‌های حوزه‌ی سلامت اپل واچ محسوب می‌شود. آن‌ها معتقدند که چنین امکاناتی باعث می‌شود، کاربران بیشتری اپل واچ را مورد توجه قرار دهند.

ویلیامز معتقد است که موضوعات مرتبط با سلامت و تندرستی یکی از حوزه‌های مهمی است که کاربران بدان توجه ویژه‌ای نشان می‌‌دهند و از اهمیت خاصی نیز برخوردار است. اما اپل واچ قابلیت‌های دیگری نیز دارد و تنها گجت پوشیدنی با امکانات سلامت و تندرستی نیست. کاربران علاوه بر امکان استفاده از قابلیت‌های حوزه‌ی سلامت اپل واچ، می‌توانند از امکانات دیگری همچون دریافت و ارسال پیام‌ها، برقراری تماس و... استفاده کنند. درنتیجه، کاربرانی که اپل واچ را به مچ دستان خود می‌بندند، هم‌زمان از قابلیت‌های مختلفی برخوردار خواهند شد.

دسای نیز معتقد است، مسایل مربوط به حوزه‌ی سلامت از اهمیت بالایی برخوردار هستند. ممکن است برخی کاربران در تمام ساعات روز توجهی به سلامت خود نداشته باشند، ولی اپل واچ می‌تواند تجربه‌ی خوب و قابل‌توجهی را دراختیار آن‌ها قرار دهد و به چنین کاربرانی یادآوری کند که به سلامت خود نیز توجه نشان دهند.

آینده اپل واچ به چه سمتی حرکت خواهد کرد؟ 

یکی از سوالاتی که ممکن است به ذهن کاربران بیاید آن است که کوپرتینونشین‌ها قصد دارند در آینده چه قابلیت‌های جدیدی را به اپل واچ در حوزه‌ی سلامت و تندرستی اضافه کنند؟ در اصل آینده‌ی ساعت هوشمند اپل ازنظر ردیابی سلامت و تندرستی به چه سمتی حرکت خواهد کرد؟

کوین لینچ، معاون بخش فناوری اپل معتقد است، با وجودی که در حال حاضر نیز اپل واچ از قابلیت‌های بسیار خوبی برخوردار است، گجت پوشیدنی اپل هنوز در ابتدای راه قرار دارد. وی معتقد است: 

در حال حاضر ساعت هوشمند اپل قابلیت‌های خوبی دارد که می‌تواند برای کاربران مفید باشد. اطلاعاتی که اپل واچ از پایش ضربان قلب ارائه  می‌دهد، داده‌های خوبی هستند. با قابلیت‌های مانیتورینگ موجود در اپل واچ می‌توان اطلاعاتی درمورد فیبریلاسیون دهلیزی دراختیار داشت. طرح‌های توسعه‌ای بسیاری در این حوزه وجود دارد که می‌توانیم در ادامه روی آن کار کنیم. 

وی در ادامه افزود:

همچنین سایر حوزه‌های مربوط به سلامت از جمله سلامت شنوایی، حوزه‌های سلامت مربوط به بانوان و سلامت قلب، از جمله مواردی است که اپل به آن‌ها توجه ویژه‌ای نشان می‌دهد. شاید در این مسیر بتوانیم ابزارهای جدیدی توسعه دهیم و به بازار عرضه کنیم. ولی همان‌طور که گفته شد، هنوز در ابتدای راه هستیم. موضوعات بسیاری مورد توجه ما است و باید کارهای زیادی انجام دهیم. اما یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که در مورد آن فکر می‌کنیم و جزو استراتژی‌های خود قرار داده‌ایم آن است که از بین تمامی حوزه‌های مربوط به سلامت، کدام‌یک بیش از بقیه برای کاربران کاربردی است و بهتر است روی توسعه‌ی کدام‌یک زمان و انرژی بگذاریم؟

ویلیامز در ادامه‌ی صحبت‌های خود افزود که اپل در حوزه‌ی توسعه‌ی فناوری‌های مربوط به سلامت، به محدودیت‌ها نمی‌اندیشد و سعی دارد موانع را از سر راه خود بردارد. کوپرتینونشین‌ها قصد دارند بیشترین و موثرترین حضور را در این حوزه رقم بزنند. وی در آخر اضافه کرد: «ما قصد داریم در این مسیر حرکت کنیم و باید ببینیم این سفر ما را به کجا خواهد رساند.»

آمازون بسیاری از محصولات موجود در فروشگاه اینترنتی را با برند اختصاصی خود، AmazonBasics تولید و عرضه می‌کند. یکی از آن محصولات، باتری‌های قلمی هستند که جزو محبوب‌ترین و پرفروش‌ترین کالاهای پلتفرم هم محسوب می‌شوند. داستان تولید و توزیع این محصولات، گستردگی عمیقی دارد که سارا امرسون، نویسنده‌ی onzero در مطلبی به آن پرداخته است.

امرسون مقاله خود را با داستان انفجار بسته‌ای از باتری‌های آمازون در آشپزخانه‌اش شروع می‌کند. انفجاری با صدای نه‌چندان بلند که تکه‌ها و آثار باتری را در محیط خانه پخش کرد. باتری‌های قلمی آمازون‌بیسیکس، یکی از هزاران کالایی هستند که با برند زیرمجموعه غول تجارت الکترونیک به بازار عرضه می‌شوند.

باتری‌های آمازون‌بیسیکس، نزدیک به ۲۰ هزار نظر بررسی کاربر دارند و به‌نوعی محبوبیت دیگر کالاهای برند را به حاشیه می‌رانند. آمازون‌بیسیکس، علاوه بر باتری‌های مذکور، کالاهای متعدد دیگر در دسته‌بندی‌های الکترونیک، وسایل خانگی و محصولات متفرقه‌ تولید و عرضه می‌کند.

باتری‌های آمازون‌بیسیکس امتیاز خوبی را از سوی خریداران دریافت کرده‌اند. امرسون در داستان خود ابتدا فرض می‌کند که تنها باتری‌های او معیوب بوده‌اند. به‌هرحال او برای بررسی عمیق‌تر به صفحه نظرات باتری‌های آلکالاین آمازون‌بیسیکس رفت و در آنجا کلمه explode را برای پیدا کردن تجربه‌های مشابه، جست‌وجو کرد. کاربران متعدد، گزارش‌هایی مبنی بر انفجار یا نشت مواد داخلی باتری‌های آمازون‌بیسیکس ثبت کرده بودند. برخی از آن‌ها، تولید ضعیف در کارخانه‌های چینی را دلیل ضعف باتری‌های آمازون می‌دانستند. البته آمازون در توضیحات محصول با عبارتی نه‌چندان واضح، باتری‌ها را با عنوان «ساخته شده در اندونزی و با فناوری ژاپنی» معرفی می‌کند.

امرسون برای تحلیل عمیق‌تر داستان تولید باتری‌های آمازون‌بیسیکس، یک ماه را به تحقیق و جست‌وجو اختصاص داد. آمازون رویکردی کاملا محرمانه در ارتباط با عملکرد سازمانی خود دارد و عملیات تولید و توزیع را از طریق شبکه‌ای حرفه‌ای از شرکت‌های برون‌سپاری، مخفی می‌کند. درواقع ردیابی زنجیره تأمین کالاهای غول تجارت الکترونیک، نه‌تنها برای مردم عادی، بلکه برای فعالان رسانه‌ای نیز آسان نیست.

باتری‌های AA آمازون هم مانند دیگر محصولات زیربرند آمازون‌بیسیکس، داستانی محرمانه دارند. این محصولات طبق ادعای شرکت در اندونزی ساخته می‌شوند، اما آمازون نقشی در تولید آن‌ها ندارد. باتری‌ها از تأمین‌کننده‌ای دیگر خریداری می‌شوند و تنها ظاهر و بسته‌بندی آن‌ها به آمازون‌بیسیکس تغییر می‌کند. آمازون هیچ‌گاه منبع تأمین باتری‌های خود را فاش نکرد، اما گزارش حاضر، از سوی آن‌ها تأیید شد که سازنده‌ی باتری‌های AA را مشخص می‌کند.

مرکز تولید باتری‌های آمازون‌بیسیکس در اندونزی

امرسون در جریان تحقیق خود، محل تولید باتری‌های آمازون را کشف کرد، اما هیچ‌گاه موفق به اکتشاف منبع تأمین مواد اولیه‌ی آن‌ها نشد. دشواری پیدا کردن تمامی جزئیات زنجیره‌ی تأمین برای کالایی ساده همچون باتری‌های AA، نشان می‌دهد که آمازون دقت بالایی در مخفی نگه داشتن اطلاعات مرتبط با محصولات خود دارد. مرموز بودن جزئیات، به غول تجارت الکترونیک امکان می‌دهد تا مزیت رقابتی بسیار بالایی داشته باشد و محصولات را با قیمتی پایین‌تر از رقبا عرضه کند. ازطرفی، رازداری اطلاعاتی، برای مشتریانی که به‌دنبال منبع تأمین و تولید محصولات خریداری شده هستند هم دشواری‌هایی را ایجاد می‌کنند. اگر یک خریدار به‌دنبال تأثیرات زیست‌‌محیطی و حتی اخلاقی و اجتماعی محصول مورد نظرش باشد، درباره‌ی زنجیره تأمین آمازون به اطلاعات زیادی دست پیدا نمی‌کند.

کارخانه‌ی تولید باتری

ساختمانی سفید و ساده در جاوه غربی اندونزی وجود دارد که کارگران آن، فعالیت مونتاژ باتری را برای شرکت ژاپنی فوجیتسو انجام می‌دهند. فوجیتسو که مرکز مدیریت خود را در توکیو قرار داده است، از تأمین‌کننده‌های آمازون‌بیسیکس محسوب می‌شود. برخلاف مراکز توزیع آمازون که با طراحی سیاه و لوگوی نارنجی شرکت، مشخص هستند، ساختمان حاضر در جاوه هیچ نمادی برای اثبات تولید باتری‌های آمازون‌بیسیکس ندارد.

زیرمجموعه‌ی فوجیتسو به‌نام FDK، مدیریت کارخانه‌ی باتری آلکالاین را بر عهده دارد. مرکز فعالیت آن‌ها در بکاسی جاوه غربی، از صنعتی‌ترین شهرهای اندونزی قرار دارد. یکی از نظرات باتری آمازون‌بیسیکس ادعا کرده بود که باتری‌ها توسط فوجیتسو ساخته می‌شوند؛ درنتیجه امرسون تصمیم گرفت تا با مدیریت زیرمجموعه‌ی شرکت ژاپنی تماس بگیرد. یکی از کارمندان FDK تأیید کرد که آمازون از خریداران اصلی باتری‌ها محسوب می‌شود و تعهد خرید سالانه ۱۰۰ هزار دلار از باتری‌های شرکت رادارد. آمازون هم پس از انتشار مقاله، FDK را به‌عنوان یکی از تأمین‌کننده‌ها آمازون‌بیسیکس تأیید کرد.

فوجیتسو یکی از قدیمی‌ترین شرکت‌های دنیای فناوری محسوب می‌شود که در سال ۱۹۳۵ در ژاپن پیش از جنگ جهانی تأسیس شد. ریشه‌های این شرکت در کسب‌وکارهای قدیمی خانوادگی ژاپن قرار دارد. آن‌ها فعالیت خود را با ساختن اولین کامپیوتر ژاپنی شروع کردند و امروز از بزرگ‌ترین اعضای امپراطوری سخت‌افزار، نرم‌افزار، خدمات و گجت‌های شخصی در جهان هستند. FDK در سال ۱۹۸۹ به اندونزی توسعه یافت و به‌نام FDK-Intercallin و با یک مرکز تولیدی، کار خود را به‌عنوان تنها مرکز تولید باتری‌های آلکالاین فوجیتسو در خارج از ژاپن، شروع کرد.

مورخان دنیای فناوری تأیید می‌کنند که ژاپنی‌ها راز تولید باتری‌های مدرن را کشف کردند. پودر سیاهی به‌نام دی‌اکسید منگنز الکترولیتی شناخته می‌شود و چرخه‌ی انرژی را در دستگاه‌ها تأمین می‌کند. جی ترنر، استاد مطالعات محیط زیست در کالج ولسلی می‌گوید ژاپنی‌ها از پیش‌گامان تولید دی‌اکسید منگنز بوده‌اند. محصول نهایی، همیشه به دی‌اکسید منگنز با خلوص و کیفیت بالا نیاز دارد و معدن‌کاوی نوع خالص آن از طبیعت، دشوار است. ژاپنی‌ها در طول جنگ جهانی دوم، روشی برای تولید پودر خالص و حتی بهتر از نمونه‌های طبیعی، کشف کردند.

اکثر متخصصانی که در مقاله‌ی حاضر مصاحبه کردند، اندونزی را بازیگر قدرتمندی در صنعت باتری نمی‌دانند. سلطه‌گران صنعت مذکور عموما کشورهای همچون چین، ژاپن و کره‌ی جنوبی بوده‌اند. دراین‌میان، سرمایه‌گذاری آمازون در اندونزی، عجیب به‌نظر می‌رسد.

FDK اطلاعات زیادی درباره‌ی شرایط کاری کارخانه‌ی حاضر در اندونزی ارائه نمی‌کند. از خصوصیات اولیه‌ی کارخانه‌ی مذکور می‌توان به استانداردهای نه‌چندان قوی زیست محیطی در کارخانه‌ی مذکور اشاره کرد. کارخانه‌های دیگر در بکاسی نیز عامل انتشار گازها‌ی سرطان‌زا هستند و پس‌آب فاسد را نیز به آب رودخانه‌ها وارد می‌کنند. گزارش‌های زیست‌محیطی خود فوجیتسو هم تأیید می‌کنند که کارخانه‌ی اندونزی در دسته‌ی کثیف‌ترین مراکز تولیدی قرار دارد و بیشترین تولید آلودگی را انجام می‌دهد. مرکز تولیدی بکاسی، در سال ۲۰۱۶، ۱۰۰ تن زباله بیشتر از مرکز بعدی فوجیتسو یعنی FDK Energy تولید کرد.

الکسیس بیتمن، مدیر پروژه‌ی زنجیره‌های تأمین پایدار در دانشگاه MIT است. این پروژه تلاش می‌کند تا از طریق تحقیق و مطالعه، استراتژی‌های توسعه‌ای پایدار و حامی محیط زیست را به کسب‌وکارها منتقل کند. او می‌گوید تنظیم‌گری ضعیف قانون در اندونزی، فرصت‌ بهره‌برداری را در اختیار شرکت‌هایی همچون فوجیتسو قرار می‌دهد. اندونزی علاوه بر قوانین ضعیف حفاظت از محیط زیست، ظرفیت دیگری دارد که آن را برای تولیدکننده‌های باتری به منطقه‌ای مناسب تبدیل می‌کند.

فوجیتسو هیچ اظهارنطری درباره‌ی منبع تأمین مواد اولیه‌ی باتری‌ها ندارد. آن‌ها توضیحی هم پیرامون ارتباط با زنجیره‌ی تأمین قوی منگنز در اندونزی ارائه نمی‌کنند. هیچ اطلاعاتی درباره‌ی منبع تأمین مواد اولیه‌ی شرکت وجود ندارد. تنها یک توافق‌نامه عمومی وجود دارد که تعهد شرکت مبنی بر عدم خرید مواد معدنی خاص (همچون تانتالوم، قلع، طلا، تنگستن و کبالت) را از تأمین‌کننده‌های اقدام‌های ضد بشری، تأیید می‌کند.

تحلیل‌گران صنعت باتری ادعا می‌کنند که شرکت‌هایی همچون تسلا و اپل، به‌عنوان تولیدکننده‌ی انواع باتری‌های دیگر، به‌خاطر کاهش مواد در معادن کنونی، به‌دنبال تأمین مواد اولیه از اندونزی هستند. گزارش‌های متعدد تأیید می‌کنند که تسلا تصمیم به تأسیس کارخانه‌ی تولید باتری در سولاوسی مرکزی دارد. به‌علاوه دولت اندونزی نیز تلاش می‌کند تا ممنوعیت صادرات را برای نیکل و مس وضع کند تا به‌نوعی مراکز تولیدی داخلی را تقویت کرده باشد. 

اطلاعات توضیحی باتری‌های آمازون‌بیسیکس تأیید می‌کند که محصولات آمازون از دی‌اکسید منگنز، گرافیت، روی و پتاسیم هیدروکسید تولید می‌شوند. از مواد احتمالی دیگر در باتری‌های آمازون‌بیسیکس می‌توان به کاغذ، نایلون، PVC و فولاد اشاره کرد. اطلاعات دقیقی درباره‌ی بازیافت یا امکان بازیافت هیچ‌یک از مواد مذکور وجود ندارد. ترنر می‌گوید مواد مذکور، سمی نیستند و خطر زیادی برای سلامت انسان ندارد؛ درنتیجه تنظیم‌گری قانونی سخت‌گیرانه‌ای برای آن‌ها وجود ندارد. او باتری‌های آلکالاین را در تعریف ساده، خاکی می‌داند که در یک شکل سیلندری، پالایش شده است.

با وجود توضیحات بالا، تولید باتری‌ها آن چنان هم بی‌خطر نیست. به‌عنوان مثال، طبق گزارش‌های RCS Global، از شرکت‌های مشاوره‌ی مسئولیت اجتماعی، تولید منگنز بی‌ربط با تهدیدهای حقوق بشری و تخلف‌های امنیت شغلی و استفاده از کودکان در کارخانه‌ها نیست. طبق همین گزارش، ۷۶ درصد از منگنز از آفریقای جنوبی، چین، استرالیا و گابون تأمین می‌شود، اما تقریبا هیچ رویکرد مشخص کنترل زنجیره‌ی تأمین برای آن وجود ندارد. به بیان ساده، امکان دارد که منگنز طی رویکردهای ناقض حقوق بشر تأمین شود، اما نمی‌توان به‌راحتی، سودآوری یا نقش مستقیم هیچ شرکتی را در فرایندهای تأمین، تأیید کرد. ماده‌ی اولیه از طریق فیلترهای متعدد به مرحله تولید نهایی و توزیع می‌رسد و درنتیجه مانند بسیاری از مواد دیگر، نمی‌توان آن را ردیابی کرد.

سازمان غیر انتفاعی Responsible Sourcing Network فعال در حوزه‌ی مقابله با سوءاستفاده از حقوق کارگری ادعا می‌کند که هیچ فعالیتی در مسیر شناسایی و مقابله با تهدیدهای تولید منگنز در جهان انجام نمی‌شود. معدن‌کاوی روی هم احتمالا مواد آلوده‌ای همچون دی‌اکسید گوگرد را وارد هوا می‌کند که برای برای سلامت انسان، خطرهای احتمالی به‌همراه دارد.

سخنگوی آمازون در مصاحبه با OneZero درباره‌ی فرایندهای تولیدی می‌گوید:

ما در آمازون به‌شدت متعهد هستیم که از تولید کالاها و خدمات، به روش‌های صحیح مطمئن شویم؛ روش‌هایی که به حقوق بشر و محیط زیست پای‌بند هستند و کرامت کارگران را حفظ می‌کنند. ما با تأمین‌کننده‌هایی همکاری می‌کنیم که به این اصول پای‌بند هستند و استانداردهای دقیقی در ارتباط با تأمین‌کننده‌های کالا برای آمازون و زیرمجموعه‌های آمازون، وضع می‌کنیم.

ردگیری غیرممکن

باتری‌ها هرچه در زنجیره‌ی تأمین پیش می‌روند، بیشتر غیرقابل ردگیری می‌شوند. قوانین آمریکا در زنجیره‌ی تأمین و حمل‌ونقل، به شرکت‌ها امکان می‌دهد تا فعالیت‌های خود را تا حدودی مخفیانه انجام دهند. آمازون نیز فعالیت‌های حمل‌ونقل خود را از کانال‌های متعددی همچون خودروهای شخصی، کامیون و حمل‌ونقل آبی و هوایی انجام می‌دهد؛ درنتیجه فعالیت‌های لجستیکی آن‌ها تقریبا نامرئی هستند.

جان پائول رودریگ، استاد دانشگاه هافسترا که در حوزه حمل‌ونقل، لجستیک و توزیع کالا مطالعه می‌کند، درباره‌ی آمازون می‌گوید:

آمازون نه به‌خاطر ارائه‌ی محصول و کالای جدید، بلکه به‌خاطر گستردگی و قدرت لجستیکی، بزرگ شده است. حمل‌ونقل‌های تجاری شامل قراردادهای خصوصی می‌شوند و آمازون هیچ الزامی برای انتشار اطلاعات آن‌ها ندارد.

یک کشتی حمل‌ونقل یونانی به‌نام COSCO Beijing در سال ۲۰۱۵ بندر جاکارتای اندونزی را با ۴۱۰ پالت باتری آلکالاین آمازون‌بیسیکس ترک کرد. محصول مذکور، چهار کانتینر بزرگ را پر کرده و توسط PT FDK Indonesia از بکاسی خارج شده بود. فروشنده‌ی کالا نیز، بخش تأمین کالای آمازون (Amazon Fulfillment Service) بیان شد. کشتی مذکور توقفی کوتاه در مالزی و سنگاپور داشت و سپس از مسیر اقیانوس آرام به‌سمت بندر لانگ بیچ در کالیفرنیا رفت. مقصد بعدی، سیاتل در وانشگتن بود و محموله از آنجا به مقصدی نامعلوم منتقل شد.

اطلاعات بالا طبق اسناد حمل‌ونقل کشتی و از طریق واحد تحقیقات زنجیره‌ی تأمین Panjiva در S&P Global Market Intelligence به‌دست آمد.  اداره گمرک و حفاظت مرزی ایالات متحده، اطلاعات مذکور را در اختیار شرکت‌ها قرار می‌دهد تا تحلیلی از رویکردهای صادرات و واردات برای مشتریان خود ارائه کنند. شرکت پانجیوا در ارتباط با فعالیت‌های آمازون فقط اطلاعات سال ۲۰۱۵ را کشف کرد؛ چرا که احتمالا آمازون، اکثر اطلاعات حمل‌ونقل خود را مخفی نگه می‌دارد و تنها همین یک مورد، منتشر شده است.

مراحل بعدی زنجیره‌ی تأمین باتری‌ها، از انبار تا محل سکونت خریدار، پیچیدگی و ابهام بیشتری دارد. روی بسته‌بندی باتری‌هایی که امرسون خریداری کرده بود، عبارت «وارد شده توسط واردکننده» به زبان اسپانیایی و در بالای آدرس مرکز آمازون در مکزیکوسیتی دیده می‌شد. پایین آن بخش، آدرس مرکز فعالیت آمازونت در لوکزامبورگ به زبان آلمانی نوشته شده بود.

آمازون ۷۵ مرکز تأمین و ۲۵ مرکز دسته‌بندی در سرتاسر آمریکای شمالی دارد. گستره‌ای وسیع که طبق گزارش Curbed، در فاصله‌ی ۳۰ کیلومتری نیمی از جمعیت آمریکا، یک انبار آمازون وجود دارد. در آمار جهانی، تعداد مراکز تأمین عملیاتی آمازون به ۱۷۵ عدد می‌رسد. شایان ذکر است ۴۸ درصد از بسته‌های اختصاصی آمازون از طریق سرویس «تحویل مایل آخر» موسوم به Amazon Logistics به دست مشتریان می‌رسد. برخلاف شرکت‌های حمل‌ونقل همچوم یو‌پی‌اس و فدکس که اطلاعات ردگیری را با جزئیات بالا منتشر می‌کنند، آمازون هر اطلاعات مرتبط با مراحل پیش از ورود به انبار خود را حذف می‌کند. آمازون با اذعان به این موضوع، هیچ جزئیاتی درباره‌ی چرایی آن بیان نمی‌کند.

تحویل سریع‌تر و ارزان‌تر کالا، درنهایت هزینه‌ای را هم برای انسان‌ها و هم محیط زیست به‌همراه دارد. آمازون همیشه در ارتباط با حقوق پرداختی، نظارت بر عملکرد و فشار کاری راننده‌های خود، انتقادهای شدیدی را متحمل می‌شود. بازفید در ماه اوت گزارشی منتشر و در آن، به شرایط کاری نامناسب و حتی وخیم راننده‌های تحویل سریع آمازون اشاره کرد؛ شرایطی که برخی اوقات پیامدهای ناگواری به‌همراه دارند و شرکت، از قبول مسئولیت آن‌ها سر باز می‌زند.

تولید گازهای گلخانه‌ای در سیستم تحویل آمازون، آمار نگران‌کننده‌ای دارد. در یک تخمین ادعا می‌شود که تحویل کالا در سرویس آمازون، در سال ۲۰۱۷ معادل ۱۹ میلیون متر مکعب گاز گلخانه‌ای تولید کرده است. این مقدار برابر با فعالیت پنج نیروگاه زغال سنگ محسوب می‌شود.

اثرات زیست‌محیطی

مصرف‌کننده‌ها با چرخه‌ی عمر ظاهری باتری آشنایی دارند و پایان عمر و دور انداختن آن برایشان عادی است. همین مسیر، بیشترین گرفتاری و درگیری را برای حامیان محیط زیست هم ایجاد می‌کند. درواقع باتری‌ها یکی از مهم‌ترین خطرات دنیای کنونی فناوری در دسته‌بندی زباله‌های الکترونیکی هستند.

باتری‌های قلمی یا AA، تقریبا نیمی (۴۶ درصد) از فروش باتری آمازون‌بیسیکس را به خود اختصاص می‌دهند. یک دلار از هر ۱۰ دلار هزینه شده در برند آمازون‌بیسیکس به باتری‌ها اختصاص دارد و درنهایت می‌توان چهار درصد از مجموع فروش آمازون‌بیسیکس را مرتبط با باتری‌های قلمی آلکالاین دانست. آمارهای مذکور، آمازون‌بیسیکس را در صدر بازار آنلاین باتری AA قرار می‌دهد. درواقع برندهای مشهورتری همچون پاناسونیک و انرجایزر، پس از زیربرند آمازون قرار می‌گیرند.

مت پیس، مدیر ارشد 1010data از شرکت‌های فعال در بررسی و آمارگیری تراکنش‌های مصرف‌کننده، درباره‌ی سهم بازار آمازون می‌گوید:

توانایی آمازون در بازاریابی تهاجمی باتری اختصاصی و انحصاری، باعث شد تا آن‌ها به پیش‌گام بازار آنلاین باتری‌های خانگی تبدیل شوند. دراین‌میان برندهای دیگر همچون انرجایزر و دوراسل در تلاش هستند تا سهم خود را در بازار حفظ کنند.

کاربرد باتری‌های قلمی در حوزه‌ها و کاربردهای متنوعی دیده می‌شود. البته متخصصان اعتقاد دارند تأثیرات زیست‌محیطی باتری‌ها بسیار بالا و خطرناک محسوب شده و عموما توجه زیادی به آن نمی‌شود. محققان دانشگاه MIT در دپارتمان علم مواد و مهندسی، در سال ۲۰۱۱ بررسی عمیقی روی چرخه‌ی عمر باتری‌های قلمی داشتند. در بخشی از مقاله‌ی حاصل نوشته شد که بخش عمده‌ای از اثرات زیست‌محیطی به مراحل اولیه‌ی تولید باتری اختصاص دارد.

در بخش‌هایی از مطالعه‌ی سال ۲۰۱۱، به تأثیر مصرف انرژی در کارخانه‌های تولید باتری اشاره می‌شود. مراکز تولیدی عموما بیشترین تأثیر را روی محیط زیست می‌گذارند، چرا که اکثر انرژی مورد نیاز خود را از سوخت‌های فسیلی تأمین می‌کنند. درواقع انرژی‌های تجدیدپذیر، بخش کوچکی از تأمین انرژی کارخانه‌ها را بر عهده دارند. در مجموع، بخش‌های تأمین مواد اولیه و پردازش، ۸۸ درصد از تأثیر زیست‌محیطی باتری‌های یک بار مصرف را شکل می‌دهند.

مطالعات جانبی متعددی روی چرخه‌ی عمر باتری‌های قلمی و تأثیر زیست‌محیطی آن‌ها انجام شد. مقاله‌ای در سال ۲۰۱۵ و در مجله‌ی Journal of Industria Ecology ادعا می‌کند که انرژی مورد نیاز برای تولید یک باتری، ۱۰۰ برابر انرژی تولیدی توسط آن در چرخه‌ی عمر است. به‌علاوه وقتی همه‌ی مراحل تولید همچون استخراج مواد اولیه، تولید و حمل‌ونقل، از لحاظ انتشار گازهای گلخانه‌ای بررسی می‌شوند، انتشار گازها برای تولید هر وات-ساعت انرژی، ۳۰ برابر انتشار گاز در یک نیروگاه زغال سنگ بیان می‌شود. در مجموع اطلاعات مذکور می‌توان ادعا کرد هر وسیله‌ای که با باتری آلکالاین کار می‌کند، کربن بیشتری را نسبت به وسیله‌ی مشابه متصل به برق شهری، مصرف می‌کند.

با وجود اطلاعات و مطالعه‌های منتشرشده پیرامون باتری‌ها، هنوز اکثر مباحث مرتبط با تأثیر زیست‌محیطی آن‌ها، پیرامون وضعیت آن‌ها پس از پایان عمر، بازیافت و استفاده‌ی مجدد شکل می‌گیرد. قوانین بازیافت و جمع‌آوری آن‌ها نیز در کشورهای متعدد با هم تفاوت دارد و هنوز دسته‌بندی مشخصی از لحاظ خطرناک بودن یا قابل بازیافت بودن، در سطح جهانی برای باتری‌ها عنوان نمی‌شود. به‌علاوه چنین کالاهایی به‌خاطر ابعاد بسیار کوچک و دشواری جمع‌آوری، از لحاظ بازیافت نیز مقرون‌به‌صرفه نیستند. انرژی مصرف‌شده برای بازیافت آن‌ها، بیش از انرژی صرفه‌جویی شده خواهد بود.

فوجیتسو می‌گوید مصرف‌کننده‌ها می‌توانند برای کاهش اثرات زیست‌محیطی باتری‌های قلمی، آن‌ها را با نمونه‌های قابل شارژ یا با عمر بالاتر، جایگزین کنند. درمقابل اگرچه به‌نظر می‌رسد آمازون در صدد پیاده‌سازی سیستم بازیافت و بستن چرخه‌ی تولید زباله باشد، ظاهرا آن‌ها فعالیت کمتری در تشویق بازیافت نسبت به فروشنده‌های دیگر صنعت باتری دارند. درحال حاضر تنها باتری‌های شارژی آمازون، اطلاعات بازیافت را به مصرف‌کننده‌ها ارائه می‌کنند، اما شرکت ادعا می‌کند که به‌زودی اطلاعات مذکور را برای باتری‌های یک بار مصرف هم عرضه خواهد کرد.

آمازون به‌جز چالش‌های اثر زیست‌محیطی محصولات، اتهام‌های بزرگ‌تر همچون مصرف بسیار بالای سوخت‌های فسیلی، سوءاستفاده از کارگران و میلیاردها دلار قراردادهای نظامی دارد. شاید با نگاهی به آن چالش‌ها، اهمیت تأثیر زیست‌محیطی یک باتری قلمی، پایین به‌نظر برسد. ازطرفی وقتی غول تجارت الکترونیک، ادعای فعالیت مناسب در حوزه محیط زیست دارد، اهمیت موضوع چند برابر می‌شود.

مدیرعامل آمازون، جف بزوس در ماه سپامبر خبر از برنامه‌‌ای موسوم به «تعهد اقلیمی» داد که بر اثر درخواست‌های متعدد کارمندان، در جهت اصلاح رویکردهای شرکت در مسیر حفاظت از محیط زیست اجرا می‌شود. تعهد مذکور، ادعای بزرگی محسوب می‌شود؛ چرا که آمازون طبق آن متعهد به دستیابی به رویکرد بدون انتشار گازهای گلخانه‌ای تا سال ۲۰۴۰ می‌شود. به‌علاوه آن‌ها تا سال ۲۰۳۰ نیز تمام فعالیت‌های سطح شرکت را با انرژی‌ تجدید پذیر انجام خواهند داد.

در بخشی از تعهد اقلیمی آمازون، اطلاعات مهمی درباره‌ی عملکرد کنونی آن‌ها در حفاظت از محیط زیست دیده می‌شود. به‌عنوان نکته‌‌ی اول، غول تجارت الکترونیک نشان داد که تاکنون تأثیرات زیست‌محیطی خود را بررسی نمی‌کرده است. اولین بررسی آن‌ها، خبر از مصرفی معادل ۴۴/۴ میلیون تن کربن در سال ۲۰۱۸ می‌دهد که با مصرف کشورهای دانمارک و سوئیس برابری می‌کند. به‌هرحال آمازون می‌گوید تولید گازهای کلخانه‌ای آن‌ها با تولید همراه است و محاسبه‌ی انتشار نیز طبق استانداردهای صنعتی انجام می‌شود. به‌هرحال در گزارش منتشرشده، نقاط ابهام وجود دارد و شرکت، اطلاعات را به‌صورت کلی و در دسته‌بندی‌های تقریبا نامفهوم ارائه می‌کند.

اطلاعات کالاهای تولیدشده در زیربرندها، در سند بررسی آثار زیست‌محیطی آمازون به‌صورت مجزا دیده نمی‌شود. درواقع آن اطلاعات با بخش حمل‌ونقل ترکیب می‌شوند و نمی‌توان جزئیات زیادی از آثار برون‌سپاری تولید در شرکت به‌‌دست آورد. به‌هرحال کارشناسان می‌گویند آمازون باید کنترل بیشتری روی فرایندهای تولید کالاهای آمازون‌بیسیکس داشته باشد و عدم کنترل تاکنون، رویکردی مشکوک و نه‌چندان مثبت از سوی آن‌ها محسوب می‌شود.

درنهایت به‌نظر نمی‌رسد آمازون تصمیمی جدی مبنی بر انتشار جزئیات زنجیره‌ی تأمین یا آثار زیست‌محیطی عملکرد خود داشته باشد. کارشناسان می‌گویند آن‌ها مزیت رقابتی خود را در مخفی نگه داشتن جزئیات زنجیره‌ی تأمین به‌دست آورده‌اند و قطعا برای عدم انتشار آن، همه‌ی تلاش خود را به کار می‌گیرند.

دمای هوا در سایه‌ی خارج از ورزشگاه جدید فوتبال الجنوب در دوحه‌ی قطر، ۴۶/۵ درجه‌ی سانتیگراد بود و به‌گفته‌ی سعود غنی، کارشناس تهویه هوا، هوا چنان گرم است که گویی خدا سشوار بزرگی را رو به سوی قطر گرفته باشد. با این حال، درون ورزشگاه روباز، نسیم خنکی می‌وزید. زیر هر کدام از ۴۰ هزار صندلی ورزشگاه، دریچه‌های کوچکی تعبیه شده است که به سبک عربی تزئین شده و هوای خنک را در سطح مچ پا می‌دمند. پس از اینکه این هوای خنک فرو می‌نشیند، امواجی از آن به آرامی به‌سوی زمین چمن می‌خزد. دریچه‌هایی با اندازه‌ی یک توپ فوتبال نیز هوای سرد بیشتری را به سوی زمین می‌فرستند.

غنی، استاد مهندسی دانشگاه قطر، این سیستم را در ورزشگاه الجنوب طراحی کرده است. الجنوب یکی از هشت ورزشگاهی است که قطر کوچک ولی ثروتمند باید آن را برای جام جهانی ۲۰۲۲ آماده کند. نکته‌ی برجسته‌ی کار غنی این است که او طرح‌های خود را براساس این واقعیت اجرا می‌کند که فقط لازم است مردم را خنک کرد و نه محدوده‌های بالایی ورزشگاه را. معماری این ساختار زیبا را معمار معروفی به نام زاها حدید برعهده داشته است و برای طراحی این سازه از نوعی قایق سنتی عربی الهام گرفته است. غنی می‌گوید:

نیازی نیست که پرنده‌ها را هم خنک کنم.

قطر که صادرکننده‌ی نخست گاز طبیعی مایع در جهان است، شاید بتواند ورزشگاه‌های خود را خنک کند اما قادر نیست کل کشور خود را خنک کند. ترس از اینکه صدها هزار طرفدار فوتبال ممکن است حین حرکت در مسیر ورزشگاه‌ها، متروها و هتل‌ها در گرمای بی‌رحمانه‌ی تابستان آزار دیده یا حتی جان خود را از دست بدهند، موجب شد که جام جهانی پنج ماه به تعویق بیفتد. اکنون قرار است این مسابقات در ماه نوامبر یعنی طی زمستان ملایم قطر برگزار شود.

تغییر در تاریخ برگزاری جام جهانی نشانه‌ای از یک مشکل بزرگ‌تر یعنی تغییرات اقلیمی است. قطر در حال حاضر یکی از گرم‌ترین مناطق روی زمین است و میانگین دمای آن به دو درجه بالاتر از میانگین دمای قبل از دوران صنعتی‌شدن رسیده است. این حداکثر دو درجه سانتیگراد، هدف بین‌المللی توافق‌شده به‌منظور محدود کردن آسیب‌های ناشی از گرمایش جهانی است. طبق توافق‌نامه‌ی اقلیمی سال ۲۰۱۵ پاریس، بهتر است میزان گرمایش زمین زیر این حد حفظ شود و دمای زمین بیش از ۱/۵ درجه افزایش پیدا نکند.

در طول سه دهه‌ی گذشته، افزایش دما در قطر شتاب گرفته است. علت این امر، طبیعت غیریکنواخت تغییرات اقلیمی و نیز افزایش در ساخت‌و‌ساز است که باعث ایجاد شرایط آب‌و‌هوایی محلی در اطراف دوحه می‌شود. دما نیز در حال افزایش است، زیرا قطر که کمی کوچک‌تر از ایالت کنتیکت آمریکا است، به‌وسیله‌ی آب‌های به سرعت درحال گرم شدن خلیج فارس احاطه شده است. طی موج گرمایی ماه ژوئیه سال ۲۰۱۰، دمای این منطقه به ۵۰/۴ درجه‌ی سانتیگراد رسید. زیکه هوسفازر، دانشمند اطلاعات آب‌و‌هوایی گروه پژوهشی برکلی ارث می‌گوید:

قطر یکی از مناطق جهان است که سرعت گرمایش در آن بسیار سریع است. تغییراتی که در آنجا رخ می‌دهد، به ما کمک می‌کند تا درک کنیم که اگر کاری درجهت کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای انجام ندهیم، چه اتفاقی برای دیگر مناطق جهان رخ خواهد داد.

درحالی‌که تغییرات اقلیمی موجب رنج فقیرترین مناطق جهان و سرزمین‌هایی مانند سومالی تا سوریه و گواتمالا تا بنگلادش می‌شود، در مناطق ثروتمندی مانند آمریکا، اروپا و قطر تغییرات اقلیمی تنها موجب ایجاد مشکلات مهندسی شده و تهدیدی وجودی به‌شمار نمی‌رود. این مشکلی است که حداقل به‌طور موقتی با قدری پول و تکنولوژی می‌توان آن را حل کرد.

قطر برای بقا از گرمای تابستان نه‌تنها ورزشگاه‌های فوتبال خود را با تهویه‌مطبوع مجهز کرده است، بلکه از این روش حتی در فضای بیرون نیز استفاده کرده است. در بازارها، در کنار پیاده‌روها و حتی در مراکز خریدی که در فضای باز قرار دارند، سیستم‌های تهویه‌مطبوعی تعبیه شده است تا مردم بتوانند در هوایی مطبوع به خرید مشغول شوند. یوسف الحور بنیان‌گذار سازمان پژوهش و توسعه‌ی خلیج می‌گوید:

اگر سیستم‌های تهویه‌مطبوع را خاموش کنید، غیرقابل تحمل خواهد بود و نمی‌توانید به‌طور موثری عمل کنید.

ورزشگاه الجنوب یکی از هشت ورزشگاهی است که قطر برای جام جهانی ۲۰۲۲ در حال آماده‌سازی آن است

سعود غنی سیستم تهویه‌ی مطبوع ورزشگاه‌ روباز را طراحی کرده است

دریچه‌های کوچک، هوا را در سطح مچ پاها و به سمت داخل ورزشگاه می‌دمند

تهویه‌مطبوع فضای باز بخشی از یک چرخه‌ی معیوب محسوب می‌شود. انتشارات کربنی موجب گرمایش جهانی می‌شوند؛ این امر موجب تمایل بیشتر به تهویه‌مطبوع شده و این سیستم‌ها نیاز به سوخت‌های فسیلی دارند؛ درنهایت کربن‌دی‌اکسید بیشتری منتشر می‌شود. طبق اعلام کنفرانس بین‌المللی سرمایش و گرمایش منطقه، انتظار می‌رود در کشور قطر، کل ظرفیت سرمایشی از سال ۲۰۱۶ تا ۲۰۳۰ دوبرابر شود.

محمد ایوب، مدیر ارشد پژوهشی مؤسسه‌ی پژوهشی انرژی و محیط زیست قطر می‌گوید زمانی‌که میانگین گرمایش جهانی به دو درجه‌ی سانتیگراد برسد، دمای قطر اوج خواهد گرفت. طبق پیش‌بینی‌ها، در مناطق به سرعت در حال رشد خاورمیانه، برخی از شهرها غیر قابل سکونت خواهند شد. ایوب می‌گوید:

ما درحال صحبت کردن درمورد ۴ تا ۶ درجه‌ی سانتیگراد افزایش دما در منطقه‌ای هستیم که هم‌اکنون دماهای بالایی را تجربه می‌کند. بنابراین چیزی که ما بیشتر به آن می‌پردازیم، این است که این امر چگونه روی سلامت و بهره‌وری مردم اثر می‌گذارد.

خطر ناشی از افزایش دما، در کشور قطر به‌علت رطوبت خلیج فارس حاد است. بدن انسان با تبخیر عرق خنک می‌شود. اما وقتی رطوبت خیلی بالا باشد، تبخیر کم شده یا کاملا متوقف می‌شود. جوز لیلیویلد، دانشمند مؤسسه‌ی ماکس پلانک که کارشناس اقلیم خاورمیانه است، می‌گوید:

اگر هوا گرم و مرطوب باشد و رطوبت نسبی به ۱۰۰ درصد نزدیک شود، شما ممکن است در اثر گرمایی که در بدنتان تولید می‌شود، جان خود را از دست بدهید.

این موضوع در اواخر ماه سپتامبر آشکار بود. در آن زمان، دوحه میزبان مسابقات جهانی دو و میدانی سال ۲۰۱۹ بود. در این مسابقات، زمان آغاز دوی مارتن زنان به نیمه‌شب ۲۸ سپتامبر منتقل شد. در ایستگاه‌های آب، برای خنک کردن بدن، اسفنج‌های سرد توزیع می‌شد. مسئولان کمک‌های اولیه بیش از شمار ورزشکاران بودند. اما دمای هوا که به حدود ۳۲ درجه‌ی سانتیگراد رسیده بود، موجب شد که تعداد زیادی از شرکت‌کنندگان نتوانند مسابقه را به پایان برسانند.

در چنین شرایط آب‌و‌هوایی کارگران در معرض خطر بیشتری قرار دارند. یک گزارش تلویزیونی آلمانی که نشان می‌داد، در سال‌های اخیر صدها کارگر خارجی در قطر از دنیا رفته‌اند، موجب ایجاد محدودیت‌های جدیدی در زمینه‌ی کار در فضای باز شد. مقاله‌ای که در ماه ژوئیه در مجله‌ی Cardiology منتشر شد، نشان می‌داد که ۲۰۰ مورد از ۵۷۱ مورد مشکل قلبی کشنده که برای مهاجران نپالی که در قطر کار می‌کردند، پیش آمده بود، ناشی از استرس گرمایی شدید بوده و می‌شد که از آن پیشگیری کرد.

نیروی هوایی آمریکا در روزهای بسیار گرم، میزان مواجهه‌ی سربازان مستقر در پایگاه هوایی العدید با گرما را محدود می‌کند. پرسنلی که به نگهبانی یا نگه‌داری از هواگردها مشغول هستند، به‌مدت ۲۰ دقیقه کار کرده و ۴۰ دقیقه‌ی دیگر را استراحت می‌کنند و در هر ساعت دو بطری آب می‌نوشند. به‌گفته‌ی سخنگوی واحد نیروی هوایی 379 AEW، افرادی که در آتش‌نشانی یا تعمیر هواگردها شاغلند و کار سنگینی انجام می‌دهند، ممکن است فقط ۱۰ دقیقه کار کرده و ۵۰ دقیقه استراحت کنند.

در اوایل ماه ژوئیه، فرماندهی دفاع غیرنظامی قطر درمورد کار کردن در فضای بیرون در ساعات بین ۱۰ صبح تا ۳ بعد‌ازظهر، قرار دادن سیلندرهای گاز زیر نور خورشید، روشن کردن گرم‌کننده‌های آب، پر کردن کامل مخازن سوخت یا لاستیک‌های اتومبیل یا روشن کردن غیرضروری مطبوع کننده‌های هوا هشدار داد.

منتظر شگفتی باشید

درحال حاضر، مدیریت تغییرات آب‌و‌هوایی در کشوری همچون قطر که شعارش برای جام جهانی این است که «منتظر شگفتی باشید»، مسئله‌ی پول است. قطر مقدار زیادی پول دارد. صندوق ثروت حکومتی این کشور ارزشی حدود ۳۲۰ میلیارد دلار دارد. برخی از سهام‌های آن شامل فروشگاه بزرگ هرودز، کنری وورف لندن، باشگاه فوتبال پاری‌سن‌ژرمن، دفتر و شهرک مسکونی سی‌تی‌سنتر دی‌سی و سهام ده درصدی در ساختمان امپایر استیت می‌شود.

قطر از ثروت خود در خانه‌ی خود نیز استفاده کرده است. در این کشور، ۱۱ برنده‌ی جایزه معماری پریتزکر ساختمان‌های مرتفع و ورزشگاه‌هایی را ساخته‌اند. نتیجه، ترکیبی عجیب از معماری آوانگارد، ثروت نفتی، محافظه‌کاری اسلامی، مراکز خرید و تغییرات اقلیمی است که سوفیا ال‌ماریا، هنرمند قطری‌آمریکایی آن را «آینده‌گرایی خلیج» می‌خواند.

واحدهای خنک‌کننده در امتداد خیابانی روباز در بازار سوق واقف گرمای خفه‌کننده‌ی عصرگاهی را کم می‌کنند

پنکه‌های رطوبت‌ساز افرادی را که هنگام غروب در کنار واحدهای خنک‌کننده نشسته‌اند، خنک می‌کند. در طول شب‌های تابستان، دمای هوا به ندرت کمتر از ۳۲ درجه‌ی سانتیگراد می‌شود

سنگفرش پیاده‌روها در فضای باز مرکز خرید گالری لافایت با دریچه‌های تهویه‌مطبوع مجهز شده‌اند

قطر تاکنون، با گسترش سیستم‌های تهویه‌مطبوع در فضای باز، زندگی در فضای باز را حفظ کرده است. در بازار بازسازی شده‌ی سوق واقف، ماپیچی از مغازه‌ها، رستوران‌ها و هتل‌های کوچک، واحدهای تهویه مطبوع هوایی خنک را برای مشتریان کافه ایجاد می‌کنند. این واحدها که بسته به کیفیت، قیمتی حدود ۸۰ تا ۲۵۰ دلار دارند، تنها ابزاری هستند که موجب می‌شوند در منطقه‌ای که دما در تابستان به‌ندرت به کمتر از ۳۲ درجه‌ی سانتیگراد می‌رسد، مردم بتوانند در فضای بیرون غذا بخورند.

اخیرا، فروشگاه بزرگ گالری لافایت در مرکز خریدی افتتاح شد که در پیاده‌روهای سنگفرشی آن در فضای بیرون، توری‌های مطبوع کننده‌ی هوا نصب شده است. هریک از این دریچه‌ها دارای طرحی تزئینی هستند. بسیاری از آن‌ها خارج ساختمان را دربرگرفته و خریداران را که از پشت پنجره‌ها در حال نگاه کردن به اجناس هستند، خنک می‌کند.

اگرچه گرمایی ویرانگر وجود دارد، اما ساعت پنج بعدازظهر که می‌شود، سرو کله‌ی مردمی که می‌خواهند درمکان‌هایی مانند کافه پوچکین بنشینند، پیدا می‌شود. در یکی از این بعدازظهرها، وقتی دما به ۴۳ درجه‌ی سانتیگراد رسیده بود، آیدا عدی بازیاک که یک طراح داخلی است، با دوست خود در حال خوردن یک نوشیدنی خنک بود. آن‌ها تازه کار خود را تمام کرده بودند و در کافه جو در کنار یک توری خنک‌کننده نشسته بودند، عدی گفت:

من که می‌گویم این کار بی‌فایده است. من می‌دانم که این کار چه تأثیر منفی روی محیط دارد. اما این کار به آن‌ها اجازه می‌دهد که در فصل تابستان از فضای بیرون لذت ببرند.

حتی گروه کوچک فعالان اقلیمی قطری نیز با این موضوع همدلی می‌کنند. نیشاد شافی، مدیر اجرایی جنبش اقلیمی جوانان عرب می‌گوید:

این موضوع مربوط به بقا است. هوا خیلی گرم است. این یک واقعیت است.

نیشاد شافی، فعال اقلیمی هندی این سؤال را مطرح کرده است که آیا قطر می‌تواند جام جهانی را به شکل کربن خنثی برگزار کند

براساس اعلام بانک جهانی، قطر در حال حاضر ازنظر میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای به ازای هر فرد، مقام اول را در جهان دارد. بسیاری از قطری‌ها معتقدند که این نوع محاسبه‌ی بانک جهانی گمراه‌کننده است. بخش عظیمی از گاز طبیعی مایع قطر به دیگر کشورها صادر شده و در آنجا سوزانده می‌شود. در این رویکرد، بانک جهانی، به‌جای مشتریانی که خواهان سوخت‌های فسیلی هستند، قطر را متهم می‌کند. البته با احتساب این موضوع نیز، قطر گازهای گلخانه‌ای زیادی منتشر می‌کند. حدود ۶۰ درصد از برق این کشور برای وسایل سرمایشی مورد استفاد قرار می‌گیرد. درمقابل، تهویه‌مطبوع در کشور آمریکا، تنها ۱۵ درصد و در کشور چین یا هند کمتر از ۱۰ درصد از برق تولیدی را مصرف می‌کند. این درحالی است که دمای بالاتر همراه‌با جمعیت در حال رشد، تقاضا برای انرژی بیشتر و در درجه‌ی اول سوخت‌های فسیلی را افزایش می‌دهد. درحالی‌که تعداد قطری‌های بومی تقریبا ۳۰۰ هزار نفر است، تعداد کارگران خارجی در این کشور تنها طی دهه‌ی اخیر یک میلیون افزایش داشته و شمار جمعیت این کشور را به ۲/۷ میلیون نفر رسانده است.

اگر سیاست‌های اقلیمی محکمی اتخاذ نشود، تا سال ۲۰۵۰، انتشارات حاصل از خنک کردن فضا دو برابر خواهد شد

تلاش قطر در راستای اضافه کردن ظرفیت گاز طبیعی بیش از اضافه کردن ظرفیت انرژی خورشیدی است. مزرعه‌ی پرورش گاوشیری جدید این کشور که کاندیدایی برای انرژی خورشیدی به‌شمار می‌رفت، برای خنک نگهداشتن گاوها از شبکه‌ی برق حاصل از گاز طبیعی استفاده می‌کند. علاوه‌بر‌این، با برنامه‌های دولت برای افزایش ۴۳ درصدی تولید گاز طبیعی تا سال ۲۰۲۴ و افزودن ۶۰ مخزن جدید به ناوگان سوختی خود، طرح‌های انرژی خورشیدی کمرنگ‌تر دیده می‌شوند.

آیا می‌توانیم آنچه را که در حال اتفاق افتادن است، معکوس کنیم؟

دانشمندان در حال یافتن پاسخ این سؤال هستند که چرا این کشور بیابانی و کوچک و پایتختِ به سرعت در حال صنعتی شدن آن، دچار چنین افزایش دمایی شده است. براساس داده‌های برکلی ارث، طی پنج سال گذشته، دما در نوار بزرگی از این کشور بیش از ۲ درجه گرم‌تر از دمای زمان پیش از صنعتی شدن بوده است. عبدالله المنایی، مدیر سازمان هواشناسی قطر در ایمیل‌هایی که برای واشنگتن‌پست ارسال کرده است، نوشته که گرمایش سریع دوحه عمدتا ناشی از شهرنشینی یا چیزی است که اثر «جزیره‌ی گرمایی شهری» نامیده می‌شود که در آن سطوح تاریک خیابان‌ها و پشت‌بام‌های شهر، نور خورشید را جذب می‌کنند. المنایی داده‌هایی را ارائه داده است که نشان می‌دهد دما در شهر دوحه از سال ۱۹۶۲ تاکنون تا ۲/۸ درجه‌ی سانتیگراد افزایش یافته است. اگرچه در این رابطه، اداره‌ی ملی اقیانوس و اتمسفر آمریکا و ناسا ارقام پایین‌تری ارائه می‌کنند، اما اعداد آن‌ها نیز نشان‌دهنده‌ی گرم شدن ۱/۹ درجه‌ی سانتیگرادی طی فقط ۵۰ سال است. این عدد پس از تصحیح برای عامل شهرنشینی به دست آمده است. المنایی گفت که کارشناسان بین‌المللی به‌شدت روی خوانش‌های دما در فرودگاه دو‌حه تکیه می‌کنند که به‌گفته‌ی او دربرابر گرمایش شهری حساس هستند. او توضیح داده است که رکوردهای دمایی فرودگاه دوحه کامل‌ترین رکوردهایی دمایی کشور است اما دیگر ایستگاه‌های نظارتی کشور گرمایش کمتری را نشان می‌دهند. به‌عقیده‌ی او، حتی اگر در این منطقه افزایش دمایی وجود داشته باشد، در‌مقایسه‌با کشورهای صنعتی بسیار کمتر است.

پدیده‌ی جزیره‌ی گرمایی شهری واقعا می‌تواند موجب افزایش دما شود. پژوهش‌ها نشان می‌دهد که در هنگام شب دما با سرعت بیشتری افزایش می‌یابد که نشانه‌ای از تأثیر عوامل شهری روی گرمایش است. اما شواهدی نیز وجود دارد که نشان می‌دهد دوحه به‌علت تغییرات اقلیمی در حال گرم شدن است. مطالعات نشان می‌دهد که الگوی دمایی آن با دمای مناطق دیگر خاورمیانه و خلیج فارس و نیز مناطق غیرشهری مطابقت دارد.

بسیاری از این کشورها در فاصله‌ی سال‌های ۱۹۹۷ تا ۱۹۹۹ یک اوج دمایی را تجربه کردند، دوره‌ای که با یک ال‌نینوی بزرگ همراه بود که از اقیانوس آرام شروع شد و کل سیاره را تحت‌تأثیر قرار داد. در آن زمان، سال ۱۹۹۸ گرم‌ترین سال ثبت شده بود. اما پس از آن، دما مجددا کاهش پیدا نکرد و این امر نشان‌دهنده‌ی وجود تغییرات اقلیمی و نه یک اثر محدود شهری بود.

میزان گرمایش در منطقه‌ی اطراف دوحه دو برابر میانگین گرمایش جهانی بوده است

شبه‌جزیره‌ی قطر نیز درمعرض دریاهای درحال گرم شدن است. برای مثال نتایج مطالعه‌ی جدیدی نشان داده است که در فاصله‌ی سال‌های ۱۹۸۲ تا ۲۰۱۵، دماهای سطح دریا در خلیج فارس و دریای عمان حدود یک درجه افزایش یافته است که بسیار بالاتر از دماهای جهانی است. در جریان ماه ژوئیه، متوسط دمای سطح دریا به ۳۲/۴ درجه‌ی سانتیگراد رسید.

لیلیویلد می‌گوید که این کشور در یک حلقه‌ی بازخورد گیر افتاده است. اگرچه ابر یا بارانی در قطر وجود ندارد، افزایش دمای آب در خلیج فارس منجر به افزایش رطوبت هوا در ماه‌های خاصی می‌شود. ابن بدان معنا است که بخار آب بیشتری وجود دارد که یک گاز گلخانه‌ای است و موجب گرم شدن بیشتر می‌شود. لیلیویلد توضیح می‌دهد:

داستان این است که سرعت گرم شدن این مناطق بیشتر از دیگر مناطق جهان است و در شهرهای خاصی از آن پدیده‌ی جزیره‌ی گرمایی و آلودگی شهری نیز وجود دارد و موجب افزایش بیشتر دما می‌شود.

ایوب، مدیر پژوهش‌های اقلیمی از این موضوع نگران است که برخی از رویدادهای آب‌و‌هوایی شدید مانند طوفان‌های گرد‌و‌غبار یا طوفان‌های باران ممکن است با تغییرات اقلیمی گره خورده باشند. در ۲۰ اکتبر سال گذشته، فقط طی چهار ساعت، ۹۸ میلی‌متر باران (برابر ۱۲۰ درصد میانگین سالیانه و ۲۵ برابر بیشتر از میانگین بارش در ماه اکتبر) بارید و سیلاب‌های شدیدی به راه افتاد. ایوب می‌گوید: «آیا این یک نقطه‌ی پرت (رویدادی اتفاقی) یا بخشی از یک روند است؟»

در خاورمیانه، نگرانی‌هایی دراین‌زمینه در حال افزایش است که ممکن است روزی برسد که ترکیب گرما و رطوبت از آستانه‌ی تحمل انسان‌ها خارج شود. در این وضعیت، سیستم‌های تهویه مطبوع دیگر وسیله‌ی آسایش نبوده بلکه برای بقا ضروری است. المنایی در ایمیل خود نوشته بود:

اغلب از من سؤال می‌شود: آیا می‌توانیم چیزی را که ازنظر اقلیمی در حال رخ دادن است، معکوس کنیم؟ من می‌پرسم: آیا می‌توانید تهویه‌مطبوع و یخچال خود را خاموش کرده و دیگر از اتومبیل خود استفاده نکنید؟ کسی جواب مثبت نخواهد داد.

تسلیم یا عمل

المنایی «سازگاری با هنجار جدید» را توصیه می‌کند که معنای دوگانه‌ای دارد. این در یک معنا معادل تسلیم شدن است، درک این واقعیت که کار کمی درمورد ذخایر عظیم کربن موجود در اتمسفر می‌توان انجام داد. با این حال این مفهوم را نیز در خود دارد که شاید بتوان در برخی از مناطق دمای هوا را تعدیل کرد. در ماه اوت، سازمان امور عمومی قطر حدود ۲۰۰ متر از جاده‌ای نزدیک سوق را با لایه‌هایی از ماده‌ی آبی که به‌وسیله‌ی یک شرکت ژاپنی طراحی شده بود،، پوشاند. برخلاف آسفالت، این ماده قسمت زیادی از تابش خورشید را منعکس می‌کند و دمای آن نسبت‌به آسفالت کمتر است.

مهندس و مدیر اجرایی علی محمد الکواری، به مشرب مرکز شهر دوحه نگاه می‌کند. خیابان‌های این بخش از شهر به گونه‌ای طراحی شده است که از مزیت بادهای شمال بهرمند شوند

بنیاد قطر (سازمانی که به‌وسیله‌ی شیخا موزا بنت ناصر تأسیس شده است)، درحال نظارت بر بخش پیشرفته‌ای از یک طرح شهری است که با عنوان مشرب شناخته می‌شود. پیاده‌روها و خیابان‌ها در این بخش به سمت شمال قرار گرفته‌اند تا از مزیت نسیم‌هایی که از آن سمت می‌آیند، بهرمند شوند. ستون‌های استوانه‌ای، هوای سردی را در حیاط‌هایی می‌دمند که دارای حوضچه‌های آب است و یک سایبان مانع آفتاب نیز نصب شده است که در روزهای بادی می‌تواند بسته شود. این بخش دارای ۶۴۰۰ صفحه‌ی خورشیدی است که ۴ درصد از انرژی شهرک را فراهم خواهد کرد.

در سازمان پژوهش و توسعه‌ی خلیج، الحور، دانشمند علوم محیط زیست که رهبری این گروه را برعهده دارد، درحال تدوین استانداردهای کیفی منطقه‌ای ساختمان‌ها است و امیدوار است بتواند تغییرات وسیعی را ایجاد کند. برخی از ساختمان‌های مرتفع مانند برج‌های نخل ۲۴۵ متری برای تزئین فضای بیرون خود از شیشه استفاده می‌کنند و این امر موجب گرم شدن بیشتر فضای داخلی می‌شود. حسن سلطان، یکی از اعضای شاخه‌ی قطری انجمن آمریکایی مهندسین گرمایش، سرمایش و تهویه‌مطبوع می‌گوید:

طبق مقررات جدید، نباید بیش از ۴۰ درصد از منظره‌ی خارجی ساختمان از شیشه ساخته شود.

الحور می‌گوید:

در شرایطی که دو سوم از انرژی شما به سمت بخش تهویه مطبوع می‌رود، اگر این بخش را مدیریت نکنید، اقدامات دیگر تأثیر چندانی نخواهند داشت.

صفحات خورشیدی روی پشت بام‌های اطراف یک ساختمان بزرگ تهویه مطبوع در مرکز محله‌ی مشرب

ایستگاه متروی جدید محله مشرب نیز دارای تهویه مطبوع است

مشرب به گونه‌ای طراحی شده است که از وزش نسیم بهرمند شده و دارای سایبان‌هایی است که جلوی نور خورشید را می‌گیرند

اواخر سال گذشته، دولت قطر اعلام کرد که جام جهانی ازنظر کربن خنثی خواهد بود. این بدان معنا است که برای هر مایل مسافرت هوایی، هر مایل جا‌به‌جایی بین خیابان‌ها، برای هر کارخانه‌ای که مواد ساختمانی تولید می‌کند و برای هر تهویه‌مطبوعی که بیش از حد معمول کار می‌کند، باید کاهش جبران‌کننده‌ای در انتشارات گازهای گلخانه‌ای موجود باشد.

دولت قطر می‌گوید میزان انتشارات کربن مرتبط با جام جهانی در کشور قطر نسبت‌به میزان انتشارات کربنی مسابقات جام جهانی گذشته که در کشورهای دیگر برگزار شده است، کمتر خواهد بود. او چنین استدلال می‌کند که در آن کشورها، ورزشگاه‌ها فاصله‌ی زیادی از هم داشته و حتی گاهی در کشورهای مختلف قرار داشتند. این در حالی است که در کشور قطر حداکثر فاصله‌ی بین ورزشگاه‌ها ۵۶ کیلومتر است. پنج مورد از هشت ورزشگاه به خطوط مترویی که در حال ساخت هستند، متصل خواهند بود. دو مورد از این خطوط مترو می‌توانند سفرهای بین ورزشگاهی تماشاگران را که حدود ۵۷ درصد از انتشارت کربنی مسابقات روسیه را شامل می‌شدند، انجام ‌دهند.

شافی، فعال اقلیمی و مهندس محیط زیست که از هند می‌آید، می‌گوید که دولت قطر به طریقی هزینه‌های جام جهانی را کمتر از حد درنظر می‌گیرد و به‌همین علت خنثی بودن انتشارات کربنی ممکن می‌شود. او می‌گوید بسیاری از پروژه‌های درحال ساخت به‌عنوان بخشی از پروژه‌های مرتبط با جام جهانی درنظر گرفته نمی‌شوند چرا که گفته می‌شود دولت از قبل و نه به خاطر جام جهانی قصد اجرای آن‌ها را داشته است. کمیته‌ی عالی تحویل و میراث که مسئول تدارکات جام جهانی است، می‌گوید که بودجه‌ی او برای ایجاد ورزشگاه‌ها و مکان‌های تمرینی به حدود ۷ میلیارد دلار می‌رسد. یکی از مقامات این کمیته می‌گوید که ساخت‌و‌سازهای دیگر نتیجه‌ی مستقیمی از برگزاری مسابقات در این کشور نیستند. دولت اخیرا از طرحی برای کاشت یک میلیون درخت در قطر رونمایی کرد. شافی آن را غیرواقعی خواند و گفت ده نهال به وسیله‌ی افراد VIP کاشته شده و سپس آن‌ها به خانه‌ی خود می‌روند.

پیاده‌رویی که در پارک چتر در دوحه ساخته شده است که برای اینکه عابران پیاده از در گرمای داغ خورشید دور نگه دارد، اداره‌ی پست را به خط ساحل متصل می‌کند

در این پیاده‌رو برای ایجاد فضای قابل تحمل‌تری برای عابران، از چتر و گیاه استفاده شده است

کارگران ساختمانی در نزدیکی ورزشگاه لوسیل که میزبان اولین و آخرین بازی‌های جام جهانی خواهد بود، برای حفاظت دربرابر خورشید از لباس‌های کاملا پوشیده استفاده می‌کنند

کمیته‌ی مذکور می‌گوید ۸۸ درصد از مواد مورد نیاز برای ساخت یکی از ورزشگاه‌ها را از ضایعات ساختمانی تهیه می‌کند. یکی دیگر از ورزشگاه‌ها از کانتینرها و قطعات فولادی جداشدنی ساخته می‌شود که بعدا بتواند از هم جدا شده و پس از مسابقات به کشوری که بیش از قطر نیازمند ورزشگاه است، ارسال شود. هزاران صندلی ورزشگاه‌های دیگر نیز قابل جا‌به‌جایی هستند. مسئول کمیته می‌گوید:

ما نمی‌خواهیم با فیل‌های سفید جا بمانیم. جدا کردن آن قطعات و بازگشت به حالت اول درست مانند اسباب‌بازی لگو، بسیار آسان است (فیل سفید اصطلاحی است برای اشاره به دارایی‌هایی استفاده می‌شود که مالک آن‌ها نمی‌تواند به‌سادگی از بند آن‌ها رها شود و در عین حال میزان استفاده و مفید بودنشان نسبت به هزینهٔ نگه‌داری‌ آن‌ها ناچیز است).

یک راه مهم برای رسیدن به کربن خنثی برای کمیته این است که به کمک ابتکار Global Carbon Trust اعتباراتی را بخرد. ابتکار مذکور مانند مکانیسم‌های «کنترل و تجارت» در اروپا یا کالیفرنیا، پروژه‌های اقلیمی را که موجب کاهش انتشارات گازهای گلخانه می‌شوند، را تأیید کرده و مجوز می‌دهد. این کاهش‌ها به‌‌شکل اعتباراتی به شرکت‌ها، سازمان‌ها یا دولت‌هایی که نتوانسته‌اند اهداف کربنی را برآورده سازند و باید انتشارات کربنی خود را جبران کنند، فروخته می‌شود. هرچه قیمت بالاتر باشد، احتمال اینکه شرکت‌ها به‌جای خرید اعتبارات به حل مشکل انتشارات خود بپردازند، بیشتر می‌شود.

با این حال، در کشور قطر آگاهی از وضعیت اقلیمی تا حد زیادی محدود به جام جهانی است. قطر در کنفرانس اقلیمی سال ۲۰۱۵ پاریس که بسیاری از کشورها در آن به‌طور داوطلبانه اهدافی را برای کاهش انتشارات خود تعیین کردند، با اشاره به این موضوع که این کشور به لطف منابع گاز و نفت است که می‌تواند بر مشکلات زندگی در این سرزمین غلبه کند، از این اهداف گذشت. دولت قطر تصدیق کرد که سیستم‌های اکولوژیکی و انسانی دربرابر تأثیر منفی حاصل از تغییرات اقلیمی آسیب‌پذیر هستند، اما گفت که این کشور به‌دنبال ایجاد توازنی بین نیازهای توسعه و حفاظت از محیط‌زیست است. سپس در ۹ اکتبر، شرکت نفت و گاز دولتی قطر اعلام کرد که قصد دارد تا سال ۲۰۲۵، تاسیساتی را برای جذب و ذخیره‌ی ۵ میلیون تن کربن حاصل از عملیات گاز طبیعی مایع ایجاد کند. پاول مولچانوف تحلیل‌گر ارشد سرمایه‌گذاری در شرکت ریموند جیمز می‌گوید:

این تأسیسات که درنهایت ظرفیت ۲/۱ میلیون تن در سال خواهد داشت، از همه به جز دو مورد، در جهان بزرگ‌تر خواهد بود.

مردی برای فرار از گرمای بعدازظهر دوحه، در سایه‌ای در بازار سنتی سوق واقف استراحت می‌کند

کارگری در حال جارو کشیدن محوطه‌ی نزدیک اصطبل اسب پلیس در حاشیه‌ی سوق واقف است

پدر و پسری در حال رفتن به‌سوی بیمارستان شاهین در سوق واقف هستند تا شاهینی را قبلا برای مداوا به آنجا برده‌اند، تحویل بگیرند

به‌نظر می‌رسد در امتداد کرنیش دوحه (یک تفرجگاه ساحلی) مسئله‌ی تغییرات اقلیمی، مسئله‌ی مهمی باشد. هر هفته، هزاران هزار نفر از کارگران خارجی در آنجا برای تفریح و استراحت جمع می‌شود. زهیر احمد علی احمد ۴۸ ساله، از بنگلادش می‌آید و به‌مدت ۱۹ سال برای یک شرکت تجهیزات برودتی در عربستان مشغول به کار بوده است. او امیدوار است که در این جا کار پیدا کند؛ جایی که بیشتر کارگران خارجی دارای مهارت کم در ماه ۳۰۰ تا ۴۲۵ دلار می‌گیرند. او به همراه چهار نفر از دوستان خود در یک اتاق زندگی می‌کند.

احمد درمورد تغییرات اقلیمی می‌داند. در کشور بنگلادش، جایی که همسر و سه پسرش زندگی می‌کنند، کشاورزان امسال قبل از کشت محصولات خود متتظر باران ماندند ولی انتظار آن‌ها طولانی شد و بارانی نیامد. او علت این امر را تغییرات اقلیمی می‌داند و می‌گوید:

تغییر فصل‌ها در کشور بنگلادش دیگر مانند قبل نیست.

او اکنون در قطر به دمای هوا در عربستان نیز دقت می‌کند و می‌گوید قطر بسیار داغ‌تر است.

زهیر احمد علی احمد حدود ۲۰ سال را دور از کشور خود یعنی بنگلادش و بیشتر در عربستان مشغول به کار بوده است . او در دوحه به‌دنبال کار می‌گردد و هر روز هم هوای عربستان را چک می‌کند، آنجا سردتر بوده است

وقتی خورشید در ورزشگاه بین‌المللی خلیفه در حال غروب کردن بود، غنی همچنان در تلاش برای اطمینان از این موضوع بود که قطری‌ها حتی اگر در خارج از خانه باشند، بتوانند به مکان‌های دارای تهویه‌مطبوع پناه ببرند. او گفت:

بله ما درمورد تغییرات اقلیمی بسیار نگران هستیم.

او با اشاره به اینکه در پروژه‌ها تنها از مواد دارای منشا محلی استفاده می‌شود، می‌گوید:

ما به تمام جنبه‌های ممکنی که بتوانیم میزان انتشار کربن خود را حداقل کنیم، توجه می‌کنیم.

غنی، در ورزشگاه الجنوب برای ذخیره‌ی آب خنک در هنگام شب، یک ساختمان ۸/۵*۸/۵ متر طراحی کرده است. این آب در طول روز وارد مسیرهای لوله‌کشی ورزشگاه می‌شود و در آن مبدل‌های حرارتی، سرما را جدا می‌کنند. این سیستم به گونه‌ای طراحی شده است که هوای سرد ایجاد شده در کف مجددا به داخل کشیده می‌شود بنابراین همین هوای سرد مجددا سرد می‌شود و نه هوای بسیار داغ بیرون. وقتی نخستین بازی در ساعت ۱۰:۴۵ بعدازظهر ماه می آغاز شود، این سیستم به خوبی کار خواهد کرد.

اکنون، غنی درحال طراحی یک گذرگاه هوایی است که تماشاگران در مسیر رفتن به پارکینگ و مترو در معرض گرما قرار نگیرند. غنی در خارج از ورزشگاه بین‌المللی خلیفه که سیستم سرمایشی آن را نیز خود او طراحی کرده است، به دو نمونه‌ی الگو نگاه می‌کند. هرکدام دارای دریچه‌های خنک‌کننده، گیاهان آویزان و صفحات خورشیدی خمیده هستند. غنی می‌گوید این طرح هنوز نیاز به کار دارد. صفحات خورشیدی نیروی کافی برای کار سیستم خنک‌کننده را فراهم نمی‌کنند. گیاهان نیز کم‌پشت هستند. بدتر از همه نسیم گرمی است که درحال وزیدن است و سیستم خنک‌کننده را بی اثر می‌کند. او می‌گوید، باد بزرگ‌ترین دشمن است. غنی نگران خنک کردن سیاره است اما در حال حاضر او مشغول به حل مسئله خنک کردن عابران پیاده است. او تسلیم نشده است.